Són - 01.01.2004, Blaðsíða 16

Són - 01.01.2004, Blaðsíða 16
VALGERÐUR ERNA ÞORVALDSDÓTTIR16 Það sem gerir vísur Þjóðólfs svo spaugilegar er ósamræmið milli hins upphafna tungutaks annars vegar og lágkúrulegs yrkisefnisins hins vegar. Ósamræmi af þessu tagi hefur löngum verið eitt af því sem einkennir vel heppnað grín. Ólíkum hlutum, sem að öllu jöfnu eiga alls enga samleið, er stefnt saman og útkoman verður oft drepfyndin í fáránleik sínum. Til að þetta virki verður hins vegar að vera til eitt- hvert samræmi sem samfélagið þekkir og samþykkir, annars þætti engum fyndið að sjá hluti utan við sitt hefðbundna samhengi.28 Það er einmitt það sem Þjóðólfur gerir svo listavel. Í vísunum mætast goð- sagnaheimur dróttkvæðanna og daglegt líf almúgamanna; iðnaðar- menn verða að guðum og jötnum, hetjur og ógurlegir drekar takast á með tól handverksmanna að vopni. III Forveri Þjóðólfs Arnórssonar, hirðskáldið og konungsmaðurinn Sig- hvatur Þórðarson, er þekktur fyrir léttleikandi vísur og einfaldan stíl. Sighvatur er talinn fæddur um 995, sonur Þórðar sem kallaður var Sigvaldaskáld. Ekkert af kvæðum Þórðar hefur varðveist en ætla má að sonurinn hafi þegið skáldskapargáfuna að einhverju leyti í arf frá föður sínum. Í Flateyjarbók er önnur skýring og skemmtilegri á því hvernig Sighvatur varð skáld. Í æsku þótti hann hálfgerður kolbítur, seinn til og ekki líklegur til stórræða. Dag einn fór hann með Aust- manni að veiða í Apavatni en Sighvatur ólst upp á samnefndum bæ og veiddi mikinn og fagran fisk. Eftir að hafa sporðrennt honum í heilu lagi orti hann sína fyrstu dróttkvæðu vísu.29 Haustið 1015 fór hann til Noregs, líklega til að ganga í þjónustu Hlaðajarla. Sama vetur kom hinn ungi Ólafur Haraldsson konungur til Niðaróss og með í för var Þórður, faðir Sighvats. Eftir nokkrar fortölur fékk skáldið að flytja hinum unga konungi lofkvæði sitt, „Víkingavísur“, þáði góðar gjafir fyrir og var gert að hirðmanni.30 Ári síðar var Sighvatur í liði Ólafs konungs í orrustunni við Nesjar og orti um þann bardaga flokk, „Nesjavísur“. Eftir það varð hann náinn vinur og ráðgjafi konungsins 28 Halsall (2002b:89 – 90). 29 Flateyjarbok III (1868:243). Margaret Clunies Ross velti fyrir sér hvernig bæri að túlka söguna um fiskát Sighvats í greininni „From Iceland to Norway: essential rites of passage for an early Icelandic Skald“. Ross (1997:554–557). 30 Lie (1982:231).
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152

x

Són

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Són
https://timarit.is/publication/1139

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.