Tímarit hjúkrunarfræðinga


Tímarit hjúkrunarfræðinga - 01.10.2005, Blaðsíða 42

Tímarit hjúkrunarfræðinga - 01.10.2005, Blaðsíða 42
Valgerður Katrín Jónsdóttir „Dauöinn er ekki vandamál aö leysa" segir Erna Haraldsdóttir, en nærvera hjúkrunarfræöinga var ekki fyrir hendi á þann hátt sem hún bjóst við í rannsókn hennar á skosku líknarheimili 40 Erna Haraldsdóttir lauk hjúkrunarprófi frá Háskóla Islandsj 1987 og vann viö líknarmeöferö í 13 ár áöur en hún fórj út í meistaranám viö háskólann í Edinborg. „Þegar ég var nýútskrifuö fór ég að vinna viö hjúkrun krabbameinssjúklinga | á Landspítalanum undir stjórn Kristínar Sophusdóttur. Þarl kynntist ég fyrst hugmyndafræði líknarmeöferðar en Kristín hafði fariö í framhaldsnám til Danmerkur og kynnst þessari hugmyndafræði þar. Ég fékk strax brennandi áhuga á þessari! þjónustu og líknarhjúkrun hefur verið mitt áhugasvið alla mína starfstíð sem hjúkrunarfræðingur," segir Erna. Eftir útskrift vann hún á Landspítalanum, hjá heimahlynningu Krabbameinsfélagsins og hjá hjúkrunarþjónustunni Karitas og átti þátt í að móta líknarmeðferð hér á landi. „Þegar ég útskrifaðist hafði heimahlynningin tekið til starfa þótt starfsemin hafi ekki verið jafn umfangsmikil og hún er í dag.j Því má segja að það hafi verið tveir „sprotar" líknarmeðferðar í gangi á þessum tíma; annar í heimahlynningu og svo hinn á krabbameinsdeildLandspítalans.Ásíðastliðnum15árumhefur líknarmeðferðin innan heilbrigðiskerfisins á Islandi þróast gífurlega. I dag höfum við öfluga heimaþjónustu, líknarteymi til stuðnings og ráðgjafar og líknardeild. Það má segja að það hafi verið lítill en sterkur hópur heilbrigðisstarfsfólks sem var drifkrafturinn í þessari þróun og mér finnst það forréttindi að hafa verið hluti af þessum hópi." Erna segist hafa fengið mikinn áhuga á að rannsaka það sem kallað hefur verið nærvera. „Þetta er sterkur þáttur í líknarmeðferð en engu að síður erfitt að útskýra hann. Mér fannst það athyglisvert að þegar við hjúkrunarfræðingarnir í heimahlynningu fórum í vitjun til sjúklings og veittum nærveru útskýrðum við það gjarnan sem að „gera ekkert". Þetta var viðurkennt innan okkar þjónustu þar sem við vissum öll að þessi athöfn, að „gera ekkert", var að sjálfsögðu mikilvæg. Það truflaði mig hins vegar svolítið að við skyldum lýsa þessum mikilvæga þætti líknarhjúkrunar með þessum hætti. Ég velti fyrir mér; hvernig gátum við útskýrt betur þennan mikilvæga þátt hjúkrunar? Og hver var ástæðan fyrir því að við kölluðum þetta að gera ekkert? Ég fann hjá mér brennandi löngun til að útskýra þennan mikilvæga þátt. Eftir 13 ár í starfi langaði mig til að halda áfram námi, þróa og bæta sjálfa mig og ákvað að rannsaka þetta hugtak, nærveru, í meistaranáminu mínu. Meistaranámið er eitt ár í Edinborgarháskóla, nemendur Timarit hjúkrunarfræðinga 3. tbl. 81. árg. 2005 leggja fram rannsóknaráætlun en framkvæma ekki rannsóknina sem slíka. Að loknu meistaranámi fann ég að ég var enn ekki búin að gera það sem mig langaði að gera og hélt því áfram í doktorsnám jsem gaf mér tækifæri til að gera rannsóknina og skoða þetta hugtak af meiri dýpt." Fylgdist með störfum hjúkrunarfræðinga á skosku líknarheimili Rannsókn Ernu fór fram á skosku líknarheimili. Rannsóknaraðferðin var eigindleg, „participant observation" eða þátttökuathugun, hún fylgdist með hjúkrunarfræðingunum þegar þeir veittu nærveruna og vildi reyna að útskýra hvað þeir voru að gera. „Aður en ég fór að fylgjast með hjúkrunarfræðingunum var ég með mína reynslu að baki og mínar hugmyndir um nærveru eins og hún er oft útskýrð sem „bara að vera". Einstaklingar með Iangvinna ólæknandi sjúkdóma eru að glíma við fjölmargt í tengslum við þær afleiðingar sem sjúkdómurinn hefur fyrir þá og yfirvofandi dauða. Þess vegna er í Iíknarmeðferðinni lögð áhersla á að heilbrigðisstarfsfólk hjálpi sjúklingum að skilja þýðingu og merkingu þess að vera í þessari aðstöðu og geti hjálpað þeim að vinna úr þeirri reynslu sem óneitanlega fylgir því að horfast í augu við yfirvofandi eigin dauða. I rannsókn minni einbeitti ég mér að hjúkrunarfræðingum. Ég fylgdist því með þeim og undirbjó mig fyrir að kanna hegðun þeirra þegar þeir veittu nærveru, til dæmis hvort þeir sátu eða stóðu og hve lengi þeir dvöldu með sjúklingnum, hvað þeir sögðu, hvort þeir snertu sjúklinginn o.s.frv. Ég spurði þá svo um atvikin eftir á, t.d. hvers vegna þeir ákváðu að sitja, hvers vegna ræða um tiltekið efni o.s.frv. Það sem kom mér mjög mikið á óvart var að ég sá ekki þessa nærveru í störfum þeirra og rannsókn mín tók töluvert aðra stefnu en ég reiknaði með í upphafi." Erna segir að með rannsókn sinni sé hún ekki að gagnrýna hjúkrunarfræðingana á líknarheimilinu
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60

x

Tímarit hjúkrunarfræðinga

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit hjúkrunarfræðinga
https://timarit.is/publication/1159

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.