Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.07.1957, Page 69

Tímarit Máls og menningar - 01.07.1957, Page 69
TIL FUNDAR VIÐ HEINE í WEIMAR Þýzka alþýðulýðveldinu en títt er í löndum vestrænnar menningar. Pró- fessorarnir eru hæstlaunuðu menn landsins og stúdentar hafa mánaðar- laun frá ríkinu, um 250—300 mörk. I mötuneyti þeirra á háskólanum í Leipzig var hinn prýðilegasti matur á boðstólum fyrir sáralágt verð og mér sýndust þeir betur klæddir en sá stúdentahópur, sem maður sér á „Kannibalnum“ í Kaupmannahöfn. Eg talaði við kvenprófessor einn í Jena, — hún var prófessor í mið- aldasögu — og spurði hana hvernig hún yndi hag sínum. Hún kvaðst ekki hafa yfir neinu að kvarta, hvað lífskjörin snerti og vinnutíma. Ég forvitnaðist einnig um það, hvort akademískt frelsi prófessoranna væri skert, hvort þeim væri skylt að að- hyllast og kenna heimsskoðun marx- ismans. Þeir sem ég spurði kváðu nei við þessu, og einn ungur maður, aðstoðarkennari í bókmenntum við háskólann í Berlín, sagði að hann hefði fullt kennslufrelsi í sinni grein, nema að því leyti, að hann mætti ekki hoða kynflokkafordóma og þjóðahatur. Ég ræddi bæði við unga marxista og prófessora af gamla skólanum, húmanista, eins og þeir hafa gerzt beztir í háskólaheimi Þýzkalands, og var mér sagt, að sam- komulagið væri bið bezta með hinni eldri kynslóð og því háskólaungviði, er aðhylltist marxismann. Ég get ekki látið hjá líða að drepa á einn mann, sem ég talaði við í Jena, próf. Schneider. Hann er mikilsmetinn Dante-rannsóknari og hefur um langt skeið gefið út Dante-J ahrbiicher. Hann spurði mig, hvort íslendingar læsu Dante. Ég sagðist ekki muna eftir neinum slíkum, þótt vera kynni að einstaka maður gluggaði í hann. Prófessorinn sagði þá: „Skilið því til landa yðar, að þeir fari til helvít- is, ef þeir lesi ekki Dante“, og geri ég það hér með. Eftirmóli Seinasta daginn sem ég var í Ber- lín heyrði ég það af tilviljun, að skollið hefði á uppreisn í Ungverja- landi. Óeirðirnar höfðu þá staðið í eina tvo daga, en ekkert hafði borizt um þessa viðburði í austurþýzkum blöðum. En þegar ég steig á vestræna grund í Hamborg loguðu allar for- síður blaðanna. Ég skal ekki fara í neinar grafgötur um það, að mér varð æði brugðið, er ég fékk yfir mig þessi stórtíðindi eins og steypi- flóð eftir að hafa eytt friðsælum dögum í hinu húmaníska Weimar og lifað í andrúmslofti skapandi starfs í þjóðfélagi, sem er að stofna til sósí- alískra félagshátta. Ég hafði fyrir all-löngu gert mér Ijósa grein fyrir því, að í kjölfar sósíalískra byltinga fljóta oft mistök, valdamisbeiting, jafnvel réttarglæpir, sem erfitt er að skilja og fyrirgefa. En þrátt fyrir allt þetta er bið sósíaliska þjóðskipulag 147
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116

x

Tímarit Máls og menningar

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.