Ritröð Guðfræðistofnunar - 01.09.2011, Blaðsíða 41

að hvíla í íslenskri mold. Fréttin af andláti þeirra hjóna barst ekki til Islands fyrr
en 4. febrúar og þá var þegar hafist handa um að undirbúa útför þeirra svo að
hún gæti farið fram á veglegan hátt. Landssjóður kostaði útförina sem fór fram
4. maí 1880 frá Dómkirkjunni í Reykjavík. Hjónin voru til grafar borin eins og
um þjóðhöfðingja væri að ræða, þjóðskáldin Steingrímur Thorsteinsson, Matthías
Jochumsson og Benedikt Gröndal ortu sálma þá sem sungnir voru við útförina, þar
af orti Matthías allt sem sungið var í kirkjunni. Meðal þess sem Matthías orti var
texti við Kantötu sem Olufa Finsen landshöfðingjafrú hafði samið og söngflokkur
undir stjórn hennar söng. Einsöng sungu frú Asta Hallgrímsson og Steingrímur
Johnsen. Það var í fyrsta sinni sem einsöngur heyrðist við kirkjulega athöfn hér á
landi. Ræður við útförina fluttu dómkirkjupresturinn, séra Hallgrímur Sveinsson,
séra Matthías Jochumsson og biskupinn dr. Pétur Pétursson. I kirkjugarðinum
flutti Halldór Friðriksson yfirkennari kveðju frá ísfirðingum og séra Hallgrímur
Sveinsson sem jarðsöng. Eftir athöfnina sungu latínuskólapiltar latneskan sálm eins
og tíðkaðist gjarnan við útfarir lærðra manna. Utför Jóns forseta og konu hans frú
Ingibjargar var vegleg og lík því sem um útför þjóðhöfðingja væri að ræða. Með
athöfninni tjáðu Islendingar þakklæti sitt til Jóns Sigurðssonar og sýndu að þeir
byggju yfir menningarlegri reisn og metnaði og væri það ekki síst að þakka Jóni
Sigurðssyni. Erfiljóð Matthíasar lyftu athöfninni upp yfir stund og stað og einblína
ekki á sorgina eða tilefni stundarinnar. Með erfiljóðum sínum boðar hann von og
hvetur sérhver Islending að læra sanna tign sín sjálfs. Það er undirstaða frelsis og
framfara.
English Summary
Jón Sigurðsson (1811-1879) was the leader oflceland's struggle for independence
and formed the principles on which the struggle was based. Jón Sigurðsson died
on December 7th 1879 and his wife Ingibjörg Einarsdóttir on the I6th and their
funeral took place from the Cathedral of Reykjavík on May 4th 1880. In this
article the focus is on their funeral which was a stately event. The main poets of
the country, Benedikt Gröndal, Steingrímur Thorsteinsson and the Rev. Matthías
Jochumsson were called to write the hymns and the poets used the occasion to
express the sorrow of the nation when it took leave of its leader, even nature itself
mourned. All agreed that Jón Sigurðsson had had a special vocation by God to lead
the nation and call it from serfdom to freedom. Matthías Jochumsson's hymns,
however, transcended the occassion and proclaimed that Jón Sigurðsson's message
to the nation was an eccho of the creator's call to each and every person: Learn
your true dignity! Thus Jochumsson's hymns express the gratitude of the nation
who through Jón Sigurðsson's exhortations could now stand on its own feet and
look towards the future in hope if it rememberd the freedom and responsibility
which God had given into its hands.
39