Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.03.1954, Page 62

Tímarit Máls og menningar - 01.03.1954, Page 62
52 TÍMARIT MÁLS OG MENNINGAR Þriðja alþýðuleikrit García Lorca er „Hús Bernörðu „ /í/ða“ (La casa de Bernarda Alba), oe er það síðasta Bernorðu Alba . . , . fullgerða leikrit hans. Hann lauk því tveimur mánuð- um áður en hann dó, og hafði lesið það upp fyrir vini sína, en það var ekki gefið út fyrr en 1946 og frumsýnt í París 1947. Síðan hefur það verið sýnt í öllum fremstu leikhúsum Evrópu og víðar og alls staðar verið talið einn merkasti leiklistarviðburður eftirstríðsáranna. „Hús Bernörðu Alba“ er um margt frábrugðið öðrum leikritum Gar- cía Lorca. í fyrsta lagi er það svo hreinræktað kvennaleikrit, að í því leikur enginn karlmaður. Litskrúði öllu er hér sleppt — leikritið er allt teiknað í svart og hvítt. Ytri sviðbúnaður er aðeins fjórir hvítir veggir og laus leiksviðsbúnaður mjög fábrotinn. Hljómlist er nær engin, ljóð engin nema stuttur uppskerusöngur, sem heyrist sunginn í fjarska, og í lokaþætti er dálítill ljóðstúfur — „póesía brjálseminnar“, sem svo hefur verið nefnd. Dans er enginn. Súrrealistiskra áhrifa gætir lítið sem ekki, og táknrænt innskot er ekkert. Hins vegar er leikurinn allur að miklu leyti táknrænn, það er að segja: persónurnar eru manngerðir, týpur, og persónulýsingar því mjög samþjappaðar. Gagnrýnendur ýmsir höfðu talið, að García Lorca væri „aðeins“ Ijóð- skáld, sem villzt hefði með ljóð sín upp á leiksviðið. Þótt fjarstæða slíkra fullyrðinga sé augljós við minnstu athugun, er ekki óliklegt, að García Lorca hafi viljað sýna með „Húsi Bernörðu Alba“, að honum var í lófa Iagið að gera snilldarleikrit án þess að notfæra sér Ijóðgáfu sína. Og vissulega tókst honum það. „Hús Bernörðu Alba“ er eins hreinræktað drama og beztu ljóð hans eru tær lýrik. Flestir dómbærir menn telja þetta fullkomnasta leikrit hans, þótt „Blóðbrullaup“ sé litauðugra lista- verk og meira hrífandi. Árið 1934 var aldavinur García Lorca, andalúsíski nautabaninn Ignacio Sánchez Mejías, rifinn á hol við nautaat í Mexíkó. García Lorca dáði þennan vin sinn meira en flesta aðra, enda var hann annálað glæsi- menni og gáfumaður hinn mesti. Fregnin um dauða hans fékk mjög á García Lorca, og hann orti um vin sinn eftirmæli, „Harmljóð um Ignacio Sánchez Mejías“ (Llanto por Ignacio Sánchez Mejías), eitt mesta snilld- arverk, sem eftir García Lorca liggur (gefið út sérprentað í Madrid 1935). HarmljóS um Ignacio Sánchez Mejías
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124

x

Tímarit Máls og menningar

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.