Frjáls verslun


Frjáls verslun - 01.03.2015, Page 22

Frjáls verslun - 01.03.2015, Page 22
22 FRJÁLS VERSLUN 3 tbl. 2015 L andsnet hf. er fyrirtæki í opinberri eigu. Hlut verk fyrirtækisins er að tengja saman raforkuframleiðend­ ur og raforkunotendur með raflínum. Þessar tengingar hefur Landsnet kosið að leggja með svokölluðum loftlínum, oft miklum háspennumöstrum sem allir þekkja. Mörgum finnst þessi möstur og rafstrengir lýta mjög umhverfið auk annarra meintra neikvæðra áhrifa. Fyrir liggur að þessa rafstrengi sé hægt að leggja í jörðu með miklu minni umhverfisspjöllum. Landsnet vill það hins vegar ekki og ber því við að jarðlínur séu miklu dýrari. Sú fullyrðing er þó umdeild. Sé því á hinn bóginn trúað snýst málið greinilega um hvort um­ hverfistjónið af loftlínunum vegi þennan mun upp eða ekki. Til eru þróaðar aðferðir til að meta umhverfistjón til fjár. Þess­ um aðferðum er í ríkum mæli beitt í nágrannaríkjum okkar og iðulega skipulagsbundinn hluti af ákvarðanatöku um opinberar framkvæmdir. Kostnaður við svona mat er óverulegur miðað við framkvæmdakostnað og hugsanlegt umhverfistjón. Það er því hægur vandi og tiltölulega ódýrt að slá mati á umhverfistjón vegna loftlína. Þetta hefur Lands­ net látið undir höfuð leggjast. Afleiðingarnar eru annars vegar þær að vera kann að ýmsar raflínulagnir Landsnets séu bein­ línis þjóðhagslega óhagkvæmar. Hins vegar eru afleiðingarnar að kynt er undir óþarfa ágreiningi og deilum um atriði sem eru í rauninni reikningsdæmi. Gera verður þá kröfu til opin berra fyrir tækja að þau leitist ávallt við að haga starfi sínu í sam ræmi við þjóðarhag. Þjóðarhagur er réttlæting opinbers rekstrar yfirleitt. Með því að Landsnet hefur kosið að taka umhverfistjón af framkvæmdum sínum ekki með í reikninginn hefur fyrirtækið í raun ákveðið að skeyta ekki um þjóðarhag í starfi sínu. Það er illt, en því miður er Landsnet ekki eina opinbera fyrirtækið sem geng ur fram með þessum hætti.“ TexTi: Svava JónSdóTTir ragnar árnaSon prófessor í hagfræði við Háskóla Íslands EFNAHAGSMÁL Landsnet og þjóðarhagur álitsgjafar „Gera verður þá kröfu til opin berra fyrirtækja að þau leitist ávallt við að haga starfi sínu í sam ­ ræmi við þjóðarhag.“

x

Frjáls verslun

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Frjáls verslun
https://timarit.is/publication/282

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.