Úrval - 01.04.1978, Síða 72

Úrval - 01.04.1978, Síða 72
70 ÚRVAl þóknaðist sjálfum. Hann sagði að honum væri sama hvernig þeir fram- leiddu músíkina — svo lengi sem hún væri falleg. Stokowski var meðal hinna fyrstu til að skilja að útvarpið gat stóraukið áheyrendafjölda alvarlegri hljómlist- ar. Árið 1929 var Fíharmóníuhljóm- sveitin, sem Stokowski stjórnaði, sú fyrsta klassíska sem kom fram í út- varpinu. Hann vann með sérfræð- ingum af tilraunastofu Bells og varð sjálfur fljótt sérfróður um útvarp og hljómplötugerð ekki síður en hljómburð konsertsala. Eg minnist þess, þegar Fílharmónluhöllin í New York City sem nú heitir Avery Fisher Hall, var byggð fyrir 15 áraum, að þá voru margir mikilsvirtir stjórnendur beðnir að koma og reyna hana. Leo- pold kaus að flytja ,,Erotica”, eftir Beethoven, á sinni prufu. Hann stjórnaði upphafshljómunum, leit upp og sagði: ,,Þeir báðu mig of seint.” Svo gekk hann út, með þá vissu að það yrði að endurbyggja sal- inn. (1976 var það gert og kostnaður- inn var milli 6 og 7 milljónir dollara — en nú er þar líka prýðilegur hljómburður). Stokowski var líka fyrstur hinna stóru til að koma við sögu kvikmynd- anna. Frægust allra var ,,Fantasía” Walt Disney’s, þar sem hann hristi hönd Mikka músar — og flutti nokk- ur stærstu verk Bachs, Beethovens, Mussorgskys, Schuberts, Tchaikov- skys og Stravinskys. Við flutninginn notaði hann 18 aðskildar hljómrásir- sem voru undanfari stereotækninnar. „Fantasía” gerði marga reiða, þeg- ar hún kom fyrst fram, að hluta til vegna þess að Stokowski hafði breytt verkunum. Það var staðreynd, að hann var tíðum gagnrýndur af ,,hreintrúar” mönnum vegna slíks. Eg spurði hann eitt sinn um niðurlag verks er hann hafði breytt. Svar hans var: ,,Ég er viss um að ef höfundur- inn hefði heyrt þetta svona, myndi hann hafa breytt því. ’ ’ NÆMUR LISTAMAÐUR Áheyrendur hans í Hladelfíu til- báðu hann. Samt sem áður átti hann í nokkrum erfiðleikum með kvenfólk- ið, sem flykktist á föstudagseftirmið- dögum á konsertana hans og prjón- aði, talaði og var ókyrrt, þegar kom að köflum sem þvl féll ekki. Hann kvartaði jafnóðum undan þessari slæmu hegðun, og eitt sinn hætti hann að stjórna og gekk í burtu. En aðdáunin var honum aldrei á móti skapi, jafnvel ekki á röngum augna- blikum. Ég var viðstaddur eitt slíkt tilfelli. Eftir hvetjandi upphafssveiflu fóru sumir áhorfenda að klappa. Þeg- ar aðrir sussuðu á þá sneri Leopold sér við og sagði: ,,Nei, þið sem sussið haflð rangt fyrir ykkur. Ef einhverjum fellur eitthvað vel, er sanngjarnt að hann fái að sýna það. Okkur flytjend- um fellur vel lófaklappið. ” Þegar fólk minnist á Leopold Stokowski, nefnirþað undantekning- arlaust sjálfselsku hans og þörf til að vera í sviðsljósinu. Hvað sem hann
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132

x

Úrval

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Úrval
https://timarit.is/publication/1841

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.