Morgunblaðið - 31.03.1994, Side 59

MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 31. MARZ 1994
59
Samúðin á tímum
eyðninnar
Kvikmyndir
Arnaldur Indriðason
Fíladelfía („Philadelphia"). Sýnd
í Stjörnubíói. Leikstjóri: Jonath-
an Demme. Handrit: Ron Nys-
waner. Framleiðendur: Edward
Saxon og Demme. Kvikmynda-
taka: Tak Fujimoto. Aðalhlut-
verk: Tom Hanks, Denzel Was-
hington, Jason Robards, Mary
Steenburgen, Antonio Banderas,
Charles Napier og Joanne Wood-
ward.
Hið volduga Hollywoodkerfi hef-
ur hingað til sniðgengið sjúkdóm-
inn eyðni þótt fátt hafi verið meira
áberandi í umræðum manna í hálf-
an annan áratug. Ástæðurnar eru
kannski margar; ein augljós sú að
engin eyðnimynd getur ennþá boð-
ið uppá gifturíkan endi. Önnur,
eins og sést í fyrstu stórmyndinni
frá Hollywood um eyðni, Fíladelfíu
eftir Jonathan Demme, að menn
vilja frekar loka augunum fyrir
sjúkdómnum og hrinda honum frá
sér en opna augun fyrir honum og
þeim sem fyrir honum verða. Enn
ein ástæða gæti verið sú að eyðni
tengist samkynhneigðum öðrum
fremur og þeir hafa aldrei átt upp
á pallborðið í Hollywoodmyndum.
Óháðir kvikmyndagerðarmenn
vestra hafa sýnt eyðni meiri og
opnari áhuga og var ein besta
mynd síðasta áratugar „Longtime
Companion", sem fjallaði um áhrif
eyðninnar á hommasamfélag.
Fíladelfía er af allt öðrum toga
því Demme og handritshöfundur-
inn Ron Nyswaner leitast við að
taka eitt einstakt mál fyrir og sýna
með því fyrst og fremst viðbrögð
samfélagsins gagnvart sjúkdómn-
um. Myndin segir frá lögfræðingi
sem missir vinnuna þegar yfirmenn
hans komast að því að hann hefur
eyðni; hann er umsvifalaust rekinn.
Hingað til hefur hann þótt frábær
lögfræðingur og til að sýna og
sanna að hann hafi verið misrétti
beittur og vekja athygli á máistað
eyðnisjúkra ræður hann sér lög-
fræðing til að fara með málið fyrir
dómstóla.
Fíladelfía er samfélagsádeila en
Demme og Nyswaner er einnig
mikið í mun að sýna mannlega
harmleikinn sem sjúkdómnum fylg-
ir og fæstir þekkja nema sem
óskiljanlegar og sífellt hærri tölur
um sýkta og látna. Þeir setja and-
lit á sjúkdóminn og festa við hann
hrörnandi líkama og tengja hann
sorgmæddum ástvinum og fjöl-
skyldum um leið og þeir lýsa sam-
félagi sem sýnir samúð upp að vissu
marki en lætur þar staðar numið,
vill sem minnst af sjúkdómnum
vita og vill losa sig undan ábyrgð
eins fljótt og hægt er líkt og lög-
fræðifirmað í myndinni.
Demme gætir sín mjög á því að
gera þetta ekki að hommasögu
sérstaklega heldur leggur hann
áherslu á eyðni sem sammannlega
reynslu óháða því hver maður er
og hvernig maður lifir. Boðskapur-
inn verður að vera skýr og augljós
því þetta er mynd sem tekur hlut-
verk sitt alltaf mjög alvarlega. Því
má vera að hún líði fyrir að vera
fyrsta stórmyndin um eyðni, maður
finnur kannski of mikið fyrir því
hvernig allir vilja gera sitt besta
fyrir góðan málstað.
Og enginn gerir betur en Tom
Hanks í óskarsverðlaunahlutverki
sínu. Allt sem er svo gott og áhrifa-
mikið, hjartnæmt og mannbætandi
við myndina kristallast í leik hans,
sem einkennist af kaldri yfirvegun.
Hanks létti sig um ein 15 kíló til
að sýna hrörnunina sem persóna
hans gengur í gegnum og með sín-
um hófstillta leik tekst honum
fjarska vel að lýsa mannlegu reisn-
inni sem sjúkdómurinn heggur sí-
fellt í; takið sérstaklega eftir lífs-
þorstanum í atriðinu þegar hann
dansar undir söng .Mariu Callas í
frábærri sviðsetningu Demme.
Hanks hefur aldrei leikið betur.
Leikaraliðið allt er raunar frá-
bært. Denzel Washington er lög-
fræðingur Hanks og líkast til full-
trúi mannsins á götunni, sem hefur
ímugust á hommum og vill ekkert
með þá hafa, en sér hvernig brotið
hefur verið á mannréttindum
Hanks. Jason Robards er eitilharð-
ur yfirmaður lögfræðifirmans,
Mary Steenburgen veijandi hans,
Antonio Banderas ástmaður Hanks
og jafnvel harðhausinn Charles
Napier verður ábúðarmikill í hlut-
verki dómara.
Myndin er sérstaklega opin og
ftjálslynd gagnvart sjúkdómnum
og því umhverfi sem hann er helst
að finna og gerir ráð fyrir að áhorf-
endur séu á sama plani, sem er
óvíst. Fíladelfía er áhrifarík mynd
sem brýtur ísinn og vekur mann
sannarlega til umhugsunar og það
er aðall góðra mynda með stórt
hjarta.
Tvöfaldar
barnabætur
Lævís leikur („Malice"). Sýnd í
Regnboganum og Borgarbíói á
Akureyri. Leikstjóri: Harold
Becker. Handrit: Aaron Sorkin
og Scott Frank. Aðalhlutverk:
Alec Baldwin, Nicole Kidman,
Bill Pullman, George C. Scott,
Anne Bancroft.
Ung hjón í háskólabæ lifa frið-
sömu lífi, hann sem yfirkennari en
hún sem fóstra. I fréttunum er sagt
frá hrottalegum nauðgara sem
gengur láus í bænum og um sama
leyti kemur nýr læknir á sjúkrahús-
ið, gamall skólabróðir kennarans.
Hann er húsnæðislaus í bili og þau
hjónin skjóta yfir hann skjólshúsi.
Allt er í lukkunnar velstandi þar til
eiginkonan er lögð með hasti inn á
spítala með mikla kviðverki, læknir-
inn og heimilisvinurinn sker hana
upp en virðist gera skyssu og eftir
aðgerðina getur konan ekki átt böm.
Hún höfðar mál gegn spítalanum
og 20 milljónir dollara blasa við
henni en eiginmanninum, sem hún
hefur skyndilega yfirgefið, þykir
ýmislegt gruggugt í fari hennar og
tekur að grúska í fortíðinni.
Hér er komið ágætis efni í enn
einn tryllinn í film no/r-stílnum þar
sem tryggingasvik eru helsta uppi-
staðan og persónumar em veikar á
svellinu; kvenpeningurinn sígráðug-
ur í gull og græna skóga og nær
fullkomnum völdum á karlpeningn-
um sem lætur stjómast af kynferðis-
legu seiðmagni. Besta og frægasta
myndin í þessum flokki er auðvitað
Tvöfaldar skaðabætur eftir meistara
Billy Wilder. Lævís leikur eftir þann
ágæta spennumyndaleikstjóra Ha-
rold Becker eftir handriti Aarons
Sorkins og Scotts Franks kemst
ekki með tærnar þar sem klassíkin
hefur hælana enda ekki til þess
ætlast. Söguefnið er ekki slæmt en
úrvinnslan ber ákveðin þreytumerki
og er lítt frumleg.
Gordon Willis kvikmyndar ágæt-
lega í dökkum og drungalegum
sakamálamyndastílnum, meira að
segja skurðstofan er myrkvuð í
vandasömum aðgerðum, sem hlýtur
að teljast óvenjulegt, en Becker
þykir greinilega óþarfi að brjóta
upp stílinn. Hliðarsagan um íjölda-
nauðgarann, eins og hann er kallað-
ur í þýðingunni, kemur málinu alls
ekkert við en hinn knái kennari
leysir þá gátu snöfurmannlega og
svo er hún gleymd. Svo efnistök-
in einkennast í versta falli af fljót- **
færni en eru í besta falli kunnug-
leg. Ekkert er til sparað til að gera
þetta að ásjálegri mynd í fram-
leiðslu en það tekst ekki að byggja
upp spennu að neinu marki og und-
irbyggingin varðandi persónurnar
er veik svo maður hættir að láta
sig varða um þær.
Leikararnir standa sig yfirleitt
með prýði. Alec Baldwin er lunkinn
sjarmör og skemmtilegur í hlut-
verki læknisins. Bill Pullman er
hæfilega rolulegur fyrir kokkálaðan
eiginmanninn, sem þó rambar á
rétta lausn (einar fjórar myndir
koma strax upp í hugann þar sem
Pullman hefur verið kokkálaður).
Nicole Kidman er aftur lítt sann- "
færandi sem femme fatale myndar-
innar, full dúkkulísuleg í það. Auka-
leikarar prýða myndina eins og sá
forni George C. Scott og ekki síður
Anne Bancroft, sem virðist líkjast
æ meira Burt Lancaster.
Lævís leikur hefur ákveðið af-
þreyingargildi en það hefði mátt
vinna betur úr efniviðnum.
I.O.O.F. Rb. 4 = 143458 - S'h O.
I.O.O.F. Rb. 4 = 14333111 M.A.
I.O.O.F. 1 = 174418V2 = M.A.
□ EDDA 5994040519 I 1 Frl.
atkv. kjör stm.
□ HLÍN 5994040519IVA/2 Frl.
□ FJÖLNIR 5994040519 III
ELÍM,
Grettisgötu 62
Samkomur um páskana:
Föstudaginn langa, páskadag og
annan í páskum.
Alla dagana kl. 17.00.
Skyggnilýsingafundur
Þórhallur Guðmundsson, miðill,
heldur skyggnilýsingafund mið-
vikudaginn 6. apríl kl. 20.30 í
Tjarnarbíói, Tjarnargötu.
Húsið opnað kl. 19.30.
Miðar seldir við innganginn.
Snæfellsnes
Gisting fyrir hópa og einstakl-
inga. Páskatilboð.
Ferðir á Snæfellsjökul. Sundlaug.
Einnig svefnpokapláss og eldun-
araðstaða.
Gistihúsið Langaholt
á sunnanv. Snæfellsnesi,
s. 93-56789 og 93-56719.
Skíðadeild KR
Innanfélagsmót verður haldið
föstudaginn 1. apríl kl. 11.00
stundvíslega við skála fólagsins.
Félagar eru hvattir til að mæta
og munið að taka með kökur.
Stjórnin.
Skíðadeild KR
Brettamót
Snjóbrettamót, sem halda átti
sunnudaginn 27. mars, verður
haldið mánudaginn annan i
páskum við KR-skálann í Skála-
felli kl. 13.00.
Á mótsdag verða upplýsingar í
símsvara skíðadeildarinnar
682102, fram að þeim tíma í
síma 654066.
Skíöadeild KR.
Breski miðillinn
MT' Marion Dampier
Jeans heldur
skyggnilýsinga-
fundi fimmtudag-
inn 31. mars og
þriðjudaginn 5.
apríl í Ármúla 40,
2. hæð. Húsið opnað kl. 19.30
og fundurinn hefst kl. 20.30
bæði kvöldin. Túlkur. Einkatíma-
pantanir í síma 15705.
M',
\z)
Skíðaskáli kvenna verður opinn
yfir páskana. Allir velkomnir.
Upplýsingar í símum 666736 og
26471.
Orð lífsins,
Grensásvegi8
GLEÐILEGA HÁTÍÐ
Almenn samkoma I kvöld kl.
20.30. Heilög kvöldmáltíð.
Allir hjartanlega velkomnir.
Annan í páskum verður hátíðar-
samkoma ki. 11.00. Allir hjartan-
lega velkomnir! Sjónvarpsút-
sending á OMEGA kl. 16.30.
SÍK, KFUM/KFUK, KSH
Háaleitisbraut 58-60.
Páskadagur
Hátlðarsamkoma í Kristniboðs-
salnum kl. 20.00.
Upphafsorð hefur Baldur Hall-
grlmur Ragnarsson. „KSS-ing-
ar“ sjá um þátt á samkomunni.
Ræðumaður verður Helga Stein-
unn Hróþjartsdóttir.
Athugið að morgunstund verður
I Kristniboðssalnum kl. 9.00 á
páskadagsmorgun.
Allir eru velkomnir.
auglýsingar

KFUM
V/Aðaldeild KFUM
Holtavegi
Enginn fundur I kvöld en félags-
menn eru hvattir til að fjölmenna
I kirkjur landsins.
Gleðilega páska!
Samkoma annan páskadag kl.
20.30 I Breiöholtskirkju. Chuck
Nokes, leiðtogi Youth With a
Mission I Tékklandi, predikar.
Ailir velkomnir.
§Hjálpræðis-
herinn
y Kirkjustræti 2
Föstudaginn langa kl. 20.30:
Golgata-samkoma.
Páskadag kl. 20.00 Hátíðarsam-
koma. Gerlinde Böttcher frá
Svíþjóð talar á báðum sam-
komunum.
2. í páskum kl. 20.00 Sameiginleg
samkoma í Ffladelfíukirkjunni.
Gleðilega hátfð.
Dagskrá Samhjálpar
um páskana verður
sem hér segir:
Föstudagurinn langi:
Almenn samkoma í Þríbúðum
kl. 16.00.
Ræðumaður Kristinn Ólason.
Laugardagur 2. aprfl:
Opiö hús í Þríbúðum kl. 14-17.
Lttið inn og rabbið um daginn
og veginn. Heitt kaffi á könn-
unni. Við tökum lagið og syngj-
um kóra kl. 15.30.
Takið með ykkur gesti.
Páskadagur:
Hátíðarsamkoma í Þríbúðum
kl. 16.00. Samhjálparkórinn tek-
ur lagið. Vitnisburðir. Gunnbjörg
Óladóttir syngur einsöng.
Ræðumaður Óli Ágústsson.
Allir velkomnir í Þríbúðir, Hverf-
isgötu 42, um páskana.
Gleðilega hátíð!
Samhjálp.
Hörgshlíð 12
Boðun fagnaðarerindisins.
Almennar samkomur:
Föstudaginn langa kl. 16.00.
Páskadag kl. 16.00.
i ■* ML. M í % \
KRtsrm s\Mn:ui,
Dalvegi 24, Kópavogi
Almenn samkoma 2. aprfl
kl. 14.00.
Þriðjudagskvöld kl. 20:
Fræðslu- og bænastund.
Mónapáskaeggjaganga
Skíðafélags Reykjavíkur
(2 km - allir ræstir í einu) fer
fram við gamla Breiðabliksskál-
ann í Bláfjöllum sunnudaginn 3.
apríl (páskadagur) kl. 14.00.
Mótsstjóri Sveinn Kristinsson.
Ef veður er tvísýnt hlustið í sím-
svara 81111.
Skíðafélag Reykjavíkur.
Hvítasunnukirkjan
Fíladelfía
Brauðsbrotning í dag kl. 16.30.
Ræðumaður Hafliði Kristinsson.
Dagskrá yfir páskahátíðina:
Föstudagurinn langi:
Almenn samkoma kl. 16.30.
Sólrún Hlöðversdóttir og Jó-
hannes Ingimarsson syngja tví-
söng. Ræöumaður Hallgrímur
Guðmannsson.
Páskadagur:
Hátíðarsamkoma kl. 16.30.
Ffladelfíukórinn syngur.
Ræðumaður Bill Price frá Suður-
Afríku.
2. páskadagur:
Sameiginleg samkoma með
Veginum og Hjálpræðishernum
í Fíladelfíukirkjunni kl. 20.00.
Ræðumaður Bill Price frá Suður-
Afríku.
Á þessar þrjár samkomur eru
allir hjartanlega velkomnir.
Guð gefi ykkur öllum gleðilega
páskahátíðl
v.
Audfm’fcba 2 • Kópuvoour
Föstudagurinn langi:
Brauðsbrotning kl. 14.00.
Páskadagur:
Hátiðarsamkoma kl. 16.30.
Gleðilega páskahátíð!
UTIVIST
Hallveigarstig 1 • simi 614330'
Dagsferð á skfrdag 31. mars
Kl. 10.30 Selvogur - Þorláks-
höfn. Gengið verður frá Nesi í
Selvogi og áfram austur undir
Þorlákshöfn. Skemmtileg
strandganga um 15 km löng.
Með í för verður Konráð Bjarna-
son, fræðimaður.
Verð kr. 1.700/1.900.
Dagsferð á föstudaginn
langa 1. apríl kl. 10.30
Söguferð í Reykholt. Farið á
söguslóðir Snorra Sturlusonar.
Eiríkur Guðmundsson, sagn-
fræðingur, verður með og segir
frá. Verð kr. 2.000/2.200.
Brottför í ferðirnar er frá BSl,
bensínsölu. Miðar við rútu.
Myndakvöld fimmtudaginn
7. apríl kl. 20.30
Hinn ungi og efnilegi Ijósmynd-
ari, Haukur Snorrason, sýnir
myndir víðsvegar að af landinu.
Sýnt verður í húsnæði Skagfirö-
ingafélagsins í Stakkahiíð 17.
Hið glæsilega hlaðborð kaffi-
nefndar er innifaliö í miðaverði.
Útivist óskar félögum sínum og
farþegum gleðilegra páska.
Útivist.
FERÐAFÉLAG
@ ÍSLANDS
MÖRKINNI 6 - SÍMI 682533
Dagsferðir um bæna-
daga og páska:
1) 31. mars (skírdagur)
kl. 13.00: Festarfjall-Hraunsvík.
Ekið til Grindavíkur um Þórkötlu-
staðahverfi í Hraunsvík og síðan
gengið á Festarfjall.
Verð kr. 1.100.
2) 31. mars (skírdagur)
kl. 13.00: Skíðaganga á Blá-
fjallasvæðinu. Verð kr. 1.100.
3) 1. apríl (föstudaginn langa)
kl. 13.00: Hvalsnes-Stafnes-
Básendar. Ekið um Miðnesheiði
að Hvalsnesi og kirkjan skoðuð.
Áfram er haldið að Stafnesi en
þar var ein fjölmennasta verstöð
á Suðurnesjum á 17. og 18. öld.
Litlu sunnar eru Básendar, forn
miðstöð einokunarverslunarinn-
ar dönsku til 9. janúar 1799, er
Básendar eyddust í mikilli flóð-
bylgju. Verð kr. 1.600.
4) 2. apríl (laugardagur):
Páskaganga fjölskyldunnar.
Gengið frá Víðidal niður Elliðaár-
dalinn. Brottför frá Mörkinni 6
kl. 13.00. Ókeypis ferð! Gangan
tekur 1 '/2-2 klst.
5) 4. aprfl (annar f páskum)
kl. 13.00: Hellisheiði-lnnstidal-
ur, skfðaganga. Verð kr. 1.100.
6) 4. aprfl (annar í páskum)
kl. 13.00: Staðarborg-Kálfa-
tjörn. Ekið gengt Staðarborg
(gömul fjárborg) á Strandarheiði
og gengið að henni og síðan að
kirkjustaönum Kálfatjörn á Keil-
isnesi. Verð kr. 1.100. Brottför
frá Umferðarmiöstöðinni, aust-
anmegin, og Mörkinni 6.
7) Páskar f Þórsmörk 2.-4.
aprfl: Brottför kl. 09.00.
Nokkur sæti laus. Farmiðar við
bíl. Góð gisting í Skagfjörðs-
skála. Gönguferðir fyrir alla.
Ferðafélag (slands.
2ja-3ja herb. íb. óskast
Tvo tekjulága einstaklinga, karl
og konu, á besta aldri vantar íbúð
á leigu á viðráðanlegu verði frá
1. maí. Erum róleg og göngum
vel um. Notum hvorki tóbak né
áfengi. Skilvísum greiðslum heitið.
Upplýsingar í síma 674223.