Ný menntamál - 01.06.1986, Blaðsíða 28

vaða áhrif hefur
vitnisburður
skóla á stöðu
fólks þegar út á
vinnumarkaðinn
kemur? Er fólk
betur sett með góðan vitnisburð eða
skiptir hann engu máli? Þetta er
nokkuð sem skólafólk þarf að hafa í
huga þegar það gefur nemendum
vitnisburð.
í þessari grein verður ijallað um
áhrif hefðbundins vitnisburðar
skóla, þ.e. einkunna sem gefnar eru
í tölum eða bókstöfum. Fjallað
verður um hvernig einkunnir hafa
áhrif þegar er verið að velja úr hópi
umsækjenda um laus störf, en það
er einmitt við slíkt sem þær eru
helst notaðar.
Ég byggi á athugun sem ég gerði
hér á landi sumarið 1984. Ég aflaði
mér ýtarlegra upplýsinga um ráðn-
28
ingar og starfsmannahald hjá 11
fyrirtækjum í Reykjavík. Upphaf-
lega valdi ég 20 fyrirtæki m.t.t. að
þau gæfu sem fjölbreyttasta mynd
af íslenskum vinnumarkaði en níu
sýndu ekki áhuga á að ræða þessi
mál. Þó niðurstöðurnar byggi ekki
á upplýsingum frá fleiri aðilum má
samt telja að þær niðurstöður, sem
ég get um hér á eftir, séu nokkuð
réttar hvað varðar vinnumarkaðinn
í Reykjavík.
Auk eigin athugana byggi ég
mikið á rannsóknum frá Noregi,
Danmörku og Svíþjóð.
Lítum á nokkrar spurningar sem
vert er að velta fyrir sér í tengslum
við þetta efni:
— Er algengt að vinnuveitendur fái
upplýsingar um einkunnir?
— Er mikið um að tekið sé tillit til
einkunna við ráðningar?
— Hvers vegna er tekið tillit til
einkunna?
— Eru einkunnir réttmætt og
áreiðanlegt tæki til nota við ráðn-
ingar?
Er algengt að vinnuveitendur fái
upplýsingar um einkunnir?
Augljóst skilyrði þess að eink-
unnir séu notaðar sem flokkunar-
tæki er að vinnuveitandi fái vit-
neskju um þær. Það gefur einnig
auga leið að ástæðan fyrir því að
fyrirtæki afla sér þessara upplýsinga
er að þau telja sig geta haft gagn af
þeim og ætla sér að nota þær. Þetta
hefur m.a. verið athugað í Noregi
(Rommetvedt, 198la og 198lb) og
Svíþjóð (Gouiedo, 1970; skv.
Rommetvedt, 198lb). Þar kemur
það fram (eins og eðlilegt má teljast)