Stjórnartíðindi fyrir Ísland: B-deild - 01.12.1880, Side 89

Stjórnartíðindi fyrir Ísland: B-deild - 01.12.1880, Side 89
79 1880 hjer skal farið nokkrum orðum um skoðunargjörðir þær, er geta farið fram án skipunar 08 sýsluraanns, þá er ábúandaskipti verða á jörð, og nefnast þær, eins og kunnugt er, Úttchtir. 29-aPrI1' a, Skoðunargjörð á jörð, sem eigandi þangað til hefir setið á; en nú er leigð eða seld öðrum, er að henni fiytur, er mest innifalin í því, að lýsa sem nákvæmlegast á- standi því, er jörðin er afhent í, og á þá að segja frá: 1, húsum þeim, hlöðum, heygörðum og heytöptum, sem afhendast, efni og bygg- ingarlagi sjerhvers húss, hve gamalt það sje, ástandi viðanna í því, hleðslunni á veggj- ijnum o. s. frv. 2, stœrð og tölu kálgarða þeirra, sem eru á jörðunni, hvort túnið sje þýft eður sljett, og í hverju ástandi túngarðurinn sje, hvort vatnsveitingaskurðir sjeu í túnum eð- ur engjum, og hvernig þeir eru gjörðir eður þeim haldið við, þá á að nefna hlandforir, traðargarða, kvíar, stekki, flóruð og girt haugstœði m. fl., sje nokkuð verulegt manna- verk á þeim, hvort jörðunni tilheyrir meltak, skdgar, rekafjara, grasatekja, sölfatekja, mó- tak, þang til eldneytis, eggvarp, dúntekja, veiði, og enn fremur, hvornig hagar eru sum- ar og vetur, hve margar skepnur hafi verið hafðar á jörðunni, hvort eigi hafi vantað á- burð á túnið, í hvaða ástandi engjar og aðrar utantúnsslœgjur sjeu, og ber að öllu sam- töldu að skýra frá sjerhverju því atviki, sem getur miðað til að skýra hugmyndina um, hvernig góð ábúð þurfi að vera á henni, hvað gjöra þurfi til þess hún haldist í góðri rœkt, og hve mörg vinnuhjú þurfi að hafa til að vinna upp tún og engjar, 3, Loksins eiga úttektarmennirnir að skoða kúgildi þau, sem leigð eru moðjörð- unni, skýra frá aldri kúgildis-kúa og ásauðar, og hvort hver skepna sje í leigufœru standi. b, Nú eru úttektarmenn kvaddir til að skoða jörð við fráför leiguliða, og þá er annaðhvort annar leiguliði eður oigandinn flytur að jörðunni, og skulu þeir þá hafa fyrir sjer byggingarbrjef hins fráfarandi leiguliða og úttekt þá, er fór fram, þegar hann tók viö jörðunni, og bor þeira auk þess að lýsa jörðinni, eins og að fraraan er sagt undir a, 1. að bera ástand hennar, sem nú er, saman við ástand hennar eins og því er lýst í eldri úttektum, og eins og það ætti að vera samkvæmt byggingarbrjefinu. Getur þá orðið spurning um annaðhvort álag handa þeim, er við jörðunni tekur, eða uppbót handa þeim or frá henni fer. 1. fegar meta skal jarðarálag ber að taka til greina ábúðarskyldur leiguliða, eins og þær eru áskildar í byggingarskilmálunum eða ákveðnar í lögum. Samkvæmt lands- loigubálki Jónsbókar og síðari lögum ermaður skyldur að halda uppi húsum þeim öllum, or þá voru, er hann til jarðar kom, ábyrgjast fyrningu á þeim og byggja þau upp á eiginn kostnað. Að því leyti hús jarðarinnar eru ekki nýbyggð og í gildu standi, skal meta álag á þau, hvert út af fyrir sig, svo að landsdrottinn fær ekki að eins skaða þann bœttan, er leiðir af illri eða hirðulausri meðferð leiguliða, heldur og fyrning þess sem leigt er. Á sama hátt skal meta skemmdir og fyrningu á öðrum mannvirkjum jarð- arinnar, ef íeiguliði or skyldur að halda þeim við. Svo skal og meta rœkt á túnum og ongjum og meðferð og umhirðingu ú innstœðu-kúgildum jarðarinnar og hlunnindum þeim, er henni fylgja. Fyrir hvað eina, er vantar á, að hús eða önnur mannvirki jarðarinnar verði talin leigufœr og ófyrnd, skal gjöra hinum frúfarandi leiguliða álag. 2. Komist úttektarmenn að þeirri niðurstöðu, að jörðin, mannvirki ]>au, sem á honni oru, eður leigufjeð sje nú allt, eður nokkuð afþví, í töluvert betra standi, en þá er landsetinn kom að jörðunni, eiga þoir eins að mota þær endurbœtur, sem jörðin m. m. þannig hofir tekið, frá því hún síðast var tekin út, og um loið kveða upp álit sitt um það, hvort leiguliðinn þannig hafi tilkall til þokkabótar fyrir endurbœtur á jörðunni eður L
Side 1
Side 2
Side 3
Side 4
Side 5
Side 6
Side 7
Side 8
Side 9
Side 10
Side 11
Side 12
Side 13
Side 14
Side 15
Side 16
Side 17
Side 18
Side 19
Side 20
Side 21
Side 22
Side 23
Side 24
Side 25
Side 26
Side 27
Side 28
Side 29
Side 30
Side 31
Side 32
Side 33
Side 34
Side 35
Side 36
Side 37
Side 38
Side 39
Side 40
Side 41
Side 42
Side 43
Side 44
Side 45
Side 46
Side 47
Side 48
Side 49
Side 50
Side 51
Side 52
Side 53
Side 54
Side 55
Side 56
Side 57
Side 58
Side 59
Side 60
Side 61
Side 62
Side 63
Side 64
Side 65
Side 66
Side 67
Side 68
Side 69
Side 70
Side 71
Side 72
Side 73
Side 74
Side 75
Side 76
Side 77
Side 78
Side 79
Side 80
Side 81
Side 82
Side 83
Side 84
Side 85
Side 86
Side 87
Side 88
Side 89
Side 90
Side 91
Side 92
Side 93
Side 94
Side 95
Side 96
Side 97
Side 98
Side 99
Side 100
Side 101
Side 102
Side 103
Side 104
Side 105
Side 106
Side 107
Side 108
Side 109
Side 110
Side 111
Side 112
Side 113
Side 114
Side 115
Side 116
Side 117
Side 118
Side 119
Side 120
Side 121
Side 122
Side 123
Side 124
Side 125
Side 126
Side 127
Side 128
Side 129
Side 130
Side 131
Side 132
Side 133
Side 134
Side 135
Side 136
Side 137
Side 138
Side 139
Side 140
Side 141
Side 142
Side 143
Side 144
Side 145
Side 146
Side 147
Side 148
Side 149
Side 150
Side 151
Side 152
Side 153
Side 154
Side 155
Side 156
Side 157
Side 158
Side 159
Side 160
Side 161
Side 162
Side 163
Side 164
Side 165
Side 166
Side 167
Side 168
Side 169
Side 170
Side 171
Side 172
Side 173
Side 174
Side 175
Side 176
Side 177
Side 178
Side 179
Side 180
Side 181
Side 182
Side 183
Side 184
Side 185
Side 186
Side 187
Side 188
Side 189
Side 190
Side 191
Side 192
Side 193
Side 194
Side 195
Side 196

x

Stjórnartíðindi fyrir Ísland: B-deild

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Stjórnartíðindi fyrir Ísland: B-deild
https://timarit.is/publication/1201

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.