Morgunblaðið - 11.03.1994, Side 18

18
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 11. MARZ 1994
Lýðveldishátíð í Reykjavíkurborg
Fj ölskylduhátíð
stendur í tvo daga
LÝÐVELDISHÁTÍÐARNEFND Reykjavíkur hefur samþykkt
dagskrá hátíðarhalda 17. júní nk. Þá hafa verið samþykkt
drög að dagskrá fjölskylduhátíðar í Laugardal 17. og 18. júní.
Dagskrá 17. júní-hátíðarhaldanna var lögð fram á fundi borgar-
ráðs á þriðjudag. Dagskráin er með hefðbundnu sniði en hefur
verið færð fram í samráði við Þjóðhátíðarnefnd 50 ára lýðveld-
is á íslandi. Hún hefst kl. 8.30 í kirkjugarðinum við Suðurgötu
í stað kl. 10 og dagskráin á Austurvelli hefst kl. 9 í stað 10.40.
Eftir hádegi hefst dagskráin með hefðbundnum hætti kl. 13.30.
Dagskráin hefst með samhljómi
kirkjuklukkna í Reykjavík kl. 8.25.
Kl. 8.30 leggur forseti borgar-
stjórnar blómsveig frá Reykvík-
ingum á leiði Jóns Sigurðssonar.
Kl. 9 leggur forseti Islands, frú
Vigdís Finnbogadóttir, blómsveig
frá íslensku þjóðinni að minnis-
varða Jóns Sigurðssonar á Austur-
velli, karlakórar syngja og ávarp
fjallkonunnar verður flutt.
Gamlir bílar
og galdramenn
Skrúðgöngur leggja af stað frá
Hlemmtorgi og Hagatorgi kl.
13.30. Milli kl. 14 og 18 verða
leikir, sýningar og fleira í Hallar-
garðinum. A Tjörninni verða róðr-
arbátar og sýning módelbáta. A
sama tíma verður skátadagskrá,
tjaldbúðir, útileikir, skemmtidag-
skrá, skemmtiatriði, glímusýning-
ar og fleira í Hljómskálagarði.
Sýning og akstur gamalla bifreiða
verður við Geirsgötu og á mið-
bakka kl. 15-16 og Götuleikhúsið
verður í miðbænum ásamt risum,
galdramönnum, eldgleypum,
furðuverum og sirkushljómsveit
milli kl. 15 og 17.
Hátíðardagskrá verður i mið-
bænum á þremur sviðum; Lækjar-
götu, Ingólfstorgi og Hljómskála-
garði milli kl. 14 og 18.30 þar sem
fram koma ýmsir skemmtikraftar,
hljómsveitir og fleiri. Brúðubíllinn
verður með sýningar við Tjarnar-
borg kl. 14 og 14.35.
Veik börn
heimsótt
Landsfrægir skemmtikraftar
heimsækja bamadeildir Landa-
kotsspítala og Landspítala og færa
börnunum tónlistargjöf. Skemmti-
dagskrá verður í Tjarnarsal Ráð-
húss Reykjavíkur milli kl. 15 og
17. Frá kl. 14.30 til 18 gengst
Félagsstarf eldri borgara fyrir
skemmtun ellilífeyrisþega. Árbæj-
arsafn verður opið frá kl. 10 til
18. Aðgangur verður ókeypis.
Boðið verður upp á veitingar í
Dillonshúsi við harmonikkuspil.
Tveggja daga fjölskylduhátíð
Kvöldskemmtun verður í mið-
bænum, frá kl. 21 til 2 í Lækjar-
götu og kl. 20.30-2 á Ingólfs-
torgi. Þar verður dansleikur fyrir
alla fjölskylduna.
Hátíðardagskrá verður frá kl.
10 til 18 í Fjölskyldugarðinum í
Laugardal.
Fyrirhugað er að hafa fjöl-
skylduhátíð í Laugardalnum 18.
og 19. júní, báða dagana frá kl.
10 til 18. Þar verða skemmtiat-
riði, íþróttir og leikir sem fjölskyld-
an tekur þátt í. Endanleg dagskrá
liggur enn ekki fyrir.
SKÁKSKÓLI íslands stóð í fyrrakvöld fyrir fjöl-
tefli stórmeistarans rússneska, Davíðs Bronsteins,
og tólf úrvalsnemenda úr skákskólanum á aldrinum
10-20 ára. Að loknu fjölteflinu fór Bronstein yfir
skákirnar með andstæðingum sínum, ræddi þær
fram og til baka og skýrði. Arnar Gunnarsson
Morgunblaðið/Þorkell
Bronstein tefldi fjöltefli
hafði betur í viðureign sinni við Bronstein, Sigur-
björn Björnsson, Bragi Þorfinnsson, Kristján Eð-
varðsson, Ólafur Þórsson og Jón Viktor Gunnars-
son gerðu jafntefli og Bronstein vann Björn Þor-
finnsson, Bergstein Einarsson, Hlíðar Þór Hreins-
son, Einar Hjalta Jensson og Davíð Kjartansson.
Menskir skólanemar í 17. sæti
af 25 í landfræðiþekkingu
ÍSLENSKIR grunnskólanemar urðu í 17. sæti af 25 þáttakendum
í könnun sem gerð var um landfræðimenntun á vegum Alþjóða-
landfræðisambandsins. Þetta kom fram í erindi Tryggva Jakobs-
sonar á aðalfundi Félags landfræðinga nýlega. Sé árangur bor-
inn saman við útkomuna í þessum 25 löndum kom í Ijós að 14
ára grunnskólanemendur hér sitja á bekk með unglingum í
Danmörku og í Bandaríkjunum, en sum ríki um austanverða
Evrópu raða sér í efstu sæti. I niðurstöðum kemur í ljós að
fyrsti hluti, staðsetning, kemur áberandi best út hjá íslensku
nemendunum, mannvistarþátturinn var næstbestur, en verst var
útkoman í eðlisræna hlutanum og kaflinn um almenna kunnáttu
kom einnig illa út.
Könnunin fór fram um miðjan
mars árið 1991 í 9. bekk grunn-
skóla og var lögð fyrir 20 bekkjar-
deildir í jafn mörgum skólum og
misstórum vítt um land. Var könn-
unarprófinu skipt í sex hluta. Gert
var ráð fyrir að könnunin reyndi
ekki bara á formlegt skólanám,
heldur einnig á ályktunarhæfni og
almenna þekkingu, m.a. úr fjöl-
miðlum. Könnunin fór fram í sam-
vinnu Námsgagnastofnunar og
menntamálaráðuneytisins.
í fyrsta hlutanum, þar sem spurt
var um staðsetningu landa, fjalla,
eyja, hafsvæða, fljóta, borga og
eyðimarka á jörðinni reyndust að
meðaltali 61,7% svara rétt. Annar
hlutinn, eðlisræn landafræði kom
hins vegar verst út með 38% svara,
en þar reyndi á þekkingu og skiln-
ing á afstöðu sólar og jarðar, land-
mótun, bergtegundum, jarðvegi og
loftslagi. í þriðja hlutanum, mann-
vistarfræði, reyndust 54,3% svar-
anna rétt. Þar var m.a. spurt um
auðlindanýtingu, mannfjölda, ald-
ursdreifingu og samanburð á iðn-
Mögnlegir kaupendur á meirihluta Samskipa
Skoða málið verði það
borið upp formlega
ÞEIR innlendu aðilar sem nefndir hafa verið sem hugsanlegir
kaupendur að meirihluta Samskipa hf. segjast munu íhuga hvað
sé í boði, þegar og ef þeim verður boðinn hlutur í fyrirtækinu
til kaups.
Axel Gíslason, forstjóri VÍS
(Vátryggingafélag íslands), sagði
í samtali við Morgunblaðið í gær:
„Það yrði með hugsanleg hluta-
bréfakaup í þessu fyrirtæki eins
og öðrum, að ef fyrir okkur eru
lagðar upplýsingar um stöðu, ho.rf-
ur í rekstri viðkomandi félags og
áætlanir um arðsemi þeirrar fjár-
festingar, þá munum við horfa á
það, eins og í öðrum félögum.“
Axel var spurður hvort VIS
myndi þá einvörðungu horfa á
fjárfestingar- og arðsemisþáttinn,
en ekki hugleiða að færa út kvíarn-
ar í rekstri og gerast þátttakandi
í flutningafyrirtæki, ef af kaupum
í Samskipum yrði: „Hlutabréfa-
kaup okkar myndu í þessu eins
og öðru miðast við það að hafa
arð af þeirri fjárfestingu,“ sagði
Axel Gíslason.
„Ef þetta mál verður borið upp
við okkur með formlegum hætti,
af eigendum Samskipa, þá munum
við að sjálfsögðu skoða það,“ sagði
Geir Magnússon, forstjóri Olíufé-
lagsins hf. í samtali við Morgun-
blaðið í gær.
Jón Helgi Guðmundsson, for-
stjóri BYKO sagði að á þessu stigi
væri ekkert hægt að segja til um
það hvort eða með hvaða hætti
BYKO yrði þátttakandi í kaupum
á Samskipum.
Ekki tókst í gær að ná sam-
bandi við Einar Benediktsson, for-
stjóra OLÍS til þess að kanna af-
stöðu félagsins til hugsanlegrar
þátttöku í hlutabréfakaupum í
Samskipum.
ríkjum og þróunarlöndum. í fjórða
hlutanum, almennri kunnáttu, voru
blönduð verkefni þar sem spurt var
um mælikvarða á korti, áttir, tíma-
belti, hæðarlínur, afstöðu til sólar,
dreifingu manníjölda og stærð
landskika á korti. Hér leystu nem-
endur_ að meðaltali 45% verkefna
rétt. í svæðalandafræðinni leystu
nemendur að meðaltali 47,5% verk-
efnanna rétt. Þar var spurt um trú-
arbrögð, framleiðslu, íbúafjölda og
einkenni svæða og í sjötta og síð-
asta hlutanum um ísland reyndist
útkoman 57,5% rétt.
Tryggvi vitnar í könnun sem
Auður Pálsdóttir landfræðingur
gerði á almennri landafræðiþekk-
inu nemenda í fyrsta bekk fram-
haldskóla þar sem kom í ljós nokk-
ur samsvörun við niðurstöður
EUROGEO könnunarinnar. Þrátt
fyrir að hluti nemendanna hefði
lært jarðfræði á fyrsta námsári sínu
í framhaldsskóla reyndist útkoman
í eðlisrænu landafræðinni ekki vera
nema í meðaltali 49%.
Tryggvi segir að ekki virðist ein-
sýnt að slakan árangur megi skýra
með mismunandi áherslum innan
greinarinnar. Nemendur áttuðu sig
illa á tímabeltum jarðar og áttu
ekki gott með að tileinka sér upp-
lýsingar í línuritum. Reyndar bendi
nýleg könnun á læsi skólabarna
hér á landi til þess að leggja þurfi
mun meiri áherslu á að börn læri
að lesa upplýsingar af gröfum og
línuritum. Hann vitnar í rannsókn
. Sigríðar Þ. Valgeirsdóttur þar sem
m.a. kom fram að tæplega 57%
nemenda gátu ekki nýtt sér einfalt
súlurit til upplýsinga og 70% nem-
enda virtust ekki ráða við áttirnar
á korti. Og hann spyr: Af hverju
er árangur nemenda í eðlisrænni
landafræði ekki betri en raun ber
vitni? Eru ekki kjöraðstæður á ís-
landi til að komast í beina snert-
ingu við flest það sem máli skiptir
til að efla skilning á náttúruöflun-
um og iðju þeirra? Hér hlýtur að
verða að leita svara í skólastarfinu
sjálfu, hvort sem það er tímaskort-
ur, ónóg þekking kennara eða ein-
faldlega það viðhorf að alltof erfitt
sé að sleppa bókinni og opna dyr
skólastofunnar. Það væri athugan-
arefni út af fyrir sig. Og enn má
spyrja: Af hveiju virðist staðfræði-
Niðurstöður landa- fræði könnunarinnar
1. Tékkóslóvakía 76,9%
2. Ungverjaland 71,2%
3. Rússland 67,1%
4. Austurríki 66,5%
5. Pólland 66,4%
6. Singapúr 63,9%
7. Slóvenía 61,7%
8. Þýskaland 61,3%
9. Finnland 58,6%
10. Belgía 57,4%
11. írland 54,4%
12. Ítalía 54,0%
13. Portúgal 52,2%
14. Ástralía 51,3%
15. lúxemborg 50,3%
16. Danmörk 49,9%
17 ÍSLAND 49,4%
18. Bandaríkin 49,3%
19. ísrael 48,8%
20. Stóra-Bretland 47,9%
21. Nýja-Sjáland 47,8%
22. Hong Kong 46,7%
23. Brasílía 43,4%
24. Jamaíka 42,4%
25. Nígería 35,8%

þekking nemenda á eigin landi vera
mun lakari en þekking á umheimin-
um? Er hugsanlegt að fréttaflutn-
ingur fjölmiðlanna opni nemendum
1‘rekar sýn til útlanda en yfir eigið
land? Hafa ferðavenjur okkar hér
einhver áhrif, eða erum við e.t.v.
komin að enn djúpstæðari ástæðu,
s.s. viðhorfum okkar til landsins
og náttúru þess, til veðurfars? En
þannig mætti lengi telja.
Tryggvi sagði að með INT-
ERGEO könnuninni væri vonast til
að benda mætti á sitthvað sem
betur mætti fara í starfi skólanna
og við gerð og útgáfu námsganga.
Fjallað verður um þessa könnun á
fundi landfræðinga.