Tímarit Máls og menningar - 01.06.1979, Síða 111
fjölda til frelsis landi og þjóð. Hróður
Jóhannesar skírara fór sem logi um ak-
ur. Undir merki hans vildu ungu upp-
reisnarmennirnir fylkja sér. Áróður
Jakobs var einstaklega óbrotinn: „Þeir
ríku verða rikari með hverjum degi
sem líður. Þeir fátæku verða fátækari.
Keisarinn í Róm sendir hermenn sína
hingað og lætur okkur borga skatta."
Jesús er samþykkur öllu, sem bróðir
hans segir, og umræðum lýkur með
samkomulagi um, að þeim beri að
ganga í leynifélag Jóhannesar skírara.
Síðan er fylgt þræði frásagnanna í guð-
spjöllunum. Jóhannes skírari er hand-
tekinn og tekinn af lífi. Þá er félagi
Jesús gerður að foringja. Hann hafði
margt til síns ágætis sem foringi. Hann
var vel að manni að líkamsatgervi, kunni
ekki að hræðast, en var rósamur í skapi
og grundaði vandlega hvert skref, sem
stigið var. Eitt var enn, sem ekki var
léttast á metunum: Hann var sérlega vel
máli farinn, hann kom best fyrir sig
orði, eins og Jakob bróðir hans sagði.
Það hefur löngum þótt höfuðprýði for-
ingja í félagsmálum.
Enn er fylgt meginþræði guðspjalla-
frásagnanna. Félagarnir fóru víðs vegar
um landið, ýmist um Galíleu, Júdeu og
jafnvel Samaríu, og staðarheiti guð-
spjallanna koma hvert af öðru: Kaper-
naum, Genesaretvatn og Nasaret. Félag-
arnir gera skipulögð áróðursáhlaup á
ferðum sínum um landið. Hópur erind-
rekanna fer sívaxandi, og hugföngnum
áheyrendum fjölgar þó enn meir. Lýður-
inn er undir það búinn, að mikilla tíð-
inda sé að vænta, frelsi þjóðarinnar sé
skammt undan og lausn alþýðu af klafa
höfðingjanna og hinna auðugu. Hann er
áminntur um að vera vakandi og skilja
sitt hlutverk, svo að draumar hans megi
rætast. Flokkurinn býr sig vopnum og
Umsagnir um bœkur
stefnir að því að taka Jerúsalem með
valdi. I trú á fylgi lýðsins og engla-
skara Jahve undirbýr Jesús konunglega
innreið í höfuðborgina, og í fögnuði
sínum gerir lýðurinn uppþot, svo að
höfðingjar þessa heims standa um skeið
ráðvilltir og vita ekkert í sinn haus.
Byltingaskarinn nær musterinu og um-
hverfi þess á sitt vald og hreinsar það
af kaupmöngurum og öðru illþýði. En
liermenn rómverja tóku brátt við sér og
komu næsta dag fylktu liði á vettvang.
Þá sló í hinn harðasta bardaga, þar sem
uppreisnarmenn lutu í lægra haldi, en
forustan komst þó undan á flótta með
því að dreifa sér í mannkösina, sem var
í uppnámi. En hið erlenda kúgunarvald
lét ekki hér við staðar numið. Foringi
uppreisnarmanna var alræmdur fyrir að
æsa upp lýðinn, og nú einbeitti vald-
stjórnin sér að því að ná taki á honum
og gera hann óskaðlegan í eitt skipti
fyrir öll. Það tókst með hjálp svikara
úr hópi hans, og var félagi Jesús tek-
inn af lífi með einu því hrottalegasta
og andstyggilegasta drápstæki, sem
grimmd mannanna hefur fundið upp,
áður en til drápstækja fjöldamorðanna
kom. Hann var krossfestur.
Eftirmáli sögunnar er sá þáttur henn-
ar, sem að mínum smekk hefur rýrast
listgildi. Það er eins og þar slái fyrir
af annarri átt, og veldur það fölskum
tóni. Bókin er raunar öll hin læsileg-
asta, en ekki stór í sniðum. Það vekur
því stórlega furðu, hve miklu fjaðrafoki
hún hefur valdið hér á landi. £n það
er miklu merkilegra mál en útkoma
þessarar Iitlu bókar og því ekki leyfi-
Iegt að hnýta athugunum um það stór-
brotna fyrirbæri við lítinn ritdóm um
litla bók.
Gunnar Benediktsson.
237