Morgunblaðið - 22.03.1988, Blaðsíða 63

Morgunblaðið - 22.03.1988, Blaðsíða 63
MORGUNBLAÐIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 22. MARZ 1988 63 Jón Sveinsson „Byggfðarlögin verða með góðu eða illu að öðlast stjórnarf arslegt og ef nahagslegt sjáif - stæði, með héraðs- stjórnum, héraðsbönk- um og sjálfstæðum tekjustofnum." köllun til þjónustu. Stór hópur al- mennings fyrirlítur stjórnmál en fýlgir skoðanalaust þeim stjórn- málaflokki sem „reddar" fyrir þá smáláni og lætur svo lítið að senda þeim jólakort með fjölritaðri undir- skrift. Mælistika menntunar Menntun er á íslandi mæld í fjölda stúdenta, sem sumir eru vart læsir eða skrifandi og engin menntastofnun erlendis tekur leng- ur við án eigin prófa. Offjölgun í vissum háskólagreinum hefur leitt til útflutnings á menntamönnum sem siðar helga öðrum samfélögum starfskrafta sfna án þess að þau hafi orðið að bera kostnaðinn af menntun þeirra. Litið er niður á verkmenntun og hún látin sitja á hakanum þrátt fyrir að verðmætasköpun þjóðar- innar sé í höndum þeirra er hennar eiga að njóta. Tískugreinar dagsins eru: Stjórn- málafræði, félagsfræði, mannfræði, sálarfræði, félagsráðgjöf og fleiri vandamálafræðigreinar, sem þykj- ast geta beitt aðferðum raunvisind- anna á manninn og eilff barátta við að réttlæta gildi þessara „vfsinda" fyrir manninn eru nokkur af ein- kennum iðkendanna. Fagmenntun í fiskveiðum og landbúnaði Okkar hefðbundnu atvinnugrein- ar, landbúnaður og fiskveiðar, eiga sfnar góðu menntastofnanir sem enginn tekur eftir eða berst fyrir svo hægt sé að efla þær. Brýnt er að RALA flytjist að Hvanneyri og fjármagni veitt í líftæknirannsóknir er leitt geti til bættra afurða sem mætt geti breyttum neysluvenjum og að markaðsþátturínn verði ekki vanræktur. Sjómannaskólarnir mennta fagfólk sem ekki stendur að baki kollegum sfnum í nágrannalönd- umim, en það er meira að þakka ötulum forustumönnum þeirra skóla en fulltrúum útgerðar eða ríkis- valds. Þessar stofnanir ætti ekki að skorta skilning og þær ættu ekki að þurfa að betla til þess að halda f horfinu heldur ættu þær að geta orðið leiðbeinandi og eftirsótt- ar jafnvel erlendis frá. Opna þarf fleiri leiðir til framhaldsnáms og er útgerðartækni þar til fyrirmyndar. Úti á landsbyggðinni reyna rétt- indalausir og Iftt menntaðir „kenn- arar", meira af vih'a en mætti að manna grunnskólana því að grund- vallarmenntun upprennandi kyn- slóðar er láglaunastarf og mennta- og fjölbrautaskðlar sem eru byggð- ir án þess að þeim séu sköpuð þau skilyrði er þarf og þeir reyna því að fleyta mörgum nemandanum sem foreldrarnir hafa komið í geymslu og því verður kennslan ómarkviss og prófin verða léttari sem eru einskis virði þegar nota þarf kunnáttuna til vinnu eða frek- ara náms. í Stýrimannaskólanum veitist stúdentum lftið léttara námið en þeim nemendum sem koma beint úr grunnskólunum. Grunnskólar í grunnskólanum sitja hinar hefðbundnu greinar, lestur, skrift og reikningur úti í kuldanum en föndur kemur í staðinn. Ekki má gera neitt til þess að auka félagsleg- an þroska eða efla siðferðisvitund- ina. Ekki er heldur samtímasaga eða hið lýðræðislega stjórnskipulag á dagskrá. Of flókið? Jæja, hvað með stærðfræðiatriði, sem yfir 90% nemenda munu aldrei á lífsleiðinni hafa þörf fyrir og hrært er saman við grundvallaratriði reiknings þannig að nemendur ná á hvorugu tök. Grunnskólarnir ættu að vera bestu skólar í öllu menntakerfinu. Þeir ættu að hafa á að skipa hæf- ustu kennurum og vera færir um að útskrifa hugsandi, gagnrýna og skapandi einstaklinga en ekki múg- manneskjur. Andstöðu stjórnmála- manna gegn þessu er auðvelt að skilja því þá kæmu fram kjósendur sem hugsuðu sjálfstætt. Þá færi fólk (kjósendur) að dæma stjórn- málaflokka eftir verkum þeirra en ekki eftir því hve frambjóðendur væru slyngir að skipta um ham og tala eins og hentaði hverju sinni. Þessum kaf la er ekki ætíað að vera einskonar reiðilestur og ekki væri þetta ritað ef ekki væri fyrir hendi trú á framtíð þessa veika lýðveldis. Þá er það óþarfi að tíunda allt sem vel er gert, en það myndi þeg- ar til lengdar léti gefa mönnum þá hugmynd að vinna verk sitt vel væri eitthvert undantekningart.il- felli og staðallinn væri að skila sínu hlutverki seint og illa. Hraða þarf menntun Færa þarf sérgreinar niður á framhaldsstigið þannig að fólk geti fyrr lokið menntun og fengið starfs- réttindi, en leiðuin þarf að halda opnum, þannig að alltaf sé hægt að bæta við þekkingu sína sfðar. Þessu mundi fylgja aukin sérhæfing en menntakerfið ætti þrátt fyrir það að vera fært um að veita fólki inn- sýn í hinar húmanísku greinar og það gildi sem þær hafa fyrir rfkari skilning og lifsviðhorf sem leitast við að ná lengra en til brauðsstrits og æxlunar. Rjúfa þarf samasem- merkið sem sett hefur verið milli menntunar og skólunar, því að hægt er að verja hálfri æfinni á skólabekk án þess að verða nokkru skilningsrfkari eða gefa samfélagi sfnu nokkuð. Einkaskólar Einn er sá blettur á fslensku menntakerfi sem ekki er bara til vitnis um agalla þess heldur einnig merki um aukna stéttaskiptingu og misrétti og er það stofnun einka- skóla fyrir börn efnaðra foreldra og þeir eru reknir með niðurgreiðsl- um skattborgaranna, sem aldrei myndu hafa efni á að senda af- kvæmi sfn þangað. Var þessari stofnun lýst sem framfðr og hvatn- ingu til annarra grunnskóla um að bæta sig. í raun var þétta hin mesta, stjórnunarlega gjaldþrotayfírlýsing sem nokkur ráðherra gat látið frá sér fara. Já, — fólkið hóf þá hugsun- arlaust upp halelújasöng og for- dæmdi um leið alla sem höfðu at- hugasemdir á okkar dæmígerðu skopstaelíngu á lýðræði. Hver er þér kærastur? Oft hefur verið á það bent að athuga gjörðir en ekki orð til þess að finna hvað þeim er kærast. Flest- ir myndu nefna börnin sín. í þjóð- félaginu eru þó þeir sem annast barnagæslu og uppfræðslu horn- rekur, hvað varðar barnagæslu og uppfræðslu erannað í orði en á borði. Ef til vill er það ekki talið arðbært að fjárfesta í ungviðinu á íslandi. Þegar ráðherrar Sjálfstæðis- flokksins fjalla um menntamál, fé- lagsmál og heilbrigðismál beita þeir einsog refurinn slævisku hugtökum eins og „að fara ofan í vasa almenn- ings eftir peningum til aukinna út- gjalda", en ekki er þetta orðbragð. notað þegar þarf að greiða Haf- skipsreikninginn eða auka milljarð- inn sem fór í flugstöðina í Keflavík. Ekki er heldur talað um að hlífa skattgreiðendum þegar stofnuð eru ný embætti fyrir flokksbræður og ættingja og það án fyrirheita um LMSEUBIX UÓSRITUNARVÉLAR árangur. Hvað þá um kröfur eða starfsreynslu. Almenningur kýs svo þá sem brosa og dansa fallegast í sjón- varpinu og segja skemmtilega brandara. Almenningur vill ekki þá sem vinna með skilgreiningar, beita rökvísi og berjast fyrir betra þjóð- félagi. Þeim er lýst sem „haturs- fullum" og „egoistiskum" vilji þeir ekki.vera með í fegurðarsamkeppn- inni til Alþingis. Þeir sem taka ekki Don Juan sér til fyrirmyndar eru vonlausir, þvi að Aristoteles og Pla- ton eiga ekki upp á pallborðið hjá alþýðunni lengur. Menntun er mannréttindi en ekki forréttindi og þeir sem búa á Rifi og á Raufarhöfn ciga jafn- mikinn rctt á henni og þeir sem eiga heinia í Arnarnesinu og á Vesturbrún. Höfundur er frá Midhúsum í ReykhóJasveit, nú ncmi í'háskóla iNew York. Opnunartónleikar Eftirlitið í kvöld á Hótel Borg Fylgist með frá byrjun. Opiðfrákl.21.00-01.00. \\ DAGVIST II \K\ l. AUSTURBÆR Austurborg — Háalcitisbraut 70 Dagheimilið Austurborg óskar eftir uppeldis- menntuðum starfsmanni í stuðning sem fyrst. Upplýsingar gefur forstöðumaður í síma 38545. Múlaborg v/ÁrmúIa Vegna skipulagsbreytinga höfum við lausa slöðu fyrir einn starfsmann við uppeldisstörf. Upplýsingar gefa forstöðumenn í síma 685154 nœstu daga. Harðplast parket þetta sterka HF.OFNASMIBJAN SÖLUDEILD HÁTEIGSVEGI7S:21220 Getum útvegaö með stuttum fyrirvara allskonar færibönd úr plasti og stáli fyrir smáiðnað sem stóriðnað; matvælaiðnað, fiskvinnslu og verksmiðjuiðnað. Fjölbreyttir möguleikar. Leitið upplýsinga. UMBOÐS- OG HEILDVERSLUN BÍLDSHÚFDA 16 SÍM: 6724 44 HF.OFNASMlOJMi SÖLUDEILD HÁTEIGSVEGI7.S.-21220
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.