Ritröð Guðfræðistofnunar - 01.01.1988, Page 45

Ritröð Guðfræðistofnunar - 01.01.1988, Page 45
Einar Sigurbjömsson UM KRISTNA TRÚFRÆÐI Trúfræði nefnist sú grein guðfræðinnar, þar sem fengist er við túlkun á innihaldi kristinnar trúar. Er í trúfræðinni venjulega gengið út frá vitnisburði kirkjunnar í sögunni, en frá því á 17. öld hefur hann gengið undir heitinu „dogma“ (lærdómur), sem heitið „dogmatik“ er dregið af. Er „dogmatik“ í raun lýsingarorð með nafnorðinu „theologia“, svo að „theologia dogmatica“ má þýða með orðasambandinu „fræðigreinin um vimisburð kirkjunnar". Trúfræðin gengur með öðmm orðum út frá trúnni sem ytra fyrirbæri, skrifuðum menningarlegum og félagslegum vitnisburði. Það má einmitt líkja trú við tungumálið og tala um hana sem málkerfi. Trúin myndar ramma, sem fólk túlkar tilveru sína út frá. Það er trúin, sem lætur fólki í té verkfærin til að skoða líf sitt með. Undanfarið ár hef ég fengist við að skrifa trúfræði á íslensku, þar sem gengið er út frá þessum forsendum og kom fyrsti hluti verksins út í bráðabirgðaútgáfu í byrjun ársins 1987 í tveim heftum, sem heita: Trúfræðiágrip I: Um sköpunina, og Trúfræðiágrip II: Um frelsunina. Vannst mér ekki tími til að ljúka þriðja heftinu, sem heita á: Trúfræðiágrip III: Um helgunina, en hef verið að vinna við það. Eins og heiti heftanna bera með sér leitast ég við að ganga út frá fomkirkjulegu játningunum, Postullegu trúarjámingunni og Níkeujátningunni, en styðst auk þeirra við aðrar jámingar einkum þó Fræði Lúthers minni. Áður hafði ég skrifað bók um upptök, þróun og merkingu játningarrita íslensku þjóðkirkjunnar og er það bókin: Kirkjan játar. Jámingarrit íslensku þjóðkirkjunnar (Reykjavík 1980). Er trúfræðin hugsuð sem sjálfstætt framhald hennar. En auk trúarjáminganna leitast ég við að sýna fram á, hvemig játningin myndar lifandi vimisburð á vömm fólks í sálmum og bænum. Játning og „dogma“ em að mínu mati nánast samheiti. Þau rit, sem ganga undir heitinu trúarjátningar, em mismunandi myndir hinnar einu jámingar og sama er að segja um sálma og lofsöngva fólks. Jámingu skilgreini ég á þessa leið: Játning er merki, leiðarvísir, leiðbeining, kort. Sögulega séð er hún vitnisburður kristinna manna um trú sína frá öndverðu. Það er samhengi, rauður þráður í þeim vitnisburði, enda þótt hann sé margbreytilegur og samhengið er af því, að kristinn vimisburður á hverri tíð hvílir á ákveðinni forsendu, sem hægt er að finna og hægt er að rekja. Sama forsenda hefur og mótað lofsöng og tilbeiðslu kirkjunnar frá upphafi. 43
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124
Page 125
Page 126
Page 127
Page 128

x

Ritröð Guðfræðistofnunar

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Ritröð Guðfræðistofnunar
https://timarit.is/publication/1152

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.