Morgunblaðið - 17.05.1986, Qupperneq 22

22
MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR17. MAÍ1986
Frímþing ’86
Frímerki
Jón Aðalsteinn Jónsson
Þar var frá horfíð í síðasta frí-
merkjaþætti, er verið var að lýsa
FRÍMÞING ’86 á Húsavík, að
eftir var að segja frá frímerkjaefni
því, sem sýnt var í samkeppnis-
deild. Var það í 48 römmum. Um
leið og sagt verður frá þeim verð-
launastigum, sem veitt voru,
koma hér fram nokkrar hugleið-
ingar um einstök söfn. Þó eru
engin tök á að Ijölyrða um þau
efni í þessum þáttum.
Safn Hjalta Jóhannessonar, ís-
Ienzkir póststimplar 1873—1930.
Upprunastimplar — kórónu-
stimplar, hlaut vermeil eða gyllt
silfur, eins og það er nefnt á fs-
lenzku. Ekki gerist þörf að lýsa
þessu safni, því að frímerkjasafn-
arar þekkja það vel af mörgum
sýningum. Þó er það svo, að
Hjalti er stöðugt að bæta við
safnið og eins vanda frágang þess.
Þetta eru hæstu verðlaun, sem
safnið hefur hlotið tii þessa. Ég
hygg, að erfítt sé að meta þetta
stimplasafn nákvæmlega eftir
þeim reglum, sem gilda um dóma,
en þetta er fallegt safn og margir
sjaldgæfír hlutir í því, svo að það
á góð verðlaun skilið. Nú verður
það á §órum sýningum erlendis á
þessu ári, og er vissulega fróðlegt
að fýlgjast með gengi þess þar.
Safn Sigurðar P. Gestssonar,
Noregur — Pósthommerkin, hlaut
stórt silfur. Sigurður hefur valið
sér þröngt svið í Noregi og sér-
hæft. Er ekki sízt fyrir þá sök
erfitt að setja það undir mæliker.
Og ekki er hlutur dómara síður
erfiður undir þessum kringum-
stæðum. Ég veit, að Sigurður
hefur unnið af alúð við safn sitt
og plötugreiningu einstakra frí-
merkja. Þá em í þessu safni
geysifágætir hlutir, sem lyfta
safiiinu óneitanlega upp eða ættu
að gera það. Hins vegar mætti
að mfnum dómi uppsetning og
textun vera betri á ýmsum stöð-
um, en nokkuð hefur verið dregið
úr einkunn fyrir þennan þátt í
síðustu dómreglum. Er það í raun
ekki óeðlilegt, því að sumt í því
sambandi hlýtur að verða matsat-
riði hveiju sinni. Þetta safn fer á
norrænu frímerkjasýninguna
OSLO 86 í okt. nk., en þar verður
örugglega við ramman reip að
draga, því að vafalaust verða á
þeirri sýningu mörg og fræg
Noregssöfn, sem erfítt er að etja
kappi við. Engu að síður er það
skoðun mín, að við eigum að vera
alls óragir við að taka þátt í er-
lendum sýningum, og verðlauna-
stig skipta þá ekki öllu máli.
Danmörk 1870—1905, sem
höfundur þessara þátta sýndi,
hlaut einnig stórt silfur. Þetta er
vissulega anzi einhæft safn, og
er ekki víst, að öðmm þyki það
eins áhugavert og sýnandanum.
Af skiljanlegum ástæðum verður
hér ekki fjölyrt um þetta safn. í
því em nær einvörðungu frímerki,
sem kölluð em Hin tvílitu, og
bæði skildinga- og auramerki og
eins mörg á bréfum. Á gildistíma
þeirra vom þau oft endurprentuð,
og kom þá oft fram vemlegur
munur milli prentana. Hefur söfn-
un þessara frímerlq'a orðið mjög
vinsæl í Danmörku, en hér láta
flestir sér fátt um fínnast, að ég
held. Af þeirri ástæðu hef ég
gaman af að koma þessu safni
upp, en vitaskuld vantar enn í það
marga góða hluti. Um það get ég
sjálfur bezt dæmt.
Jón Halldórsson fékk silfur
fyrir stimplasafn sitt á 20 aura
Safnhúsmerkinu frá 1925. Þetta
er alþekkt safn meðal safnara,
enda oft verið á sýningum. Jón
er iðinn við að bæta góðum hlut-
um í safnið, og er alveg ótrúlegt,
hversu miklu hann hefur náð
saman í samb. við þetta eina ftí-
merki. E.t.v. er á stundum full-
mikið á hveiju blaði, en fram hjá
því er vitaskuld oft erfítt að
komast. Þetta safii fer svo á
STOCKHOLMIU '86 síðar á ár-
inu.
Átthagasafii Guðmundar Ingi-
mundarsonar, Vestmannaeyjar,
hlaut einnig silfur. Þetta safti er
líka orðið ótrúlega gott og ekki
sízt, þegar haft er í huga, að það
er einvörðungu sett saman af frí-
merkjum, bréfum og bréfsnjrfsum
með Vestmannaeyjastimplum.
Guðmundur bendir á afbrigði í
ýmsum merkjum, en spuming er,
hvort ástæða er til þess í átt-
hagasafni. Að mínum dómi er
annað mál, ef afbrigði í stimplum
staðarins koma fýrir. Safn Guð-
mundar fer svo á frímerkjasýn-
ingu í Færeyjum í lok næsta mán-
aðar, Norðatlantex ’86 eins og
nokkur önnur söfn héðan að heim-
an. Eins fer það til Óslóar með
haustinu.
Sigurður H. Þorsteinsson sýndi
Flugsafn — ísland 1928—1950,
þar sem ísl. póstsaga með flug-
ferðum er rakin. Þetta er þekkt
safn, sem oft hefur sézt á sýning-
um. Nú var í því í fyrsta skipti
mikiil kjörgripur, svonefnt Balbó-
bréf, ábyrgðarbréf nr. 14, sem
sent var héðan 1933 með Hópflugi
ítala. Safn Sigurðar hlaut silfur.
Uppsetning þessa safns mætti
vera mun betri en hún er, og mér
fínnst það til lýta, að ekki er sami
blær á blöðunum. En í þessu safni
eru margir góðir hlutir.
Óli Kristinsson sýndi safn, sem
hann kallar Konungsríkið ísland
1902—1944. Hefst það því með
frímerkjum Kristjáns IX. og endar
við lok konungdæmisins. Þetta
safn hlaut silfrað brons, en vafa-
laust kemst það fljótt hærra í
verðlaunastiganum. Þetta er þeg-
ar orðið skemmtilegt safn og í
því mörg áhugaverð bréf og góðir
stimplar. Óli leggur áherzlu á, að
á bréfunum séu frímerki fyrir
réttu burðargjaldi, þ.e.a.s. hvers-
dagsbréf, en ekki „tilbúnir safn-
gripir". í safni hans er einnig
Balbó-bréf, áb.bréf nr. 110. Er
það einkum skemmtilegt fyrir
það, að áb.gjaldið 30 aur. til við-
bótar við 16 kr. fluggjaldið er
greitt með 2x15 aur. Kr. X., en
ekki með 30 aur. Kr. X, svo sem
oftast mun hafa verið gert.
Annað átthagasafn, Hafnar-
Qörður 1897—1984, sem Jón
Égilsson er að glíma við að koma
saman, hlaut brons. Vissulega á
Jón nokkuð langt í það að ná
Vestmannaeyjasafni Guðm. Ingi-
mundarsonar, enda ekki svo langt
síðan hann fór af stað með safnið.
Auk þess held ég, að Hafnarfjörð-
ur verði alltaf ærið þröngt svið.
Og enn sem komið er hefur ísl.
póststjómin ekki heiðrað Hafnar-
fjörð með frímerki, svo að Jón
getur ekki skreytt saftiið með
þeim hlutum.
Bandaríkjamaður, Don Brandt,
sem búsettur er hér á landi og
er mjög áhugasamur frímerkja-
safhari, sýndi allt annað efni en
hinir innlendu safnarar. Hann
sýndi Sviss 1900—1940. Flug-
frímerki — Hjálparfrímerki. Hlaut
hann brons fyrir safn sitt. Það
er snyrtilega sett upp og í því eru
bæði frímerki og bréf. Stimplar
mættu sums staðar vera betri og
eins saknaði ég skýringa við safti-
ið. Slíkt er nauðsynlegt, enda þótt
stilla verði þeim í hóf.
Eysteinn Hallgrímsson sýndi
tegunda- eða mótífsafn sitt, sem
nefnist Tónlist, og hlaut viður-
kenningu fyrir. Hann mun hafa
safnað þessu efni alllengi, enda
hefur það áður verið á sýningum.
Vissulega er margt fallegt í þessu
safni, en Eysteinn þarf að sýna
því meiri alúð og koma því upp á
albúmblöð og setja texta með.
Eins er ekki skemmtilegt að
blanda saman stimpluðum og
óstimpluðum frímerkjum, ef hægt
er að komast hjá því. Þessi síðasta
athugasemd getur einnig átt við
önnur tegundasöfn, sem voru á
FRÍMÞING ’86.
í þessum þætti og eins hinum
næsta á undan hefur verið íjallað
um FRÍMÞING ’86 og það efni,
sem boðið var upp á. Var það
óvenjufjölbreytt, en um sumt e.t.v.
nokkuð einhæft. En það mun ekki
hafa komið fyrir áður á innlendri
frímerkjasýningu, svo að mér sé
kunnugt um, að gestir gætu séð
tvö Balbó-bréf nær hlið við hlið.
Fyrir það og margt annað hlýtur
FRÍMÞING ’86 að verða minnileg
þeim, sem áttu þess kost að sjá
sýninguna.
Ekki er réttlátt að Ijúka svo
lýsingu þessarar frímerkjasýning-
ar, að ekki sé með örfáum orðum
minnzt á það, að Finnur Kristjáns-
son safnvörður sýndi þingfulltrú-
um þá vinsemd að leiða þá um
sali Safnahússins á Húsavík og
skýra út í stuttu máli, hvað þar
er helzt að sjá. Get ég fullyrt, að
við urðum stórum fróðari eftir en
áður. Þar er ekki einvörðungu
skjalasafn Þingeyjarsýslu, bæði
hreppa og einstaklinga, heldur og
minjasafn og náttúrugripasafn.
Er ljóst, að þar er öllu komið fyrir
af mikilli natni og reglusemi. Því
miður varð stundin of stutt, því
að margt er þama að skoða. Vil
ég hér nota tækifærið og þakka
Finni Kristjánssyni fyrir móttök-
umar. Um leið þakka ég þeim
Öskjumönnum fyrir ánægjulega
daga á Húsavík 25.-27. apríl sl.
Mæli ég þar áreiðanlega einnig
fyrir munn þeirra sunnanmanna,
sem gátu komið því við að sitja
landsþing LÍF og heimsækja Frí-
merkjaklúbbinn Óskju á afmælis-
hátíð hans.
Skiptimarkaður
24. þ.m.
Landssamband ísl. frímerkja-
safnara hefur ákveðið í samvinnu
við Félag frímerkjasafnara, Klúbb
Skandinavíusafnara, Myntsafn-
arafélag íslands og kortasafnara
skiptimarkað í húsakynnum frí-
merkjasafnara í Síðumúla 17,
laugardaginn 24. maí nk. frá kl.
13—17. Jafnframt verður frí-
merkjakynning, og er ætlunin, að
frímerki lýðveldisins verði sett
upp í sýningarramma og hugsan-
lega eitthvert annað efni með. —
Góð reynsla hefur fengizt af fyrri
skiptimörkuðum, svo að rétt er
talið að örva þessa starfsemi sem
mest.
„Enginn beðið Siglfirðinga
að gefa hlutaféð í Drangi“
- segir Alfreð Jónsson formaður stjórnar fyrirtækisins
Akureyri.
Þröstur Eiríksson og Ann Toríl Lindstad.
Tónlistarhelgi í
Laugameskirkju
„ÞAÐ var talað um hlutabréfin
yrðu seld á 10% af nafnverði.
Það að Siglfirðingar hafí veríð
beðnir að selja hlutabréf sín á 0
krónur er hugarburður úr þeim
sjálfum. Það hefur enginn beðið
Akureyri.
FLUTNINGUR á þungavöru til
Grímseyjar hefur verið vanda-
mál síðan Drangur hætti að sigla
þangað, að sögn Alfreðs Jónsson-
ar, formanns stjórnar Drangs
hf., en hann býr í Grímsey.
„Megnið af vörunni hefiir komið
hingað loftleiðs með Flugfélagi
Norðurlands og það hefur gengið
mjög vel. Ríkisskip ætlaði hins
vegar að sjá um þungavöruna en
það hefur ekki gengið nærri nógu
vel,“ sagði Alfreð. „Ástæðan er
kannski fyrst og fremst sú að þetta
eru stór skip sem koma - oft að
næturlagi og menn þekkja ekki til
þá að gefa sín hlutabréf," sagði
Alfreð Jónsson, stjórnarformað-
ur í Drangi hf., í samtaii við
Morgunblaðið vegna frétta um
málefni Drangs undanfarið.
Siglfírðingar, Ólafsfírðingar,
aðstæðna hér - þannig að þau fara
iðulega framhjá. Þetta getur verið
mjög bagalegt og það hefur til
dæmis komið fyrir að aðilar hér
hafa misst af sölu á saltfiski þar
sem skip hefur ekki komið á áætluð-
um tíma. Þeir hafa þá þurft að bíða
eftir næsta skipi," sagði Alfreð.
Fram kom í máli hans að skip
Ríkisskips hefðu oft í vetur þurft
að hverfa frá í veðrum sem Drangur
hefði getað Iagst að brygju. „Skip
Ríkisskips eru bundin strangri áætl-
un þannig að ef þau geta eki lagst
að bryggju strax og þau ætla eru
þau farin," sagði hann.
Hríseyingar, Grímseyingar og
Akureyringar eiga samtals innan
við 20% af hlutafé í fyrirtækinu en
Jón Steindórsson, fyrrum fram-
kvæmdastjóri þess, og Finnbogi
Kjeld eiga um 30% hvor. Hlutafé
fyrirtækisins er um 3 miiljónir
króna - þannig að yrði það selt á
10% af nafnverði væru það 300
þúsund krónur.
Mestar líkur eru á því að Finn-
bogi Kjeld kaupi hlutabréfin og
verður að öllum líkindum gengið
frá því í næstu viku, skv. heimildum
Morgunblaðsins. Drangur hefur í
vetur verið leigður til siglinga við
Bandaríkin og taki Finnbogi við
skipinu mun það væntalega verða
áfram ytra.
Ástæðan fyrir því að
báturinn var leigður var að rekstr-
argrundvöllur var ekki fyrir hendi
á þeirri siglingaleið sem hann var
á fyrir Norðurlandi. „Við vorum
komnir í bullandi skuldir og því var
farið út í það að leigja bátinn,"
sagði Alfreð, sem varð stjómarfor-
maður í Drangi hf. í haust „þegar
allt var komið í óefiii," eins og hann
sagði.
Um hvitasunnuhelgina verður
ýmislegt um að vera á tónlistar-
sviðinu í Laugameskirkju, bæði
í messunni á hvítasunnudag og á
orgeltónleikum annan í hvíta-
sunnu.
Á hvitasunnudag, 18. mai, er
messa kl. 11.00. í messunni verður
flutt verkið Gloria eftir Vivaldi.
Flytjendur em kirkjukór Laugar-
neskirlq'u, kammersveit og ein-
söngvaramir Sigrún V. Gestsdóttir
og Sólveig Björling, stjómandi er
Þröstur Eiríksson.
Annan í hvítasunnu, mánudag-
inn 19. maí kl. 17.00, heldur Ann
Toril Lindstad orgeltónleika í Laug-
ameskirlq'u. Á efnisskránni em
m.a. prelúdía og fúga í Es-dúr, eftir
J.S. Bach og prelúdía og fúga um
Bach eftir Liszt. Auk þess verða
flutt verk eftir Brahms, Schumann
og Vieme.
Ann Toril Lindstad og Þröstur
Eiríksson skipta með sér starfí
organista við Laugameskirkju, en
þangað vom þau ráðin síðastliðið
haust. Tónlistardagskráin um
hvitasunnuhelgina sýnir nokkuð af
því starfí sem unnið hefur verið við
kirkjuna í vetur.
Vandamál með flutning
þungavöru í Grímsey
- síðan Drangur hætti að sigla þangað