Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.03.1973, Blaðsíða 48

Náttúrufræðingurinn - 01.03.1973, Blaðsíða 48
192 NÁTTÚRUFRÆÐINGURINN að líta á rústirnar. Þá var svarti hryggurinn sokkinn, en ég sá votta fyrir honum í grunnum polli. Hinar rústirnar litu svipað út og áður, nema hvað allar sprungur voru horfnar. Ég gróf með skóflu í tvo rústakolla. Tæp skólfustunga var niður á klaka. Efst var torf, síðan leirkenndur jarðvegur og mjög glögg skil á milli, þar fyrir neðan næstum glært svell. Ég lijó nokkuð niður í það, en varð engrar breytingar var. Nær ásnum, sem lækurinn rennur yfir, var að mun þurrara. Þar voru háar, algrónar þúfur, og mér datt í hug, að þar kynni klaki að vera í jörð. Klaka fann ég ekki, heldur grjót. Þá gróf ég í tvær þúfur og komst að raun um, að í þeim báðum var allstór steinn um 35 cm undir kolli þeirra. Mér láðist að grafa rækilega í kringum þessa steina og kanna, hvort þeir væru jarðfastir, en utan þúfnanna fann ég hvergi stein þó að ég stingi 120 cm löngum teini víða á kaf í jörð. í síðustu viku júlí 1971 fór ég með Ferðafélagi Akureyrar fram Hofsafrétt og leið okkar lá við Stafnsvötn, sem eru 666 m yfir sjó. Sunnan við fremra vatnið var meiri fjöldi nýrra rústa en ég hef séð annars staðar á jafnlitlu svæði, og flestar sprungnar. Fláin er marflöt og virtist vera grunn. Finnbogi Stefánsson, bóndi á Þor- steinsstöðum í Tungusveit, sagði mér, að þarna hefðu verið margar og stórar rústir. Þær hefðu allar horfið, en þessar risið á nýliðnum kuldaárum. Seint í ágúst 1971 var ég á leið fram á Hveravelli og fór um Efri-Seyðisárdrög. Þau ná að rótum Búrfjalla, en austan við þau er lágur ás. Lækir, upptök að Seyðisá, koma saman úr suðri og norðri og falla í melgili austur yfir ásinn. Drögin eru flöt og rak- lend, en ekki svo blaut að þau geti kallast flá. Dældir, sumar al- grónar, aðrar með leirflagi í botni, eru þarna margar og grónir hryggir í kring. Þar voru 45—50 cm á klaka, en klakalaust innan við þá. Á stöku stað utan við þessar þústir fann ég klaka og þá lítið eitt dýpra í jörð. Ég kom fyrst í Efri-Seyðisárdrög sumarið 1966, aftur 1968, og veitti þessum fyrirbrigðum athygli í bæði skiptin. Þau komu mér undarlega fyrir sjónir, því að ég hafði ekki séð slíkt annars staðar, en enginn getur lýst því, hvernig þarna var umhorfs fyrir 30—40 árum, hvað þá fyrr, því að þarna fara naum- ast aðrir um en önnum kafnir gangnamenn. Kolkuflói á Auðkúluheiði var mesta rústaflá, sem ég hef séð. Ég sá liann fyrst vorið 1927 og undraðist hinn mikla fjölda rústa,

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.