Morgunblaðið - 14.12.2003, Síða 2
FRÉTTIR
2 SUNNUDAGUR 14. DESEMBER 2003 MORGUNBLAÐIÐ
FLUGSTÖÐIN STÆKKUÐ
Flugstöð Le i f s Eir íkssonar
verður s tækkuð um 2 .200 fer -
metra í tve imur á föngum.
Reiknað er með að f ram-
kvæmdum verð i l ok ið í jún i
2005 . Kostnaður v ið þessar
framkvæmdir er áæt laður á
b i l inu 1 .100 og 1 .200 mi l l j -
ón ir og verður verk ið boð ið
út .
Keikó dauður
Háyrningurinn Keikó drapst úr
bráðri lungnabólgu síðdegis á föstu-
dag. Sjúkdómurinn ágerðist hratt
eftir að hann fékk pest á miðviku-
dag. Keikó var 27 ára en með-
alaldur villtra háhyrninga er um 30
til 35 ár.
ESB-þráteflið rofið?
Ítalski forsætisráðherrann Silvio
Berlusconi, sem gegnir formennsku
í Evrópusambandinu, sagði í gær að
leiðtogar aðildarríkjanna myndu
ræða málamiðlunartillögur sínar
fram eftir laugardeginum, en hann
vonaðist til að þær gætu orðið til að
rjúfa þráteflið um síðasta óleysta
ágreiningsmálið sem væri í veginum
fyrir samþykkt nýs stjórnarskrár-
sáttmála sambandsins.
Vímugenið fundið?
Samkvæmt rannsóknaniður-
stöðum vísindamanna í Kaliforníu
er einn stakur erfðavísir ábyrgur
fyrir vímuáhrifum áfengis á dýr og
menn. Sé viðkomandi erfðavísir tek-
inn úr sambandi hljótast engin
vímuáhrif af neyzlu áfengis.
Ritari á
lögmannastofu
Lögmannastofa í Reykjavík auglýsir eftir ritara
í fullt starf. Starfið felur í sér aðstoð við lög-
menn og önnur störf í tengslum við rekstur
lögmannastofu fyrir utan símavörslu.
Góð íslenskukunnátta er skilyrði. Almenn tölv-
ukunnátta er æskileg ásamt reynslu af bók-
haldi.
Vinsamlega sendið umsóknir ásamt upplýsing-
um um menntun og fyrri störf á netfangið
gudmundur@advocates.is.
auglýsir eftir
rafvirkja
Viðkomandi þarf að hafa eftirfarandi:
Eiga gott með að vinna sjálfstætt sem og
í hóp.
Geta sinnt margvíslegum verkefnum.
Hafa víðtæka þekkingu og áhuga á faginu.
Vera góður í mannlegum samskiptum.
Viðkomandi þarf að geta hafið störf sem fyrst.
Áhugasamir hafi samband við skrifstofu Ljós-
virkja í síma 595 1500 milli kl. 9:00 og 17:00
fyrir 17. des. 2003.
Barnagæsla - tvíburar
Fjölskylda í vesturbæ Reykjavíkur óskar eftir
barngóðum einstaklingi til að gæta fjórtán
mánaða tvíbura, ásamt því að sinna léttum
heimilisstörfum. Vinnutími u.þ.b. átta tímar
á dag. Þarf að geta hafið störf sem fyrst.
Umsóknir sendist á augldeild Mbl. merktar:
„Tvíburar“ fyrir 17. des. nk.
Arkitekt eða
byggingafræðingur
pk-hönnun arkitektar óskar eftir að ráða arkitekt
eða byggingafræðing til starfa frá og með janú-
ar 2004. Reynsla og færni í notkun teikniforrita
er nauðsynleg.
Umsóknir ásamt upplýsingum um náms- og
starfsferil, sendist til pk-hönnun, Lyngháls
4, 110 Reykjavík, eða til palmar@pk.is fyrir
22. desember 2003.
Sunnudagur
14. desember 2003
atvinnatilboðútboðfundirtilsölutilleigutilkynningarkennslahúsnæðiþjónustauppboð
mbl.is/atvinna Gestir í vikunni 9.040 Innlit 16.676 Flettingar 67.817 Heimild: Samræmd vefmæling
ATVINNULAUSU fólki
með háskólapróf fjölgaði hratt
á árinu 2002 en fjöldinn hefur
verið nokkuð stöðugur milli 450
og 500 manns í ár en 500 manns
með háskólapróf voru skráðir
atvinnulausir í lok nóvember.
Þetta kemur fram á vefsíðu
vinnumálastofnunar.
Þar má auk þess sjá að hlut-
fall háskólamenntaðra af heild-
arfjölda atvinnulausra hefur
sveiflast nokkuð milli sjö og níu
prósenta undanfarin ár en hef-
ur verið rétt yfir 10% síðustu
mánuði. Um 65% atvinnulausra
hafa einungis grunnmenntun
að baki. Atvinnuleysi er enn
mun sjaldgæfara meðal há-
skólamenntaðra, þar sem um
tuttugu og eitt prósent þjóðar-
innar hefur háskólamenntun
en um þrjátíu og fimm prósent
grunnmenntun. Þannig er at-
vinnuleysi mun meira meðal
þeirra sem búa yfir minni
menntun.
Upplýsingaskortur háir
Halldóra Friðjónsdóttir, bók-
mennta- og leikhúsfræðingur
og stjórnarformaður BHM
segir vandamál BHM að miklu
leyti felast í upplýsingaskorti.
„Eins og menn vita fjölgar
þeim sífellt sem eru utan stétt-
arfélaga á almennum vinnu-
markaði. Okkar fólk er í stétt-
arfélögum og hefur minna
orðið fyrir barðinu á atvinnu-
leysinu. Bæði er það svo að að-
ild að stéttarfélögum veitir
visst öryggi auk þess sem það
auðveldar okkur að hafa góða
yfirsýn yfir vandamálin. Auð-
vitað gefa þessar tölur ákveðna
vísbendingu, en hins vegar er
það ljóst að töluvert er um að
háskólamenntað fólk kjósi,
frekar en að vera atvinnulaust,
að vinna störf þar sem mennt-
un þess nýtist ekki. Það er
ennþá mikil eftirspurn eftir há-
skólamenntuðu starfsfólki, í
mörgum greinum vantar
ennþá fólk með ákveðna
menntun,“ segir Halldóra. „At-
vinnuleysið bitnar kannski
fyrst á viðskiptafræðingum og
tölvunarfræðingum, sem urðu
illa úti í bakslaginu sem varð
2001. Við vitum að í ýmsum
greinum sem tengjast vísind-
um og rannsóknum eru mörg
tækifæri. Hins vegar skortir
gjarnan fé til rannsókna,“ segir
Halldóra að lokum.
Atvinnuleysi jókst einnig
nokkuð frá lokum októbermán-
aðar til loka nóvembermánað-
ar, úr 4.535 atvinnulausum í
4.911 atvinnulausa. Þetta er um
sjö prósenta hækkun, en at-
vinnuleysi er nú 3,0%. Mesta
atvinnuleysi síðan árið 1995
mældist í febrúar sl. en þá voru
um 6.212 á atvinnuleysisskrá.
Atvinnuleysi náði lægst í sept-
ember 2000, en þá voru einung-
is 0,9% landsmanna skráðir at-
vinnulausir.
Hannes G. Sigurðsson, að-
stoðarframkvæmdastjóri Sam-
taka atvinnulífsins segir neðri
mörk atvinnuleysis frekar
sveigjanleg á Íslandi. „Þegar
atvinnuleysi fer undir viss
mörk getur það valdið verð-
bólgu. Þessi mörk eru nokkru
lægri hér, meðal annars vegna
sveigjanlegra reglna á vinnu-
markaði og kerfis atvinnuleys-
isbóta. Það má líka segja að
opnun vinnumarkaða í Evrópu
hafi valdið því að launaskrið og
verðbólga árið 2000 urðu minni
en ella,“ segir Hannes.
„Atvinnuleysi varð mest hér
um miðjan síðasta áratug, um
fimm prósent og þótti þá vera
komið á mjög alvarlegt stig.
Menn voru þá tilbúnir að leggja
mikið á sig til að ná því niður.
Margir telja að allt niður í
u.þ.b. þrjú prósent sé of mikið
atvinnuleysi, sérstaklega þegar
ungt fólk kemst ekki inn á
vinnumarkaðinn. Það getur
leitt til félagslegra vandamála.
Við Íslendingar höfum aldrei
misst tökin þannig að atvinnu-
leysi yrði djúpstætt þjóðfélags-
legt vandamál. Hugtakið glat-
aðar kynslóðir er hins vegar til
úti í löndum þar sem atvinnu-
leysi er ríkjandi árum saman.“
!
Atvinnuleysi há-
skólamenntaðra
nokkuð stöðugt
Atvinnuleysi vex nokkuð milli mánaða
en er þó mun minna en í febrúar
Yf ir l i t
Í dag
Sigmund 8 Hugvekja 44
Hugsað upphátt 27 Myndasögur 58
Listir 32/41 Bréf 48/49
Af listum 32 Dagbók 60/61
Birna Anna 28 Krossgáta 62
Forystugrein 36 Leikhús 64
Reykjavíkurbréf 36 Fólk 64/69
Skoðun 42/44 Bíó 66/69
Minningar 50/53 Sjónvarp 70/71
Þjónusta 46 Veður 71
* * *
Morgunblaðinu í dag fylgir auglýs-
ingablað frá Útivist.
Morgunblaðið Kringlunni 1, 103 Reykjavík. Sími 5691100 Innlendar fréttir frett@mbl.is Ágúst Ingi Jónsson, aðstoðarfréttaritstjóri, aij@mbl.is Sigtryggur Sigtryggsson, aðstoðarfréttaritstjóri, sisi@mbl.is Erlendar fréttir Ásgeir Sverrisson, fréttastjóri, asv@m-
bl.is Viðskipti vidsk@mbl.is Guðrún Hálfdánardóttir, fréttastjóri guna@mbl.is Úr verinu Hjörtur Gíslason, fréttastjóri, hjgi@mbl.is Daglegt líf Guðbjörg Guðmundsdóttir, gudbjorg@mbl.is Listir menning@mbl.is Orri Páll Ormarsson, ritstjórnarfulltrúi, orri@mbl.is
Umræðan|Bréf til blaðsins Magnús Finnsson, fulltrúi ritstjóra, magnus@mbl.is Hallur Þorsteinsson, hallur@mbl.is Minningar minning@mbl.is Hilmar P. Þormóðsson, Stefán Ólafsson Dagbók|Kirkjustarf Ellý H. Gunnarsdóttir, elly@mbl.is Íþróttir sport@mbl.is
Sigmundur Ó. Steinarsson, fréttastjóri, sos@mbl.is Fólk í fréttum Skarphéðinn Guðmundsson, skarpi@mbl.is Útvarp|Sjónvarp Andrea Guðmundsdóttir, andrea@mbl.is mbl.is netfrett@mbl.is Guðmundur Sv. Hermannsson fréttastjóri gummi@mbl.is
ÞRJÁR forsíður eru á upplagi
Tímarits Morgunblaðsins í dag.
Trúlega á tiltækið sér ekki for-
dæmi hér á landi og kann að rugla
lesendur eilítið í ríminu, t.d. ef
þeir fá heim blað með annarri for-
síðu en þeir sjá á blaðinu, sem þeir
rekast á í verslunum eða hjá vin-
um eða ættingjum. Forsíðurnar
þrjár eiga það þó sammerkt að
vera svart/hvítar tískuljósmyndir
af konum á mismunandi aldri. Eins
og tískan er jafnan óútreiknanleg
þótti við hæfi að Tímarit Morg-
unblaðsins væri að því leytinu í
sama takti.
Sunnudagur14.12.03
Á ÍSLANDI GREINAST ÁR HVERT HÁTT Á ANNAÐ HUNDRAÐ KARLAR MEÐ KRABBAMEIN Í BLÖÐRUHÁLSKIRTLI
KONUR Í NÚTÍÐ
1749
Árni Matthíasson skyggnist á bak við ímyndina um fjölmiðlaskelfinn og tónlistarmanninn Einar Örn
Sunnudagur14.12.03
Á ÍSLANDI GREINAST ÁR HVERT HÁTT Á ANNAÐ HUNDRAÐ KARLAR MEÐ KRABBAMEIN Í BLÖÐRUHÁLSKIRTLI
KONUR Í NÚTÍÐ
1749
Árni Matthíasson skyggnist á bak við ímyndina um fjölmiðlaskelfinn og tónlistarmanninn Einar Örn
Sunnudagur14.12.03
Á ÍSLANDI GREINAST ÁR HVERT HÁTT Á ANNAÐ HUNDRAÐ KARLAR MEÐ KRABBAMEIN Í BLÖÐRUHÁLSKIRTLI
KONUR Í NÚTÍÐ
1749
Árni Matthíasson skyggnist á bak við ímyndina um fjölmiðlaskelfinn og tónlistarmanninn Einar Örn
Þrjár ásjónur á
Tímaritinu í dag
HALLDÓR Björnsson, for-
maður Starfsgreinasam-
bandsins, hefur sagt sig úr
Samfylkingunni vegna af-
stöðu flokksins til lagafrum-
varps um eftirlaun æðstu
embættismanna. Kristján
Gunnarsson, formaður Verka-
lýðs- og sjómannafélags
Keflavíkur, segist bíða átekta,
en útlit sé fyrir að hann muni
segja sig úr flokknum.
Halldór sagði í samtali við
Morgunblaðið að ástæðan fyr-
ir úrsögninni væri afstaða
flokksins til eftirlaunafrum-
varpsins og hann hefði þegar
sent bréf þessa efnis.
Kristján Gunnarsson segist
ekki hafa sagt sig úr Samfylk-
ingunni. Hann bíði átekta og
fylgist með afgreiðslu þessa
frumvarps og muni standa við
það sem hann hafi sagt. Hann
skilji ekki í einum einasta
þingmanni Samfylkingarinnar
sem styður þetta frumvarp og
hann sé alveg sjálfum sér
samkvæmur hvað það snertir.
Þá séu menn að fara einhverj-
ar aðrar leiðir og síðan sé
auðvitað allur aðdragandinn
að málinu. „Þetta eru mér
mjög mikil vonbrigði, allur
aðdragandi að þessu,“ sagði
Kristján.
Segir sig úr
Samfylk-
ingunniÞÓRÓLFUR Árnason, borgarstjóri,
segir að komið sé að endurskipulagn-
ingu þjónustu Reykjavíkurborgar.
Komið sé að „Nýju Reykjavík“.
Í gær var haldið málþing Reykja-
víkurborgar með fulltrúum frá Nor-
egi og Svíþjóð um nærþjónustu í
hverfum. Meðal þátttakenda voru
Erling Lae, borgarstjóri í Ósló, og
Monika Lindh, fulltrúi borgarstjór-
ans í Stokkhólmi.
Í máli Lindh kom fram að Stokk-
hólmur hefur samhæft þjónustu sína
við borgarana og skipt henni niður á
hverfi frá því árið 1995. Í Ósló hefur
hverfaskipt þjónusta verið allt frá
árinu 1998 og var sú stefna kynnt
undir einkennisorðunum Nýja Ósló.
Borgarstjórinn í Ósló sagði að end-
urskipulagningin hefði falið í sér mik-
inn stjórnunarlegan ávinning. Nýir
tímar krefðust nýrra stjórn-
unarhátta. Hann sagði stefnu Stokk-
hólms og Óslóar ekki líka í einu og
öllu og t.d. væri mismunandi hvaða
þjónustuþættir væru færðir út í
hverfið.
Stytta á þjónustuleiðir
Þórólfur sagði markmiðið að læra
af reynslu þessa fólks því það væri
lengra komið í þessari þróun en
Reykvíkingar. Með nýju Reykjavík
yrði borgin leiðandi í að skipuleggja
þjónustu svo borgarbúar vissu rétt
sinn og hvert þeir sæktu hann. Þá
fælist í þessari stefnu að nýta stað-
arþekkingu starfsfólks til að klæð-
skerasauma lausnir fyrir íbúa í hverf-
um borgarinnar. Koma ætti til móts
við þarfir þeirra á þeirra heimavelli.
Hann líkti þjónustu Reykjavík-
urborgar við íbúa við þjónustu fyr-
irtækja við viðskiptavini. „Reykjavík-
urborg á að reka þjónustuver með
símaþjónustu og verður það und-
irbúið á næsta ári,“ sagði Þórólfur.
Vefur borgarinnar nýtist gríðarvel
sem upplýsingatól en á einnig að vera
vinnutæki til að stytta leiðir íbúanna
um stjórnsýsluna, t.d. vegna ýmissa
umsókna. Þetta tvennt og samhæfðar
hverfamiðstöðvar stuðla að því að
hægt sé að veita vel skilgreinda, góða
þjónustu á sem hagkvæmastan hátt.
Með stofnun þjónustumiðstöðva er
hægt að sinna betur vaxandi kröfum
borgarbúa um þjónustu án þess að
þurfa að seilast dýpra í vasa þeirra
eftir skattfé.
„Við höfum ákveðið að nálgast ekki
þetta verkefni með niðurskurðarhníf
á lofti. Við ætlum ekki að segja upp
fólki en við drögum enga dul á það að
störf einhverra geta breyst og starfs-
menn flust milli starfsstöðva,“ sagði
borgarstjóri.
Að málþinginu loknu undirrituðu
Þórólfur Árnason, Erling Lae og Mo-
nika Lindh yfirlýsingu um samstarf á
sviði hverfabundinnar þjónustu. Vilja
höfuðborgirnar þrjár rækta gott
samstarf til að leita nýrra leiða við að
þróa og bæta nærþjónustu, auka
þátttöku borgarbúa í starfi og stefnu-
mótun og efla lýðræðislega starfs-
hætti.
Fulltrúar þriggja höfuðborga Norðurlanda ræða samstarf
Komið að „Nýju Reykjavík“
Morgunblaðið/Þorkell
Borgarstjórar Reykjavíkur og Óslóar stinga saman nefjum í Ráðhúsinu í
gær í upphafi málþings um nærþjónustu á meðan Monika Lindh, fulltrúi
borgarstjórans í Stokkhólmi, kemur sér fyrir.
SLÖKKVILIÐ höfuðborgarsvæðis-
ins var í gærmorgun kallað að húsi
við Bárugötu í Reykjavík en þar log-
aði eldur á annarri hæð og lagði mik-
inn reyk yfir nágrennið. Fólk sem
var í húsinu komst út heilt á húfi, en
eldurinn kom upp í herbergi í mann-
lausri íbúð á annarri hæð. Eldtungur
stóðu út um glugga hússins þegar
lögreglu og slökkvilið bar að, en til-
kynnt var um eldinn klukkan hálfsjö.
Eldsupptök eru enn óljós en þó mun
hvorki hafa kviknað í út frá sjón-
varpstæki né jólaskreytingu.
Risíbúðin var mannlaus en íbúar á
fyrstu hæð vöknuðu við reykskynj-
ara, að sögn lögreglu. Miklar
skemmdir urðu á íbúðinni þar sem
eldurinn kviknaði og er allt inni í
henni ónýtt. Að sögn varðstjóra
hafði eldurinn kraumað mjög lengi.
Eldur í húsi
við Báru-
götu
GYLFI Arnbjörnsson, framkvæmda-
stjóri Alþýðusambands Íslands, segir
að forseti Íslands hafi ekki notið þess
að fá 10% kaupmáttaraukningu á ári
undanfarinn áratug eða svo, eins og
forsætisráðherra, í tilefni af orðum
forsætisráðherra í Morgunblaðinu í
gær þess efnis að útreikningar Al-
þýðusambandsins séu út í hött.
Gylfi sagði að ASÍ væri ekki að
meta neitt annað en embætti for-
sætisráðherra og staðreyndin væri sú
að laun forsætisráðherra hefðu hækk-
að um 130% síðastliðin sjö ár eða sem
næmi 11% kaupmáttaraukningu á ári,
en verðlag hefði hækkað um 28%.
Hann sagði að það væru greinilega
áform Kjaradóms og Alþingis og
kæmi fram í þeim rökum sem færð
væru fram að það væri réttlætismál
að forsætisráðherra væri á svipuðum
kjörum og forseti Íslands. Greinilegt
væri að að því væri stefnt og þar með
væri sú forsenda ASÍ staðfest að ef
þessi áform yrðu innleyst á næstu 12–
15 árum myndi Davíð Oddsson, sem
hætti á næsta ári, njóta þess líka.
„Þar með er forsendan um 10% kaup-
máttaraukningu ef eitthvað er van-
metin, því eins og hann segir gætu
þetta verið 800 milljónir en ekki 500
milljónir,“ sagði Gylfi.
Hann sagði að það væri hægt að
vera með fúkyrði í þessum efnum, en
það væri nær að forsætisráðherra
reyndi að upplýsa þjóðina um það
hvað þetta kæmi til með að kosta.
Gylfi bætti við að það væri lág-
markskrafa að þeir sem ættu að
borga þennan reikning fengju að vita
hvað þeir ættu að borga á næstunni.
Gylfi sagði að það væri ekkert mál
að kostnaðarmeta frumvarpið um eft-
irlaunin og hann fullyrti að það yrði
að gera það í janúar hvort eð væri þar
sem færa þyrfti skuldbindinguna í
ríkisreikning.
„Það er bara ein ástæða fyrir að
þetta er ekki gert. Það er vegna þess
að það á ekki að upplýsa þjóðina um
það hvað þetta kostar. Það er með-
vituð ákvörðun og hefur ekkert með
framsetningu frumvarpsins að gera,
tímasetningu eða annað, enda hafa
menn haft sjö til átta ár til að und-
irbúa tryggingafræðilegt mat að sögn
forsætisráðherra,“ sagði Gylfi.
Framkvæmdastjóri ASÍ um gagnrýni forsætisráðherra
Laun forsætisráðherra hafa
hækkað um 130% á sjö árum