Tímarit lögfræðinga


Tímarit lögfræðinga - 01.12.2002, Blaðsíða 4

Tímarit lögfræðinga - 01.12.2002, Blaðsíða 4
95. gr. Sá sem stýrir leit skal skrá skýrslu um hana og komi þar fram hvernig leit fór fram og samkvæmt hvaða heimild, hverjir voru viðstaddir og hvem árangur leitin bar. 96. gr. Haldast skulu sérákvæði í lögum um húsleit og líkamsleit, svo og um líkams- rannsóknir. Ákvæði þessi eru ekki fjölskrúðug og hafa verið efnislega nær óbreytt frá því heildarlög urn meðferð opinberra mála nr. 27/1951 voru sett. Þau nýmæli voru þó tekin upp í lög nr. 19/1991 sem er að finna í 3. mgr. 94. gr. og 95. gr., þ.e. að varfæmi og hlífð skuli sýna við framkvæmd húsleitar og skýrslu skuli gera um hana. Þessi nýmæli geta skipt þó nokkru þótt vel kunni að vera að framkvæmdin hafi verið í samræmi við þau áður en lög nr. 19/1991 tóku gildi. Ohætt er að fullyrða að nokkuð fastmótaðar venjur hafi skapast bæði er varðar þær forsendur sem þurfa að vera fyrir hendi til að húsleit sé heimiluð og eins um framkvæmd hennar. Rannsakendur læra smám saman hvað til þarf svo að húsleit verði heimiluð og hvenær þeir fara yfir það strik í beiðnum sínum. Sé litið til fjölda þeirra rannsóknarúrskurða sent kveðnir hafa verið upp í héraðsdómstólum landins má sem dæmi nefna að þeir voru 718 á árinu 2000, þar af 109 húsleitarúrskurðir, og 769 árið 2001, þar af 127 húsleitarúrskurðir. Rannsóknarúrskurðum í heild hefur stöðugt farið fjölgandi frá árinu 1998. Frá og með árinu 1993 hafa húsleitarúrskurðir að jafnaði verið vel á annað hundrað og langflestir þeirra tengjast rannsókn á þjófnaðar- og fíkniefnamálum, en þau mál eru oft á tíðum nátengd. Það er yfirleitt svo að úrskurðir um húsleit og rannsóknarúrskurðir almennt eru ekki birtir opinberlega nema sé þeim skotið til Hæstaréttar, enda óvíst að lög heimili að þeir séu afhentir öðrunt en þeim sem til þess geta sannað lögvarða hagsmuni sína. Þar er Hæstiréttur að vísu undanskilinn vegna skyldu til að birta dóma sína. Ekki alls fyrir löngu setti prófessor við lagadeild Háskóla Islands fram gagn- rýni á morgunverðarfundi Verslunarráðs Islands sem skilin var svo af fjöl- miðlum að á skorti að dómarar legðu „sjálfstætt mat á ástæður fyrir húsleit opinberra aðila, áður en þeir veita heimild fyrir þeim“ eins og segir í Morgun- blaðinu 19. september sl. Varð úr þessu svolítill fjölmiðlahvellur eins og gjarnan verður þegar fjölmiðlar þykjast hafa komist í feitt gagnvart dómstólum. Prófessorinn skýrði frá því næsta dag eða þamæsta í Morgunblaðinu að þetta hefði hann ekki sagt, einungis gagnrýnt að „sumir þeir úrskurðir héraðsdómara um húsleit, sem birtir hafa verið, bera það ekki með sér að dómarar hafi tekið sjálfstæða afstöðu til beiðni um húsleit, vegna þess að þar er einvörðungu látið nægja að vísa til rökstuðnings lögreglu eða stjómvalda fyrir beiðninni“. Ekki skal dregið í efa að það sem prófessorinn segir geti staðist út af fyrir sig en rétt er að vara við alhæfingum í þá átt að lýsingu á forsendum dómarans sjálfs skorti í rannsóknarúrskurðum yfirleitt. Ekki er vitað til þess að úrskurðimir hafi sérstaklega verið skoðaðir í þessu skyni enda yrði að fórna til þess töluverðri 308
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112

x

Tímarit lögfræðinga

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit lögfræðinga
https://timarit.is/publication/586

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.