Tímarit Máls og menningar - 01.02.2006, Qupperneq 102
Bókmenntir
vera og í öðru lagi sjáum við hvernig heilbrigður og fær hugur starfar þegar
hann er að fást við það að vera. Seinni helmingurinn nýtist okkur best til að
kynnast okkur sjálfum.
Merkingin
Jónas gerir sér grein fyrir, að þótt yfirþyrmandi merkingarleysið sé staðreynd
fyrir honum þá er það í sjálfu sér ómögulegt yrkisefni. Um merkingarleysið
verður ekkert sagt nema út frá merkingarheimi mannsins, allra síst með
tungumálinu (frekar með verknaði eins og sjálfsmorði sem við megum von-
andi bíða lengi eftir), helsta tákni hins tilbúna samfélagsveruleika sem Jónas á
erfitt með að taka alvarlega. Bara með því að beita fyrir sig tungumálinu á við-
urkenndu sviði ljóðlistarinnar er Jónas óhjákvæmilega að taka þátt í því sem
hann á bágt með að trúa á. Hann ætlast ekki til að fólk sem er djúpt inni í
merkingarvefnum, eins og flestir eru, finni til mikillar samsvörunar með til-
vistarhugleiðingum hans, eða skilji hvað hann er að fara. Þannig býður efnið,
samkvæmt hans eigin forsendum, ekki upp á marga lesendur sem sjá hvað
hann er að gera. Þetta virðist hann sáttur við.
Samt er meðvituð stefna hans alltaf í átt til mannanna eins og kemur meðal
annars fram í ljóðinu „Týndur“ í hvar endar maður? „ég hafði annað að gera:
leita að heiminum / ykkur“. Stundum finnur hann okkur og leyfir sér jafnvel
að gleyma sér í hlýjum og notalegum heimi þar sem merkingin er og verður
gefin. Þau ljóð eru aðgengilegust og mættu kannski vera fleiri og meiri stúdía
á mannlífinu, því maður sem kemur jafn langt að og Jónas hefur skemmtilegt
sjónarhorn á mannfóikið. Þegar hann leggst upp í hjónarúm hins merkingar-
ríka mannlega veruleika, ef svo má segja, þá dinglar þó alltaf einn fótur út fyrir
rúmstokkinn, í tóminu. í hvar endar maður? er ljóðið „Efasemdir um dauð-
ann“ (bls. 36):
Þegar skógarhöllin birtist mér fyrst
(daginn sem ég villtist)
varð mér hugsað hvort hér
byggju Tarzan og Jane
nei -
til dyra kom venjulegt fólk
hann með venjulega ístru, frúin
hefði varla náð í Tarzan
en hugsanlega dóttirin
já örugglega hún, hún er
skógurinn, málar málar tré
og dýrin í skóginum
(hefðum slegist um hana)
100
TMM 2006 ■ 1