Morgunblaðið - 12.05.2022, Blaðsíða 2

Guðni Einarsson
gudni@mbl.is
Vel staðsettar sjúkraþyrlur myndu
valda byltingu í heilbrigðisþjón-
ustu um allt land að mati Sveins
Hjalta Guðmundssonar, þjálfunar-
flugstjóra hjá Air Atlanta Ice-
landic og fyrrverandi flugstjóra
sjúkraflugvélar. Hann bendir á að
í Reykjavík sé stærsta sjúkrahúsið
og mesta getan til að bregðast við
bráðum tilfellum og vandasömum.
Þjónusta spítala úti um landið hafi
dalað, skurðstofum víða verið lok-
að og fæðingarþjónusta takmörk-
uð.
Stytta þarf útkallstímann
„Ef heilbrigðiskerfið á að þjóna
öllum landsmönnum jafnt þá þurf-
um við að efla sjúkraflutninga og
stytta útkallstíma og flutning bráð-
veikra eða slasaðra á sjúkrahús,“
segir Sveinn. Hann leggur til að
sérbúnar sjúkraþyrlur komi til við-
bótar við sjúkraflugvélar Mýflugs
og björgunarþyrlur LHG til að
auka viðbragðsflýti. Ein sjúkra-
þyrlan verði t.d. staðsett á Suður-
landi, önnur á Höfn í Hornafirði,
sú þriðja á Akureyri og sú fjórða í
Stykkishólmi. Þessir staðir voru
valdir út frá rekstrarlegum for-
sendum.
„Sjúkraþyrlur eru miklu hag-
kvæmari í rekstri en hinar stóru
björgunarþyrlur LHG. Flugtími
sjúkraþyrlu kostar rétt rúmlega
100 þúsund krónur, sem er marg-
falt minna en flugtími björgunar-
þyrlu,“ segir Sveinn. Sjúkraþyrl-
urnar munu fyrst og fremst sinna
bráðatilfellum á sínum svæðum en
ekki almennum sjúkraflutningum.
Björgunarþyrlur sinni áfram krefj-
andi verkefnum enda eru þær t.d.
búnar afísingarbúnaði. Sjúkraflug-
vélar sinni áfram sjúkraflutningum
í lofti.
Hann segir að í þeim löndum
sem við miðum okkur gjarnarn við
séu alls staðar gerðar út sjúkra-
þyrlur auk björgunarþyrlna og
sjúkraflugvéla. Í Þýskalandi er t.d.
viðbragðsnet sjúkraþyrlna sem
eiga að komast á vettvang hvar
sem er í landinu innan 15 mínútna.
Sveinn skrifaði grein um málið
sem birtist nýverið á vef Eyja-
frétta (eyjafrettir.is) ásamt þeim
Sæunni Magnúsdóttur og Hannesi
Kristni Sigurðssyni, en þau eru í
framboði fyrir Sjálfstæðisflokkinn
til bæjarstjórnar í Eyjum, og eins
alþingismönnunum Vilhjálmi Árna-
syni og Guðrúnu Hafsteinsdóttur.
Skjót viðbrögð eru mikilvæg
Þar er sagt að þegar um bráða-
tilfelli sé að ræða sé oft talað um
„gullnu stundina“ – fyrstu klukku-
stundina eftir slys eða bráð veik-
indi. Snögg viðbrögð og læknis-
hjálp geta bjargað lífi eða forðað
frá örorku. Það þarf því ekki mörg
slík tilfelli, þar sem tekst að koma
í veg fyrir andlát eða örorku, til að
jafna út kostnaðinn við sjúkraþyrl-
ur sé einungis horft á peningahlið-
ina.
Mýflug hefur sinnt sjúkraflugi
frá Vestmannaeyjum frá árinu
2010 en þá var hætt að hafa þar
fasta viðveru sjúkraflugvélar.
Sveinn kveðst ekki gagnrýna það
að miðstöð sjúkraflugs sé á Akur-
eyri, en sjúkraflugvélarnar séu
óneitanlega langt frá Vestmanna-
eyjum. Samkvæmt tölum um
sjúkraflug árið 2015 liðu að með-
altali 137 mínútur frá útkalli
sjúkraflugvélar frá Akureyri þar
til sjúklingur í Eyjum var kominn
á áfangastað í forgangi F1 og F2
(tveimur hæstu viðbragðsstigum
sjúkraflutninga). „Það er of langt á
milli Akureyrar og Vestmannaeyja
með tilliti til bráðaútkalla. Annað-
hvort þarf að vera sjúkraflugvél
nær Vestmannaeyjum eða sjúkra-
þyrla,“ segir Sveinn.
Hann telur að Airbus H145 geti
hentað vel hér á landi sem sjúkra-
þyrla. Hún er rúmgóð og nógu afl-
mikil til að ráða við krefjandi
veðuraðstæður. Flughraði hennar
er um 250 km/klst. þannig að hún
er 30-35 mínútur á milli Vest-
mannaeyja og Reykjavíkur.
Þörf er fyrir sér-
stakar sjúkraþyrlur
- Munu stytta viðbragðstíma - Eru hagkvæmar í rekstri
AFP/Juan Barreto
Airbus H145 Þyrlur af þessari tegund eru víða notaðar til sjúkraflutninga.
Þyrlurnar eru sérstaklega útbúnar til að veita sjúklingum bráðaaðstoð.
Morgunblaðið/Sigurður Bogi
Vestmannaeyjar Sjúkraflugvél
þarf að koma frá Akureyri sé útkall.
2 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 12. MAÍ 2022
Bi
rt
m
eð
fy
rir
va
ra
um
pr
en
tv
ill
ur
.H
ei
m
sf
er
ði
rá
sk
ilj
a
sé
rr
ét
tt
il
le
ið
ré
tti
ng
a
á
sl
ík
u.
At
h.
að
ve
rð
ge
tu
rb
re
ys
tá
n
fy
rir
va
ra
.
23. maí í 10 nætur
595 1000 www.heimsferdir.is
Krítar
a.
Stökktu
99.990
Flug & hótel frá
Frábært verð!
á mann
114.900
Flug & hótel frá
Fyrir 2
á mann
BÓKAÐU SÓL
ALLUR PAKKINN
Morgunblaðið Hádegismóum 2, 110 Reykjavík. Sími 569 1100 Fulltrúar ritstjóra Sigtryggur Sigtryggsson sisi@mbl.is Ágúst Ingi Jónsson aij@mbl.is Andrés Magnússon andres@mbl.is Fréttir Guðmundur Sv. Hermannsson ritstjorn@mbl.is Menning Einar Falur Ingólfsson menning@mbl.is
Viðskipti Gísli Freyr Valdórsson vidskipti@mbl.is Íþróttir Víðir Sigurðsson sport@mbl.is mbl.is Jón Pétur Jónsson netfrett@mbl.is Smartland Marta María Winkel Jónasdóttir smartland@mbl.is Umræðan | Minningar mbl.is/sendagrein Prentun Landsprent ehf.
Inga Lóa Guðjónsdóttir hefur fyrir
hönd Loftkastalans ehf. kært borg-
arstjórann í Reykjavík, Dag B. Egg-
ertsson, til héraðssaksóknara en
einnig embættismennina Björn
Axelsson og Harra Ormarsson.
Dagur er kærður fyrir brot á
sveitarstjórnarlögum, stjórnsýslu-
lögum, hegningarlögum og upplýs-
ingalögum „fyrir að stuðla ekki að
framfylgd í samræmi við skipulags-
lög og skipulagsreglugerð“. Kæran á
hendur Degi var lögð fram 7. apríl á
þessu ári.
Björn er skipulagsfulltrúi á um-
hverfis- og skipulagssviði Reykja-
víkur. Er hann kærður fyrir brot á
hegningarlögum og „fyrir að fram-
fylgja ekki skipulagslögum, skipu-
lagsreglugerð og reglugerð um
framkvæmdaleyfi“.
Harri er lögfræðingur á umhverf-
is- og skipulagssviði Reykjavíkur.
Er hann kærður fyrir brot á hegn-
ingarlögum og „fyrir að framfylgja
ekki skipulagslögum og skipulags-
reglugerð“. Kærurnar á hendur
Birni og Harra voru lagðar fram 29.
apríl á þessu ári.
Stór mistök gerð hjá borginni
að mati borgarfulltrúa
Kærurnar koma í framhaldi af
langvarandi deilum forsvarsmanna
Loftkastalans ehf. við Reykjavíkur-
borg. Forsaga málsins hefur áður
verið rakin hér á síðum blaðsins en
mál Loftkastal-
ans er til með-
ferðar hjá innri
endurskoðun og
ráðgjöf hjá
Reykjavíkurborg.
Loftkastalinn
keypti tvær fast-
eignir í Gufunesi
og 1.800 fermetra
lóð af borginni
ásamt byggingar-
rétti í janúar 2018.
Eftir að kaupin voru frágengin var
ákveðið að skipta lóðinni í tvennt og
eigendum sagt að það hefði engin
áhrif á neitt hjá þeim. Síðar kom í
ljós að hækka átti baklóðina um 60
sentimetra. Inga Lóa og Hilmar Páll
Jóhannesson hjá Loftkastalanum
gátu ekki sætt sig við þessa hækkun
og tjáðu Morgunblaðinu í fyrra að
hún hefði aldrei verið nefnd í kynn-
ingum sem þau fengu.
Eigendur Loftkastalans ehf. fund-
uðu síðasta mánudag með fulltrúum
frá borginni. Kolbrún Baldursdóttir,
borgarfulltrúi Flokks fólksins, átti
frumkvæði að fundinum en hún var
eini kjörni fulltrúinn sem sat fund-
inn. Ásamt henni, Ingu og Hilmari
sátu fundinn embættismenn frá
Reykjavíkurborg; tveir lögfræðing-
ar og innri endurskoðandi.
Þar lét borgarfulltrúinn bóka að
Reykjavíkurborg „hafi gert stór mis-
tök í málinu“.
Morgunblaðið/Eggert
Loftkastalinn Inga Lóa og Hilmar Páll Jóhannesson hafa staðið í deilum
við borgina eftir kaup á fasteignum og lóð í Gufunesi árið 2018.
Kæra borgar-
stjóra fyrir brot
- Mál Loftkastalans tekur nýja stefnu
Dagur B.
Eggertsson
Karlmaður var dæmdur í 15 mán-
aða fangelsi í Héraðsdómi Reykja-
víkur í síðustu viku. Þar af eru 12
mánuðir skilorðsbundnir. Hann
var jafnframt dæmdur til að
greiða 600 þúsund krónur í miska-
bætur fyrir sérstaklega hættulega
líkamsárás.
Í ákæru héraðssaksóknara kem-
ur fram að maðurinn hafi 11. sept-
ember 2018 veist með ofbeldi að
manni í bifreið sem var lagt í
grennd við Reykjanesbæ og stung-
ið hann með hníf í vinstri upp-
handlegg og tvívegis í vinstra læri
með þeim afleiðingum að hann
hlaut þrjú eins sentímetra stungu-
sár, eitt á hendi og tvö á fótum.
Maðurinn var einnig ákærður fyrir
að hafa hótað fjölskyldu mannsins
ofbeldi ef hann leitaði til lögreglu.
Við þingfestingu málsins féll
ákæruvaldið frá lýsingunni um að
hótanirnar hefðu beinst að fjöl-
skyldu hans.
Maðurinn játaði skýlaust brot
sín eftir að ákærunni var breytt.
Hann var dæmdur til að greiða
fórnarlambinu 600 þúsund krónur
í miskabætur, en farið var fram á
eina milljón króna. Honum var
einnig gert að greiða málsvarnar-
laun skipaðs verjanda síns upp á
279 þúsund krónur.
Dæmdur fyrir hættulega hnífstunguárás
Karlmaður á fertugsaldri var í gær
úrskurðaður í Héraðsdómi Reykja-
víkur í fjögurra vikna gæslu-
varðhald, eða til 8. júní, að kröfu
lögreglunnar á höfuðborgarsvæð-
inu. Þetta kemur fram í tilkynningu
frá lögreglustjóranum á höfuð-
borgarsvæðinu.
Segir að maðurinn sé grunaður
um mörg brot, m.a. nauðgun, ráns-
tilraunir og líkamsárásir. Síðasta
brotið var framið í austurborginni í
fyrradag þar sem maðurinn var
handtekinn. Þá kemur fram að
gæsluvarðhaldið grundvallist m.a.
á því að nauðsynlegt sé að verja
aðra fyrir árásum hans.
Í haldi til að verja
aðra fyrir árásum
Morgunblaðið/Þór
Gæsluvarðhald Maðurinn er m.a.
grunaður um nauðgun.
Lögregla og sjúkraflutningalið
voru kölluð að Hengifossi skömmu
eftir hádegi í gær en þeim hafði
borist tilkynning um veikan mann.
Maðurinn reyndist látinn þegar lög-
regla kom á vettvang og endurlífg-
unartilraunir viðbragðsaðila báru
ekki árangur. Dánarorsök liggur
ekki enn fyrir en að sögn lögregl-
unnar var um veikindi að ræða, lík-
lega hjartaáfall. Hinn látni var er-
lendur ferðamaður og að sögn
lögreglunnar var maðurinn ekki
einn á ferð.
Erlendur ferðamaður lést við Hengifoss