Morgunblaðið - 09.02.2017, Blaðsíða 28

Morgunblaðið - 09.02.2017, Blaðsíða 28
SVIÐSLJÓS Björn Jóhann Björnsson bjb@mbl.is „Á Ásbrú eru mikil tækifæri til frek- ari uppbyggingar á atvinnu- starfsemi í tengslum við flug og flug- sækna starfsemi, meðal annars vegna nálægðar við vel tengdan al- þjóðaflugvöll. Tækifærin felast í að þróa landsvæðið út frá nálægðinni við samgöngumiðju sem tengir svæðið við yfir 50 mismunandi er- lenda áfangastaði í tveimur heims- álfum, og með möguleika á þeirri þriðju,“ segir Kjartan Þór Eiríks- son, fram- kvæmdastjóri Þróunarfélags Keflavíkur- flugvallar, Kad- eco, en félagið hefur verið að selja ýmsar eign- ir sem eftir eru á Ásbrú og til- heyrðu áður Varnarliðinu. Félagið var stofnað til að koma eignunum í verð en nýverið var greint frá sölu á íbúð- ar- og atvinnuhúsnæði fyrir um fimm milljarða króna til Íslenskra fasteigna ehf. Með þeirri sölu hefur Kadeco lok- ið við að selja um 93% þess húsnæðis sem félagið hafði til umsýslu fyrir hönd ríkissjóðs, eftir að Varnarliðið fór. Andvirði af sölu þessara eigna er tæpir 18 milljarðar króna. Íslenskar fasteignir ehf. hafa tek- ið við þessum eignum og salan er frágengin. Að sögn Kjartans er verið að auglýsa nokkrar eignir sem eftir er að selja á Ásbrú og segir hann mikinn áhuga vera á þeim. Nálægðin verðmæt Kadeco hefur einnig það hlutverk að þróa og markaðssetja rúma 50 ferkílómetra af landi sem liggur kringum flugvöllinn. Til saman- burðar liggja eignirnar sem félagið var að selja nýverið á um einum f́er- kílómetra. „Það eru gríðarleg tækifæri í þró- un þessa lands í tengslum við starf- semi sem þarf á nálægð við flugvöll að halda, bæði til að flytja sitt fólk og sínar vörur,“ segir Kjartan og tekur dæmi af gagnaveri Verne Global, sem er með söluskrifstofur í Bret- landi og Bandaríkjunum og fjöl- þjóðlega viðskiptavini á borð við BMW. Verne nýti sér það vel að vera nánast í bakgarði flugvallarins. „Fyrir stjórnendur og starfsmenn Verne er nálægðin við flugvöllinn mjög verðmæt, enda er til að mynda styttra í tíma frá miðborg London til Ásbrúar en ýmissa svæða innan Bretlands. Erlendir viðskiptamenn og sérfræðingar fljúga inn að morgni og til baka seinni partinn án nokkurra vandkvæða. Þannig er staðsetning við flugvöllinn að mörgu leyti samkeppnishæf við mörg svæði erlendis, jafnvel þótt fjarlægðin í kílómetrum gefi annað til kynna. Fjarlægðin í tíma einfaldlega vegur hana upp.“ Kjartan segir efnahagsleg áhrif flugvallarins ná lengra en bara til þeirra flugfarþega sem um hann fara. „Með markvissri uppbyggingu má skapa mikil verðmæti úr landi við flugvöllinn, svo sem gert er víða erlendis, þar sem alþjóðleg fyrirtæki kjósa að staðsetja sig við vel tengda flugvelli. Bæði vegna möguleika til vörudreifingar en í sívaxandi mæli jafnframt til að nýta flugtenging- arnar fyrir stjórnendur og starfs- fólk,“ bætir hann við. Kjartan bendir á að Keflavíkurflugvöllur hafi á að skipa mun meiri umferð en almennt tíðkist fyrir flugvelli í jafn litlu sam- félagi og Íslandi. Reglubundið flug sé til nærri 50 áfangastaða árið um kring en almennt mætti búast við að 300 þúsund manna samfélag gæti státað af 1-2 áfangastöðum. „Þetta veitir mikil tækifæri til uppbyggingar í kringum flugvöllinn, ekki síst í starfsemi sem tengist flugi yfir Atlantshafið, hvort heldur er í formi fraktflutninga eða þess hag- ræðis sem skapast af því að staðsetja starfsemi á vel tengdum stað við all- ar helstu borgir Evrópu og austur- strandar Bandaríkjanna. Aðrir stað- ir sem geta boðið sömu tengingar eru iðulega í eða við stórborgir, þar sem landrými er dýrt og skipulags- kröfur jafnvel útiloka ákveðna starf- semi. Hér þarf ekki að finna upp hjólið heldur er verið að vísa til þró- unar sem hefur átt sér stað á undan- förnum áratugum við flugvelli af sambærilegri stærð. Um Keflavíkur- flugvöll má hins vegar segja að gætt hafi ákveðinna ruðningsáhrifa af veru Varnarliðsins sem komu í veg fyrir að slík borgaraleg þróun ætti sér stað. Enda má nú 10 árum eftir brotthvarf Varnarliðsins greina öran vöxt við og umhverfis flugvöllinn,“ segir Kjartan. Hann segir að strax við stofnun Kadeco hafi verið tekið til við að greina hvernig hægt væri að byggja svæðið upp að nýju og skapa þá eft- irspurn sem myndi leiða til jákvæðra áhrifa. Sérstaklega var skoðað í Evr- ópu og Ameríku til hvaða meðala væri almennt gripið þegar her- stöðvar væru lagðar niður. „Fljótlega kom í ljós að það var í raun flugvöllurinn sem skilgreindi svæðið frekar en niðurlagning her- stöðvarinnar sem slíkrar,“ segir Kjartan en í framhaldi af ráðgjöf frá PWC í Belgíu var horft meira í þá átt að þróa svæðið út frá staðsetningu sinni við Keflavíkurflugvöll og al- mennt að velheppnuðum þróunar- svæðum frekar en að yfirgefnum herstöðvum. Laðar fyrirtæki að Segir Kjartan að Kadeco hafi í þessu tilliti litið sérstaklega til rann- sókna og hugmynda hjá Bandaríkja- manninum John D. Kasarda, sem lít- ur á flugvelli sem vaxtarsvæði, ekki bara sem flugbrautir og flugstöðvar- byggingar heldur fyrir fyrirtæki í þjónustu og framleiðslu sem vilja hagnýta sér þá möguleika sem ná- lægð við flugvelli skapar. Hug- myndafræði Kasarda nefnist Aero- tropolis. Er vísað til þeirrar þróunar sem hefur átt sér stað erlendis, þar sem flugvellir eru víða orðnir að nokkurs konar miðpunkti á land- svæði sem byggist út frá honum og þeirri borg sem hann þjónar. „Þetta eru þó ekki bara einhverjar hugmyndir heldur er þetta sá raun- veruleiki sem blasir við þegar skoð- aðir eru flugvellir erlendis sem hafa haft pláss til að vaxa á undanförnum áratugum,“ segir Kjartan og nefnir þar t.d. flugvellina á Schiphol og í Frankfurt. Þar séu þessi sjónarmið, um að nýta aðdráttarafl flugvallarins til að laða að hávirðisstarfsemi, ein- faldlega stór hluti af samkeppnis- hæfni viðkomandi svæða. Öflugur flugvöllur með öflugum tengingum styrki innlenda starfsemi og skapi tækifæri til að laða að sér erlend fyr- irtæki í hávirðisgreinum. „Lega Íslands gerir það að verk- um að stór hluti flugvéla sem ferðast um Atlantshafið flýgur um íslenska flugumferðarsvæðið. Ísland er því ekki jafn langt norður í hafi þegar lega þess er metin frá sjónarhóli flugsamgangna á milli þriggja heims- álfa, Evrópu, Norður-Ameríku og nyrðri hluta Asíu. Til framtíðar litið eru því tækifæri tengd legu landsins og mikilvægi flugvallarins út frá möguleikum í alþjóðaviðskiptum mikil.“ Segir Kjartan þessa þróun þegar farna af stað hér á landi. Efnahags- leg áhrif Keflavíkurflugvallar nái lengra en bara að flugfarþegunum. Athyglin hafi einkum beinst að ferða- mönnum en reynslan erlendis sýni að ferðaþjónustan sé aðeins einn hluti af efnahagslegum áhrifum flugvalla. „Ferskfiskútflutningur fer að stóru leyti fram í lestum farþega- flugvéla. Sú staðreynd að þau níu flugfélög sem nota völlinn árið um kring fljúga jafn oft og til jafn margra áfangastaða og raun ber vitni gerir útflutningsaðilum kleift að ná til viðskiptavina sinna á mjög skömmum tíma. Þannig er fiskurinn kominn á disk neytandans innan tveggja sólarhringa frá því að hann er veiddur á miðunum við Ísland. Þeir framleiðendur sem eru stað- settir nálægt flugvellinum geta jafn- vel sniðið framleiðsluna að pöntun kaupandans að morgni og varan er farin í flug seinni partinn,“ segir Kjartan en á nýlegum fundi Isavia og Kadeco var kynnt skýrsla frá hag- fræðingum Íslenska sjávarklasans sem sýnir að vinnsla á botnfiski sé í auknum mæli að færast á suðvest- urhorn landsins, nær Sundahöfn og Keflavíkurflugvelli. Þá séu mörg fiskvinnslufyrirtæki á Suðurnesjum byggð upp með það í huga að flytja út ferskan fisk með flugi. Þá bendir Kjartan á nýlega af- komuviðvörun Icelandair, sem olli titringi í Kauphöllinni. Þar hafi skýrt komið fram hve mikið sjómanna- verkfallið sé farið að hafa áhrif á flugfélagið, með minnkandi frakt- flutningi á ferskum fiski. Suðurnesin færast upp Kjartan nefnir annað dæmi um áhrif Keflavíkurflugvallar, þ.e. vægi hans í starfsemi þjónustufyrirtækja á alþjóðamarkaði. Samanber gagna- ver Verne sem komið var inn á hér að framanverðu. „Í þekkingardrifnum fyrirtækjum er nýting mannauðsins ofar öllu og ekki ákjósanlegt að starfsfólkið eyði meiri tíma en nauðsynlegt er í óþarfa ferðalög. Ferðalög geta þó verið nauðsynleg og mörg þessara fyrir- tækja sjá því virði í því að staðsetja sig við flugvellina sjálfa í stað þess að eyða tíma starfsmanna í ferðir inn og út úr borgunum,“ segir Kjartan og telur þetta vera verðmætustu far- þegana, hvort heldur sem er fyrir flugfélögin, hótelin, flugvöllinn eða svæðið þar í kring. Loks bendir Kjartan á að Suður- nesin hafi færst upp um þrjú sæti á lista norrænu rannsóknastofnunar- innar yfir bestu framtíðarhorfur svæða á Norðurlöndum árið 2016. Þar var fyrst og fremst horft til möguleika til uppbyggingar í kring- um flugvöllinn. „Í greiningunni kom í ljós að svæði við flugvelli njóta mikils vaxtar á Norðurlöndum sem og ann- ars staðar og að vel tengd svæði sækja á í samanburði við þau sem ekki njóta sömu samgangna við al- þjóðasamfélagið. Suðurnesin eru eina svæðið á Íslandi sem færir sig upp á listanum,“ segir hann um lista Nordregio. Vísar Kjartan einnig í aðra skýrslu sem unnin var af Inter- vistas fyrir samtök evrópskra flug- valla. Þar komi fram að störf innan flugvallargirðingar séu aðeins hluti af þeim áhrifum sem gæti í efnahags- legu tilliti. Fyrir hverja 10% aukn- ingu í flugtengingum aukist verg þjóðarframleiðsla á mann um 0,5%. „Gott dæmi um þetta er að á undanförnum árum hafa flugfélögin verið að bæta við áfangastöðum á vesturströnd Bandaríkjanna. Það hefur leitt til þess að skyndilega eru nýir markaðir orðnir aðgengilegir. Það þarf því ekki að koma á óvart að íslenskir fiskútflytjendur eru farnir að selja fisk til vesturstrandarinnar. Tækifærin fyrir íslenskan þekking- ariðnað eru þó líklega enn meiri, enda helstu vöggu tæknialdarinnar nú að finna á meðal áfangastaða frá Keflavíkurflugvelli,“ segir Kjartan að endingu. Fjölmörg tækifæri við flugvöllinn  Þróunarfélag Keflavíkurflugvallar, Kadeco, vinnur að þróun og markaðssetningu á svæðinu kringum flugvöllinn  Sér mikil tækifæri til uppbyggingar fyrir ýmsa flugsækna starfsemi í kring Tölvuteikning/Isavia Framtíðin Svona gæti athafnasvæðið kringum Keflavíkurflugvöll litið út í náinni framtíð, miðað við plön Isavia og Þróunarfélags Keflavíkurflugvallar. Morgunblaðið/Ómar Leifsstöð Farþegum sem fara um flugstöðina hefur fjölgað gríðarlega. Kjartan Þór Eiríksson Vaxtarsvæði Skýringarmynd af hugmyndafræði Kasarda, Aerotropolis. 28 FRÉTTIRInnlent MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 9. FEBRÚAR 2017
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.