Réttur - 01.04.1973, Page 7

Árni Björnsson
Uppsögn
herstöðvasamningsins
STOFNUN SAMTAKA
HERSTÖÐVAANDSTÆÐINGA
Núverandi Samtök herstöðvaandstæðinga
voru mynduð í Reykjavík 16. maí 1972,
nánast í minningu Jóhannesar skálds úr
Kötlum, sem þá var nýlátinn. Þótti sem
minningu þess einlæga baráttumanns yrði
ekki meiri sómi sýndur með öðru, þótt fleiri
ástæður lægju vitaskuld að baki.
Samtök hernámsandstæðinga, þau sem
stofnuð voru á Þingvöllum í september 1960
og störfuðu með allmiklum blóma næstu ár
á eftir, höfðu smám saman dregizt upp, þeg-
ar líða tók á 7. áratuginn. Hið mikla átak,
sem ráðizt var í með undirskriftasöfnun um
land allt fyrir kröfunni um brottför hersins
og úrsögn úr Atlantshafsbandalaginu, rann
af tæknilegum ástæðum út í sandinn í stærri
bæjarfélögum, einkum Reykjavík og ná-
grenni, þótt góður árangur næðist yfirleitt í
sveitum landsins. Þetta urðu mönnum ólítil
vonbrigði, og þrálát seta viðreisnarstjórnar-
innar olli talsverðu vonleysi um, að til mikils
væri að hafa í frammi kröfur og mótmæli,
meðan meirihluti Alþingis væri þann veg
skipaður.
Viðhorfin breytmst með ósigri viðreisnar-
stjórnarinnar í júní 1971 og myndun mið-
vinstri stjórnarinnar í júlí sama ár. I mál-
efnasamningi hennar var tekið fram:
„Varnarsamningurinn við Bandaríkin skal
tekinn til endursko'ðunar eða uppsagnar i
því skyni, að vamarliðið hverfi frá Islandi
í áföngum. Skal að því stefnt, að brottför
liðsins eigi sér stað á kjörtímabilinu."
Hér voru því aðstæður orðnar talsvert aðr-
71