Morgunblaðið - 17.03.2022, Blaðsíða 42
42 UMRÆÐAN
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 17. MARS 2022
Stærðir: 22-36
Verð: 6.995.-
Vnr. BIS-92007
Stærðir: 22-36
Verð: 6.995.-
Vnr. BIS-92007
Stærðir: 20-37
Verð: 6.995.-
Vnr. BIS-92001
Stærðir: 20-37
Verð: 6.995.-
Vnr. BIS-92001
Stærðir: 20-30
Verð: 6.995.- / 4 litir
Vnr. BIS-92010
- vönduð og falleg stígvél
STEINAR WAAGE
KRINGLAN - SMÁRALIND - SKÓR.IS
Ísland getur markað
sér afgerandi sérstöðu
í loftslagsmálum. Í því
sambandi beinist at-
hyglin réttilega að
grænni orku og hvern-
ig nýta eigi innlenda
orkugjafa til að útrýma
jarðefnaeldsneyti. En
við höfum líka alla
burði til að vera í far-
arbroddi á fleiri svið-
um, þar á meðal í þróun og innleið-
ingu nýrra tæknilausna sem
byggjast á íslensku hugviti.
Stór áform
Carbfix-tæknin, sem gerir kleift
að binda CO2 varanlega í bergi, hefur
í áratug verið notuð með góðum ár-
angri á Hellisheiði. Mikill áhugi er á
að nýta hana á mun
stærri skala, bæði hér-
lendis sem erlendis, og
allmörg samstarfsverk-
efni eru ýmist hafin eða
í burðarliðnum. Einna
hæst ber Coda-verkefni
Carbfix sem miðar að
því að binda árlega
þrjár milljónir tonna af
CO2 í Straumsvík. Til
samanburðar nemur
heildarlosun Íslands um
fimm milljónum tonna á
ári (með stóriðju en án
millilandaflugs og landnotkunar).
Fleiri dæmi mætti nefna um græn-
ar íslenskar lausnir. Unnið er að
nokkrum þeirra í Jarðhitagarði Orku
náttúrunnar við Hellisheiðarvirkjun,
þar sem aðstaða er fyrir vísindafólk,
frumkvöðla og fyrirtæki til að byggja
upp umhverfisvæna starfsemi og efla
þannig nýsköpun í atvinnulífi.
Á nýafstöðnu Iðnþingi var fjallað
um „Græna iðnbyltingu á Íslandi“.
Þar ríkti einhugur um að metn-
aðarfull markmið Íslands – um verða
bæði kolefnishlutlaust og óháð jarð-
efnaeldsneyti 2040 – fælu í sér stór
tækifæri. Einnig að þau væru vel
framkvæmanleg, þótt halda yrði vel
á spöðunum.
Úrbótahugmynd
Margt gott hefur verið gert á und-
anförnum árum til að greiða götu
grænnar iðnbyltingar hér á landi.
Endurgreiðslur til rannsókna- og
þróunarkostnaðar hafa verið hækk-
aðar og ný lög samþykkt um ívilnanir
til grænna fjárfestinga, svo dæmi séu
tekin.
Á Iðnþingi leyfði ég mér að nefna
fáein atriði sem huga mætti betur að.
Eitt þeirra lýtur að opinberum
stuðningi við íslensk frumkvöðla-
verkefni sem leita fjármagns í er-
lenda sjóði.
Nýsköpunarsjóður Evrópu var
stofnaður til að hraða uppbyggingu
nýrra tæknilausna sem styðja við
vegferð álfunnar að kolefnishlutleysi.
Sjóðurinn styður hvort tveggja við
verkefni á smærri og stærri skala.
Stór verkefni sem hlutu stuðning frá
sjóðnum á síðasta ári fengu að með-
altali hvert um 15 milljarða króna í
sinn hlut. Carbfix er meðal íslenskra
fyrirtækja sem sótt hafa um stuðn-
ing frá sjóðnum. Það eykur mjög
möguleika slíkra umsókna ef stjórn-
völd í heimalandinu styðja þær með
vilyrði um fjárstuðning. Hann þarf
ekki að vera hár, bara lítið brot af
styrkupphæðinni, og getur auk þess
verið með fyrirvara um að styrk-
urinn sem óskað er eftir fáist. Við
höfum því lagt til við stjórnvöld að
komið verði á almennu kerfi um
stuðning við slíkar styrkumsóknir.
Ríkissjóður fær árlega miklar
tekjur af sölu losunarheimilda, eða
tæplega milljarð í fyrra. Skyn-
samlegt og rökrétt virðist að nýta
þær til að efla íslenskar grænar
lausnir í loftslagsmálum. Þar með
talið að styðja við íslenskar umsóknir
um margfalt meira fjármagn að utan.
Þetta myndi efla verulega möguleika
íslensks hugvits í harðri samkeppni
um alþjóðlegt fjármagn.
Græn iðnbylting á Íslandi
Eftir Eddu Sif Pind
Aradóttur
Edda Sif Pind Aradóttir
»Ríkissjóður fær
árlega miklar tekjur
af sölu losunarheimilda.
Skynsamlegt og rökrétt
virðist að nýta þær
til að efla íslenskar
grænar lausnir.
Höfundur er framkvæmdastýra
Carbfix.
Hægt væri að skrifa
langa grein um hvað
ekki hefur verið gert í
samgöngumálum
Reykjavíkur. Sam-
gönguvandi borg-
arinnar er skólabók-
ardæmi um hvernig
athafnaleysi leiðir í
ógöngur. Umferð-
arteppan eykst ár frá
ári og svifrykið borðar
upp styttingu vinnuvik-
unnar. Á meðan er meirihluti borg-
arstjórnar með hendur í vösum og
hugsar upp töfralausn við vandanum
sem er ætlað að kippa öllu í lag.
Hver er staðan á
framkvæmdum í samgöngu-
málum?
Í samgöngusáttmálanum milli rík-
isins og allra sveitarfélaga höf-
uðborgarsvæðisins, sem undirritaður
var í september 2019, koma fram
helstu áherslur í uppbyggingu á sam-
gönguinnviðum á höfuðborgarsvæð-
inu til 15 ára. En þar er „markmiðið
að auka öryggi, bæta samgöngur fyr-
ir alla ferðamáta og minnka tafir,
stórefla almenningssamgöngur og
draga úr mengun af völdum svifryks
og losun gróðurhúsalofttegunda til að
standa við loftslagsmarkmið stjórn-
valda og sveitarfélaga“. Rúmlega tvö
ár eru liðin frá undirritun samgöngu-
sáttmálans. Það bólar
hins vegar ekkert á
mörgum nauðsynlegum
framkvæmdum í sam-
göngumálum.
Stafræn um-
ferðarstýring
Það stóð til að þegar í
stað yrði ráðist í að inn-
leiða stafræna umferð-
arstýringu á höf-
uðborgarsvæðinu.
Snjallvæðing umferð-
arljósa hófst fyrst árið
2007 og í dag er um
helmingur umferðarljósa á höf-
uðborgarsvæðinu með miðlæga stýr-
ingu. Ekki er að sjá að aukinn kraft-
ur hafi færst í innleiðinguna frá
undirritun samgöngusáttmálans, og
líkt og oft vill verða er samstarfs-
hópur enn að skoða hvernig sé rétt að
útfæra lausnir.
Gatnamót við Bústaðaveg
Framkvæmdir við gatnamót Bú-
staðavegar áttu að eiga sér stað á
árinu 2021. Þær framkvæmdir eru
ekki enn hafnar og er unnið að frum-
drögum vegna þeirra. Í ræðu innvið-
aráðherra á alþingi hinn 28. febrúar
sl. kom fram að stefnt væri að því að
bjóða framkvæmdirnar út á næsta
ári. Ekki þarf að fjölyrða meira um
seinaganginn sem einkennir málið.
Hvenær hljóma slæmar
hugmyndir eins og góðar hug-
myndir?
Það hefur skort pólitískan vilja hjá
meirihluta borgarstjórnar til að
koma lausnum við samgöngu-
vandanum í verk. Pólitísk afstaða
meirihlutans birtist í athafnaleysi og
framkvæmdaskorti. Þessum upp-
safnaða vanda á að kippa í lag með
borgarlínu – ýktustu, dýrustu og
flóknustu útfærslu hraðvagnakerfis.
Það eru hins vegar margvíslegir
annmarkar á hugmyndum um borg-
arlínu sem ekki er hægt að hunsa.
Borgarlína felur í sér að þrengt verð-
ur að þeim borgarbúum sem vilja
kjósa sinn eigin ferðamáta. Sjálf-
stæðisflokkurinn hefur alltaf lagt
áherslu á valfrelsi og eru samgöngu-
mátar þar ekki undanskildir. Sjálf-
stæðisflokkurinn í Reykjavík getur
ekki stutt áform sem fela í sér tak-
mörkun á valfrelsi borgarbúa. Þetta
þarf að vera skýrt fyrir komandi
kosningar.
Við samgönguframkvæmdir þarf
að bera virðingu fyrir valfrelsi og
þörfum fólks. Núverandi hugmyndir
um borgarlínu stangast á við þær
undirstöðureglur. Í samgöngumálum
þarf að láta verkin tala og taka mið af
raunverulegum þörfum fólks. Það
þýðir ekki að láta glepjast af töfra-
lausnum.
Samgöngur eða ógöngur
Eftir Egil Þór
Jónsson
» Sjálfstæðisflokk-
urinn getur ekki
stutt áform sem fela í
sér takmörkun á val-
frelsi borgarbúa, þetta
þarf að vera skýrt fyrir
komandi kosningar
Egill Þór
Jónsson
Höfundur er borgarfulltrúi Sjálfstæð-
isflokksins, sækist eftir 6. sæti í próf-
kjöri flokksins 18. og 19. mars.
egill1990@gmail.com
Prófkjör í Reykjavík
marka mikilvægan
fyrsta áfanga á kosn-
ingavori. Kjósendur
velja nú þau málefni
sem setja á í forgang
og fulltrúa sem þeir
treysta til þess að
halda utan um verk-
efnin sem eru fjölmörg.
Ég er ein af frambjóð-
endum í Reykjavík sem
gefa kost á sér til starfa í borgar-
stjórn fyrir Sjálfstæðisflokkinn í
Reykjavík.
Þrátt fyrir ungan aldur hef ég fjöl-
breytta starfsreynslu. Þannig hóf ég
starfsferil minn aðeins 18 ára gömul
þegar ég tók þátt í því að stofna mitt
fyrsta fyrirtæki, Ad Astra, sem bauð
upp á háskólanámskeið fyrir bráðger
börn. Eftir Menntaskólann í Reykja-
vík lá leið mín í lagadeildina og svo í
lögmennsku. Árið 2018 tók ég við sem
fyrsti varaborgarfulltrúi Sjálfstæðis-
flokksins í Reykjavík og frá vordög-
um 2021 hef ég gegnt stöðu borgar-
fulltrúa. Ég er alin upp í Breiðholti og
bý þar með börnunum mínum tveim-
ur.
Úthlutun lóða á hagkvæmu bygging-
arlandi, til dæmis á Keldum.
.Ráðdeild í rekstri og rafræn stjórn-
sýsla.
.Úthverfin ekki út undan í þjónustu
eða menningarviðburðum og
leggja þarf áherslu á viðhald á
eignum og innviðum borgarinnar
sem eru komin til ára sinna.
.Aukið frelsi í skólamálum og réttur
hvers barns til þess að rækta hæfi-
leika sína verði tryggður.
.Skynsamleg nálgun í
eflingu almennings-
samgangna með hlið-
sjón af staðháttum og
veðurfari í borginni.
.Huga verður að far-
sælli öldrun í Reykja-
vík, með heilsueflingu
og blómlegu félagslífi.
.Greiða leiðir fólks í
daglegum verkefnum
í borginni, til dæmis
skutli.
.Aðgengileg og auðveld
flokkun og endurvinnsla.
.Bættir innviðir fyrir nýja umhverf-
isvæna fararmáta til þess að greiða
fyrir orkuskiptum.
.Heilsa og líðan í fyrirrúmi í Reykja-
vík.
Jórunni í fjórða sætið
Ég þarf þinn stuðning til að koma
þessum mikilvægu málefnum á dag-
skrá í borgarstjórn. Því þætti mér
afar vænt um ef þú hefðir mig ofar-
lega í huga og merktir við mig í 4.
sætið á kjörseðli þínum í prófkjörinu
á morgun og á laugardaginn. Stillum
upp sigurstranglegum framboðslista
og stefnum hraðbyri inn í kosninga-
sigur í Reykjavík.
Kosningavorið er
komið í Reykjavík
Eftir Jórunni Pálu
Jónasdóttur
Jórunn Pála Jónasdóttir
» Því þætti mér afar
vænt um ef þú hefðir
mig ofarlega í huga og
merktir við mig í 4. sæt-
ið.
Höfundur er borgarfulltrúi og lög-
fræðingur.
jorunnpala.is
Viðskipti