Morgunblaðið - 25.11.2022, Blaðsíða 80

MENNING80
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 25. NÓVEMBER 2022
SVARTUR
FÖSTUDAGUR
25% afsláttur
af öllu frá
með kóðanum black22
Laugavegi 178, 105 Reykjavík | Sími 551 3366 | misty.is
Opið virka daga kl. 11-18, laugardaga kl.10-14
E
mil Hjörvar Petersen
stígur enn og aftur á slóðir
hins dulræna í hrollvekj-
andi spennusögunni
Dauðaleit. Líkt og í síðustu skáld-
sögu sinni, Hælinu, gerist Dauðaleit
að mestu leyti á æskuslóðum höf-
undar, í Kópavogi en yfirnáttúruleg
og dulræn öfl
marka söguna
sérstaklega rétt
eins og aðrar
sögur Emils,
Víghólar, Ó Kar-
ítas og Hælið.
Rannsókn-
arlögreglu-
maðurinn Hall-
dór Kjartansson
er aðalsöguhetjan sem fær á sitt
borð undarlegt mál þar sem ung-
lingsstúlka hverfur í undirgöngun-
um í Hamraborg í Kópavogi með
afar dularfullum hætti - nánast eins
og jörðin hafi gleypt hana. Málið
grefur þó upp skugga fortíðar, atvik
sem hefur markað líf Halldórs frá
barnæsku þegar besti vinur hans
hvarf með svipuðum hætti á sama
stað árið 1994 á meðan Halldór
var með honum. Vinurinn fannst
aldrei og hefur Halldór í raun ekki
náð að vinna úr atvikinu að fullu.
Hann fær í kjölfarið yfirdrifinn
áhuga á því dulræna og sérhæfir sig
á fullorðinsaldri í mannshvörfum
hjá lögreglunni þar sem samstarfs-
félagar kunna misvel að meta
þennan óvísindalega áhuga hans.
Halldór er þó sannfærður um að
dulrænu öflin, sem hann trúir að
hafi komið að hvarfi vinar hans, hafi
einnig tekið stúlkuna og ákveður
að fara eigin leiðir í rannsókninni -
með ófyrirsjáanlegum afleiðingum.
Halldór uppgötvar fljótt að fleiri
dularfull mannshvörf tengjast máli
ungmennanna tveggja.
Dauðaleit heldur manni alveg frá
upphafi til enda og fær mann aðeins
til að svitna inni á milli en þó ekki
þannig að það hafi áhrif á svefn.
Eitthvað er um klisjur í bókinni
en höfundur hnýtir vel alla enda í
söguþræðinum og svarar flestum
þeim spurningum sem lesandi fær
við lesturinn. Sagan er að mörgu
leyti fremur einföld og fær lesandi
ekki mikið rými til geta í eyðurnar
eða ímynda sér og er að sumu leyti
mataður af upplýsingum. Bókin
er þó fyrir vikið auðlesin en stíll
höfundar er afar þægilegur, auðvelt
að koma sér inn í bókina og festast
í söguþræðinum. Það mætti segja
að einfaldleikinn henti hljóðbókar-
forminu nokkuð vel en lesandi á
auðvelt með að gera eitthvað annað
á meðan á hlustun stendur án þess
að detta auðveldlega út.
Ofanrituð naut þess að lesa
bókina „með eyrunum“ en gluggaði
af og til í önnur form hennar en
hún kom fram í þremur formum,
sem hljóðbók, rafbók og innbundin.
Bókin er frábær hljóðbók enda er
Hjörtur Jóhann Jónsson, sem les
bókina inn á Storytel, frábær lesari
og kemur sögunni, sem er sögð í
þriðju persónu út frá upplifun Hall-
dórs, vel frá sér.
Drungalegar sögur af svæðinu
Höfundur lýsir umhverfi listilega
vel og virðist hafa kynnt sér mikil-
vægar staðsetningar í sögunni, eins
og Hamraborg, vel og hjálpar les-
anda þannig að sjá staðsetninguna
ljóslifandi fyrir sér. Höfundur sækir
efnivið sinn einnig í raunverulegar
gamlar þjóðsögur sem eiga að hafa
gerst í Hamraborg og á svæðinu í
kring og fléttar þær með skemmti-
legum hætti inn í söguna.
Flogaveiki kemur víða við sögu í
bókinni en höfundur virðist einnig
hafa kynnt sér nokkuð vel ýmis ein-
kenni sem flogaveikir geta upplifað
sem spila stóran og áhugaverðan
part í sögunni.
Persónur sögunnar eru margar
með áhugaverða sögu og tengjast
margar í gegnum áföll í æsku en
þær eru þó margar, aðrar en aðal-
persónan Halldór, fremur grunnar
svo lesandi getur átt erfitt með að
tengjast þeim.
Fullkomin afþreying með
heimilisstörfunum
Dauðaleit er skemmtileg afþrey-
ing og frábær fyrir þá sem hafa
gaman af léttum hrollvekjum og
glæpasögum og er fullkomin til að
stytta sér stundir yfir heimilisstör-
funum.
Ég átti erfitt með að slíta mig frá
söguþræðinum og hafði gaman af
því að fá létta gæsahúð á nokkrum
stöðum í sögunni. Hún skilur þó
ekkert sérstaklega mikið eftir sig
en er frábær til dægrastyttingar
og óhætt að mæla með henni
fyrir hrollvekju- og spennusagna-
aðdáendur.
Skuggar fortíðar vakna
Morgunblaðið/Eggert
Heldur Dauðaleit eftir Emil Hjörvar Petersen hélt rýni frá upphafi til enda.
BÆKUR
RÓSA MARGRÉT
TRYGGVADÓTTIR
Skáldsaga
Dauðaleit
Eftir Emil Hjörvar Petersen.
Lesin af Hirti Jóhanni Jónssyni.
Storytel, 2022.
Æ
vintýri Freyju og Frikka
- Á kafi í Kambódíu
er önnur bókin um
samnefnd tvíbura-
systkini sem aftur eru á faraldsfæti,
leita uppi ævintýri og komast jafnvel
í háska. Í síðustu bók fóru þau til
Galapagoseyja með pöbbum sínum,
en nú eru þau komin til Kambódíu
með mömmu sinni, sem ekki er nú
minna spennandi, sérstaklega fyrir
Frikka sem dreymir um að verða
fornleifafræðingur.
Í Kambódíu kynnast systkinin
loftfimleikastráknum San Li sem
vinnur líka að mikilvægu verkefni í
sögufræga hofinu Angor Wat. Áður
en þau vita af fara dularfullir atburðir
að gerast og þau komast á snoðir um
fyrirætlanir fólks sem hefur eitthvað
misjafnt í hyggju. Erfitt er að vita
hverjum er hægt að treysta og jafnvel
fornleifafræðingar sem á vegi þeirra
verða eru hugsanlega ekki allir þar
sem þeir eru séð-
ir. San Li lendir
í undarlegu
slysi og Freyja
týnist og kemst
í lífsháska þegar
hún strýkur af
hótelinu til að
reyna að komast
að því hvað er í
gangi í hofinu.
Bókin er skemmtilega uppsett
bæði sem bréf sem Frikki skrifar
til pabba þeirra og sem frásögn
Freyju sem notast við upptökutæki
til að skrásetja það sem er að gerast
hverju sinni og eru upptökurnar líka
ætlaðar pöbbunum. Umhverfishljóð
sem heyrast í hljóðbókinni gera mikið
fyrir söguna og hún verður enn meira
lifandi fyrir vikið. Maður sogast
hálfpartinn inn í hana og upplifir sig
stundum eins og í leikhúsi.
Spennan magnast upp jafnt og
þétt og verður sagan æsispennandi
og nær hámarki þegar Frikki og
mamma krakkanna eru að leita að
Freyju.
Það er höfundurinn sjálfur, Felix
Bergsson, sem ljær Frikka rödd sína
og Þuríður Blær Jóhannsdóttir talar
fyrir Freyju. Bæði gera þau það lista-
vel, enda vant fólk hér á ferðinni.
Ævintýri Freyju og Frikka - Á kafi í
Kambódíu er einstaklega vel skrifuð,
spennandi og uppfull af húmor og
nýtur sín afar vel í formi hljóðbókar í
frábærum leiklestri.
Æsispennandi og
uppfull af húmor
Ljósmynd/Margrét Helga Weisshappel
Vön „Það er höfundurinn sjálfur, Felix Bergsson, sem ljær Frikka rödd sína
og Þuríður Blær Jóhannsdóttir talar fyrir Freyju. Bæði gera þau það listavel,
enda vant fólk hér á ferðinni,“ skrifar gagnrýnandimeðal annars.
HLJÓÐBÓK
SÓLRÚN LILJA
RAGNARSDÓTTIR
Barnasaga
Ævintýri Freyju og Frikka - Á kafi í
Kambódíu
Eftir Felix Bergsson.
Felix Bergsson og Þuríður Blær
Jóhannsdóttir lesa. Storytel 2022.
1 klst. og 54 mín.
Óttar fjallar um ævi og endalok Jónasar
Óttar Guðmundsson geðlæknir segir fráævi og enda-
lokumJónasarHallgrímssonar á fundi semFélag
áhugamanna um söguBessastaðaskóla stendur fyrir
í Íþróttahúsinu áÁlftanesi ámorgun, laugardag,
kl. 14. „Jónas var einn frægasti skólasveinn Bessa-
staðaskóla. Í lifanda lífi naut hann lítillar aðdáunar á
Íslandi en nokkru eftir dauða sinn var Jónas tekinn í
helgramanna tölu í bókmenntamusteri þjóðarinnar.
Í Íslandssögu Jónasar fráHriflu eru Jónas og aðrir
Fjölnismenn gerðir að hetjum í þjóðfrelsisbaráttu
þjóðarinnar á 19. öld,“ segir í tilkynningu frá félaginu.
Þar kemur fram aðÓttarætli að varpa ljósi á það hvermaðurinn á bak við
glasmyndina hafi verið. „Kvennamál Jónasar hafa alltaf verið Íslending-
umhugleikin ogmenn hafa rifist umhver sé í raun konan í lífi skáldsins.“
Jónas Hallgrímsson
Dýr uppstilling opnuð í Galleríi Fold
Dýr uppstilling nefnist sýning
sem Karl Jóhann Jónsson opnar
í Galleríi Fold við Rauðarárstíg á
morgun, laugardag. Karl Jóhann
útskrifaðist úr málaradeild MHÍ
1993 og með gráðu í listkennslu
við LHÍ árið 2006. Hann á að baki
bæði fjölda einka- og samsýn-
inga. Tvívegis hefur hann tekið
þátt í portrettkeppninni Portræt
Nu sem er haldin á vegum
Carlsberg-safnsins í Friðriks-
borgarhöll í Danmörku.
Um sýningunaDýr uppstilling
segir Karl Jóhann: „Frá upphafi
hefur realismi í einhverri mynd
verið í aðalhlutverki og ég hoppa
á milli þess að mála uppstillingar,
dýr og umhverfi. Að mála fólk
hefur þó alltaf verið þungamiðjan
hjá mér, bæði að mála persónuleg
portrett og að mála eftir pöntun-
um. Á þessari sýningu er lögð
áhersla á uppstillingar og dýr.
Upplifun mín er alltaf að ég sé að
mála portrett, þó viðfangið séu
hlutir eða dýr. Um leið leik ég
mér að skilgreiningum hefðar-
innar, hvenær dýrið er orðið að
uppstillingu og uppstilling orðin
portrett.“
Matur Ein mynda Karls Jóhanns.