Læknablaðið

Ukioqatigiit

Læknablaðið - 15.11.2011, Qupperneq 26

Læknablaðið - 15.11.2011, Qupperneq 26
RANNSÓKN Tafla 1. Gæðavísar lyfjanotkunar. Gæðavísir Lyf og/eða ATC kóði Ástæða Þríhringlaga geðdeyfðarlyf6'11 Amitryptilín (N06AA09), Trimipramín (N06AA06), Doxapin (N06AA12), Chlomipramín (N06AA04) Sterk andkólínerg og róandi áhrif auka hættuna á hjáverkunum hjá öldruðum, til dæmis vitrænni skerðingu, þvagteppu (karlar), harðlífi, sjóntruflunum og byltum. Amitryptilín15'24 N06AA09 Sterk andkólínerg og róandi áhrif auka hættuna á skertri vitsmunastarfsemi í öldruðum. Aukin hætta á þvagteppu (karlar), harðlífi, skertri sjón, byltum og beinbrotum. Fyrstu kynslóðar geðrofslyf4,6 Chlorpromazin (N05AA01), Chlorprotixene (N05AF03), Levoprometazin (N05AA02), Prochlorperazín (N05AB04) Sterk andkólínerg og róandi áhrif. Geta valdið utanstrýtueinkennum og stöðublóðþrýstingsfalli. Langvirk benzódiazepín4'6'911 Nitrazepam (N05CD02), Flunitrazepam (N05CD03) Hafa langan helmingunartima og uppsöfnun þeirra getur valdið langvarandi róandi áhrifum og aukið hættu á byltum. Benzódíazepín4'69 N05BA, N05CD Hætta á uppsöfnun og geta valdið byltum og vitrænni skerðingu. Fyrstu kynslóðar andhistamín4'69 Dexchlorphenamín (R06AB02), Promethazín (R06AD02), Alimemazin (R06AD01), Hydroxycin (N05BB01) Sterk anskólínerg áhrif. Promethazín og Alimemazín geta sérstaklega valdið utanstrýtueinkennum. Beta blokkerar + ósérvirkir kalsíum blokkerar469 Beta blokkerar (C07A), Verapamíl (C08DA01) og Diltiazem (C08DB01) Ósérvirkir kalsíum blokkerar í samsetningu með beta blokkerum geta valdið skertri samdráttarhæfni hjartans og/eða leiðslutruflunum. NSAID + warfarín4'6'199 NSAID (M01AB, M01AC, M01AE), warfarín (B01AA03) Eykur hættu á blæðingum i meltingarvegi. NSAID + ACE hemlar eða angíótensín II blokkar16 NSAID (M01AB, M01AC, M01AE), ACE hindrar (C09A, C09B), A2 blokkerar (C09C, C09D) Getur valdið nýrnabilun í öldruðum sjúklingum, sérstaklega hjá þeim sem eru með æðakölkun, vökvatap eða samhliða notkun þvagræsilyfja. NSAID + SSFSI4'6 NSAID (M01AB, M01AC, M01AE), SSRI (N06AB) Eykur hættu á blæðingum í meltingarvegi. NSAID + þvagræsilyf-6 NSAID (M01AB, M01AC, M01AE), þvagræsilyf (C03) Getur dregið úr áhrifum þvagræsilyfja og leitt til versnandi hjartabilunar. Aspirin + warfarín19 Aspirin (N02BA01, B01AC06), warfarín (B01AA03) Aukin hætta á blæðingum. Svefnlyf24 N05C Aukin hætta á byltum og vitrænni skerðingu. Notkun þriggja eða fleiri geðlyfja6 Ópíóíðar (N02A), geðlyf (N05), þunglyndislyf (N06A) Eykur hættuna á óhóflegum róandi áhrifum, milliverkunum og óæskilegum áhrifum á miðtaugakerfið. Notkun þriggja eða fleiri geðlyfja-2 (að undanskildum ópíóíðum)24 Geðlyf (N05), þunglyndislyf (N06A) Eykur hættuna á óhóflegum róandi áhrifum, milliverkunum og óæskilegum áhrifum á miðtaugakerfið. kvenna en karla.16-19 Ástæðan fyrir því gæti meðal annars verið sú að konur leita oftar eftir heilbrigðisþjónustu og lýsa frekar einkennum en karlar.19'21 Einnig getur verið munur á einkennum sjúkdóma eftir kynjum, samskiptaháttum og samskiptum við lækna sem getur að einhverju leyti skýrt þennan kynjamun.19 Markmið þessarar rannsóknar var að athuga algengi vísbend- inga um gæði lyfjameðferða einstaklinga 70 ára og eldri við innlögn á lyflækningadeildir og bráðaöldrunarlækningadeild. Gæðin voru metin með völdum gæðavísum sem gefa til kynna hugsanlega óviðeigandi lyfjameðferð. Athugað var hvort mismunur væri á gæðum eftir kyni og aldri. Efniviður og aðferðir Þýðið í rannsókninni voru einstaklingar 70 ára og eldri sem lögðust fyrirvaralaust inn á lyflækningasvið I og bráðaöldrunar- lækningadeild (B4) á öldrunarsviði Landspítala árið 2007. Slembi- úrtak 1500 sjúklinga var tekið úr öllum innlögnum í legukerfi sjúkrahússins fyrir þetta tímabil. I úrtakinu var einungis tekin með ein innlögn fyrir hvern sjúkling og var valin fyrsta innlögn fyrir hverja kennitölu. í rannsókninni var farið yfir 818 sjúkraskrár á kerfisbundinn hátt. Sjúklingum sem lentu í úrtaki var raðað eftir fæðingardegi þannig að sjúkraskrá þeirra sem áttu afmæli 1. 606 LÆKNAblaðið 2011/97 janúar ár hvert voru rýndar fyrst og sjúkraskrár elstu sjúklinganna teknar fyrst á hverjum afmælisdegi og svo framvegis. Fjöldi rýndra sjúkraskráa takmarkaðist við þann tíma sem rýnarnir höfðu til að ljúka meistaraprófi í lyfjafræði. Af 818 sjúkraskrám sem farið var yfir voru 184 útilokaðar. í þeim hópi voru sjúkraskrár sem notaðar voru í forprófun rannsóknar (N=20), sjúkraskrár sem notaðar voru í samanburði milli rýna (interrater reliability, N=22), þar sem ártal innlagnar var rangt (N=31), svið sem átti ekki að vera í úrtaki (N=l), skrár í láni (N=28), skrár sem fundust ekki (N=8) eða skortur var á upplýsingum (N=74). Að auki var stuðst við 279 rýndar sjúkraskrár úr fyrri rannsókn á sama úrtaki.22 Rýndar voru 22 sjúkraskrár úr fyrri rannsókn og reyndist gott samræmi vera á milli skráningar rannsakenda (r=0,995). Sjúkraskrárupplýsingar voru því nýttar úr samtals 913 innlögnum. Skráningarkerfi var þróað fyrir gagnasöfnunina. Það hélt utan um ástæðu komu, athugasemdir lækna, lyf við komu, fjölda lyfja við komu og aðrar athugasemdir. Gögn um aldur, kyn og útskriftargreiningar voru fengin úr legukerfi Landspítala. Við yfirlestur sjúkraskrár var bráðasjúkraskrá lesin, læknabréf af bráðamóttöku, innlagnarnóta á deild, lyfjablöð og útskriftamóta af deild. Flett var upp í rafrænni sjúkraskrá (Sögukerfi) þegar einhver af áður nefndum gögnum voru ekki í pappírssjúkraskrá.
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84

x

Læknablaðið

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Læknablaðið
https://timarit.is/publication/986

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.