Tímarit lögfræðinga - 01.06.1963, Blaðsíða 13

hann framfærir. Að því er varðar sökunaut sjálfan, þá er
á það litið, að fjárheimtan gæti orðið honum meira óhag-
ræði en afplánun sektarinnar, t. d. ef innheimtan hefði
það í för með sér, að hann missti ibúðarhús sitt eða at-
vinnustöð, mikilsverð atvinnutæki o. s. frv. Ef þetta snert-
ir sökunaut einan, ætti lögreglustjóri þó að fara eftir ósk
hans, ef hann vildi heldur láta slíkar eignir af höndum en
sæta refsivist. Að því leyti sem lögreglustjóri á að taka
tillit til manna, sem sökunautur framfærir, þá gegnir öðru
máli. Innheimtan á ekki að bitna sem refsing á þeim, og
mundi þá lögreglustjóri meta þetta sjálfstætt, án tillits til
óska sökunauts. Ef lögreglustjóri krefst fjárnáms, á fógeti
þó ekki að leggja álit hans til grundvallar, heldur meta
hagi sökunauts sjálfstætt og heimila fjárnám eða synja
um það samkvæmt eigin mati, sem svo aftur má bera
undir Hæstarétt með áfrýjun.
I sérlögum eru nokkur ákvæði um, að annar aðili en
sakbomingur sé ábyrgur fyrir greiðslu sektar, sbr. t. d.
fiskveiðilöggjöfina. Ef slík sérstök lagaheimild er ekki
fyrir hendi, er óheimilt að innheimta sekt hjá nokkrum
öðrum en sökunaut sjálfum, sbr. 4. málsgr. 52. gr. hegning-
arlaganna. Af því leiðir, að óheimilt er að veita sökunaut
greiðslufrest gegn ábyrgð eða tryggingu frá þriðja manni.
Ef sökunautur verður gjaldþrota, má lýsa sektarkröfu í
bú hans, og sætir hún þar sömu kjörum og almennar kröf-
ur, nema hún sé tryggð sérstaklega samkvæmt tiltekinni
lagaheimild. Ef sökunautur andast, áður ensektiner greidd,
má ekki krefjast greiðslu úr dánarbúi hans. Undantekning
frá þeirri reglu er þó í 2. málsgr. 48. gr. laga nr. 55 frá 1964.
Þó að hagir sökunauts breytist, eftir að sektarákvörðun
hefur verið gerð, er ekki heimilt að breyta sektarfjárhæð
nema með náðun. Samkvæmt konungsúrskurði frá 23.
desember 1864, sem enn er talinn í gildi, getur dómsmála-
ráðherra þó veitt eftirgjöf eða lækkun á sekt, sem nemur
eklci 100 krónum. Um heimild þessa má væntanlega hafa
hliðsjón af lögum nr. 14 frá 1948, þannig að hún nái til
Timarit lögfræoinga
59