Morgunblaðið - 25.11.2022, Blaðsíða 38

FRÉTTIR
Erlent38
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 25. NÓVEMBER 2022
Sex milljónir
manna í straffi
lCovid-reglur hertar í Zhangzhou
Kínversk stjórnvöld ákváðu í gær að
setja samkomubann á um sex millj-
ónir íbúa borgarinnar Zhangzhou,
auk þess sem gripið verður til víð-
tækra skimana vegna Covid-19. Nýj-
um tilfellum kórónuveirunnar hefur
fjölgað mjög í Kína síðustu daga, en
stjórnvöld þar hafa stranga stefnu
um „núll smit“ gagnvart faraldrinum.
Samkomubannið nær til nokkurra
hverfa í borginni og má enginn íbúi
þeirra yfirgefa svæðið nema hann
geti framvísað neikvæðu prófi og
sérstöku leyfi frá yfirvöldum. Þá
hefur íbúum verið ráðlagt að halda
sig heima við nema brýna nauðsyn
beri til.
31.444 ný tilfelli voru skrásett í
Kína á miðvikudaginn, og hafa þau
ekki verið fleiri í landinu frá upphafi
faraldursins, sem var í borginni
Wuhan í árslok 2019. Þó að hin nýju
tilfelli séu einungis lágt hlutfall af
kínversku þjóðinni hefur hvert nýtt
tilfelli strangar aðgerðir í för með sér,
þar sem kínversk stjórnvöld hafa ver-
ið iðin við að setja á samkomu- eða
jafnvel útgöngubann á heilar borgir
í þeirri von um að hægt sé að koma
böndum á faraldurinn þannig.
Hafa hinar hörðu aðgerðir leitt til
nokkurrar þreytu meðal almennings,
og hafa mótmæli og jafnvel óeirðir
brotist út vegna þeirra. Þannig
brutust út á miðvikudaginn óeirðir
meðal verkamanna við iPhone-verk-
smiðju í Zhangzhou, þar sem þeir
mótmæltu lökum aðstæðum sínum
og því að laun og bónusar hefðu verið
vangoldin.
Foxconn-fyrirtækið, sem er frá
Taívan-eyju, rekur verksmiðjuna og
sendi frá sér yfirlýsingu í gær þar
sem beðist var afsökunar á því að
villa í launakerfi þess hefði leitt til
villu við útborganir launa. Þá myndi
fyrirtækið gera sitt besta til að greiða
úr öðrum áhyggjum og kröfum
starfsmanna sinna.
AFP
Sýnataka Reglulega er skimað fyrir
kórónuveirunni í Kína.
sínar til þess að halda verunum gang-
andi. Úkraínska orkumálaráðuneytið
lýsti því yfir í gær að búið væri að tengja
verin öll aftur við orkunet landsins.
Þá varð einnig rafmagnslaust í
Moldóvu, nágrannaríkis Úkraínu, en
orkunet þess er tengt því úkraínska.
Maia Sandu, forseti Moldóvu, fundaði
í gær með þjóðaröryggisráði landsins
til að ræða orkumál, en sendiherra
Rússlands var kallaður á teppið vegna
rafmagnsleysisins í fyrradag.
Sendi Patriot til Úkraínu
Mariusz Blaszczak, varnarmálaráð-
herra Póllands, sagði í gær að hann
hefði óskað eftir því við þýsk stjórn-
völd, að Patriot-loftvarnarkerfi, sem
Þjóðverjar vilja senda til Póllands, verði
þess í stað sent til Úkraínu til að verja
vesturhluta landsins.
Sagði Blaszczak að með því gætu
Úkraínumenn varið sig gegn frekari
árásum og rafmagnsleysi, á sama tíma
og þeir myndu tryggja öryggi við landa-
mæri Póllands og Úkraínu.
Boð Þjóðverja kom í kjölfar atviksins
í síðustu viku, þar sem tveir Pólverjar
féllu þegar eldflaug sprakk skammt
frá þeim í bænum Przewodow, sem
er skammt frá landamærum Póllands
og Úkraínu. Er talið líklegast að um
úkraínska loftvarnarflaug hafi verið
að ræða. Þjóðverjar hafa einnig sent
Patriot-kerfið til Slóvakíu, sem einnig
á landamæri að Úkraínu.
Christine Lambrecht, varnarmála-
ráðherra Þýskalands, sagði að beiðni
Pólverja yrði borin undir Atlantshafs-
bandalagið, þar sem boð Þjóðverja hefði
verið hugsað sem leið til þess að styrkja
varnir bandalagsríkjanna í austri og
koma í veg fyrir svipuð atvik og það í
síðustu viku. Sagði Lambrecht að þar
sem Patriot-kerfið væri hluti af sam-
eiginlegum loftvörnum bandalagsins
yrði að ræða uppástungu Pólverja við
bandamenn.
Tefur inngönguSvía ogFinna
Viktor Orbán, forsætisráðherra
Ungverjalands, sagði í gær að
ungverska þingið myndi staðfesta
aðild Finna og Svía þegar það kæmi
aftur saman á nýju ári í febrúar 2023.
Ungverjar og Tyrkir eru nú einu þjóð-
irnar sem eiga eftir að staðfesta aðild
norrænu þjóðanna tveggja.
Ungverska stjórnarandstaðan hefur
sakað Orbán um að tefja málið vegna
deilna hans við Evrópusambandið,
en sambandið hefur neitað að veita
fjármagni vegna heimsfaraldursins til
Ungverjalands nema stjórnvöld þar
standi að umbótum í spillingarmálum.
Framkvæmdastjórn ESB lýsti því
yfir í gær að hún teldi Ungverja ekki
hafa gert nægar umbætur til þess að
réttlæta það að veita landinu fé úr sam-
eiginlegum sjóðum, en málið verður
skoðað á fundi framkvæmdastjórnar-
innar í næstu viku.
Um 70% af íbúum Kænugarðs þurftu að
lifa án rafmagns í fyrrinótt, þar sem erf-
iðlega gekk að koma orkuverum aftur
í gang eftir loftárásir Rússa í fyrradag.
Vítalí Klitsjkó, borgarstjóri Kænugarðs,
sagði að starfsmenn borgarinnar hefðu
unnið hörðum höndum að því að koma
aftur á aðgangi borgarbúa að rafmagni
og heitu vatni, en þrátt fyrir það væru
enn nærri tveir-þriðju hlutar Kænu-
garðs rafmagnslausir.
Kíríló Tímósjenkó, aðstoðarskrif-
stofustjóri forsetaembættis Úkraínu,
lýsti því yfir síðar um daginn að búið
væri að koma rafmagni aftur á í öllum
héruðum Úkraínu, en að mikilvægir
innviðir hefðu verið tengdir á ný fyrst.
Gerði Tímósjenkó ráð fyrir að almennir
borgarar myndu smátt og smátt fá aftur
rafmagnstengingu.
Veður fer nú ört kólnandi í Úkraínu,
og var hitastigið í Kænugarði í gær
rétt um frostmark. Hefur alþjóðaheil-
brigðisstofnunin WHO varað við því
að gríðarlegur fjöldi Úkraínumanna
gætu orðið fyrir miklum áhrifum í vet-
ur vegna kuldans, og að allt að þrjár
milljónir gætu endað á flótta vegna
skorts á hita.
Volodimír Selenskí Úkraínuforseti
reyndi að stappa stálinu í þjóð sína á
samfélagsmiðlum, en hann sagði að
„ljósið hefði alltaf betur gegn myrkr-
inu.“ Bætti Selenskí við að innrásarlið
Rússa myndi aldrei skilja það, því að
þeir hefðu þurft að lifa við langan tíma
í algjöru myrkri.
Staðfest var í gær að tíu manns
hefðu fallið, þar af eitt nýfætt barn, og
um 50 særst í árásum Rússa á mið-
vikudaginn. Rússneska varnarmála-
ráðuneytið neitaði hins vegar í gær að
Rússar hefðu ráðist á Kænugarð, og
sagði að skemmdir þar hefðu komið
vegna þess að loftvarnir Úkraínumanna
hefðu brugðist og fallið á borgina. Engin
sönnunargögn voru hins vegar sett
fram fyrir þessum fullyrðingum.
Búið að tengja verin aftur
Öll þrjú kjarnorkuver Úkraínumanna,
sem þeir ráða enn yfir, urðu rafmagns-
laus vegna árásanna á miðvikudaginn
og þurftu að treysta á varaaflstöðvar
Glímt við rafmagnsleysið
lÚkraínumenn keppast við að laga orkuinnviði eftir árásir RússalSelenskí segir
að „ljósið“ hafi ávallt beturlPólverjar vilja að Patriot-kerfið verði sent til Úkraínu
Stefán Gunnar Sveinsson
sgs@mbl.is
AFP/Yuriy Dyachyshyn
Myrkvun Kona gengur ummyrkvuð stræti Lvív, í vesturhluta Úkraínu, í fyrrakvöld eftir árásir Rússa.
Fordæma
ofbeldi Írans-
stjórnar
Mannréttindaráð Sameinuðu
þjóðanna fordæmdi í gær ofbeld-
isverk íranskra stjórnvalda gegn
friðsömum mótmælendum og
samþykkti að setja á fót nefnd til
að rannsaka harkalegar aðgerðir
þeirra til að kveða mótmælin niður.
25 af aðildarríkjum ráðsins sam-
þykktu tillöguna sem Þjóðverjar og
Íslendingar stóðu að. 16 ríki sátu
hjá, en einungis sex ríki, Armenía,
Eritrea, Kína, Kúba, Pakistan og
Venesúela, greiddu atkvæði gegn
henni.
Volker Türk, mannréttindafulltrúi
Sameinuðu þjóðanna, sagði á fund-
inum í gær að það þyrfti að binda
enda á hið ónauðsynlega ofbeldi
Íransstjórnar, sem hefði leitt til
þess að rúmlega 300 manns hefðu
fallið fyrir hendi öryggissveita
Írans. Þá hefðu um 14.000 manns
verið handteknir vegna mótmæl-
anna. Sagði Türk það vera ótrúlega
háa tölu og fordæmdi um leið að
írönsk stjórnvöld hefðu látið dæma
sex manns til dauða fyrir þátttöku í
mótmælunum.
Annalena Baerbock, utanríkis-
ráðherra Þýskalands, og Þórdís
Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir
utanríkisráðherra ávörpuðu báðar
fundinn, sem haldinn var í Genf, og
hvöttu þær til þess að tillagan um
óháðu rannsóknarnefndina yrði
samþykkt. Sagði Þórdís óskiljan-
legt að nokkur stjórnvöld veldu að
brjóta svo grimmilega á mann-
réttindum eigin þegna, á sama tíma
og hún hrósaði hugrekki Írana fyrir
að krefjast frelsis og jafnréttis.
AFP/Valentin Flauraud
Genf Ofbeldi klerkastjórnarinnar
var mótmælt fyrir utan fundinn.
lTillaga Íslands og
Þýskalands samþykkt