Rökkur - 01.06.1931, Page 58

152
R O Iv 1\ U R
næmt og heilbrigði fólks á háu
stigi. Sumrin eru ekki mjög
heit, en veturnir mildir. Úr-
koma er mikil á vesturströnd-
inni. Jurta og dýralífið er mjög
fjölskrúðugt.
Hinir upprunalegu eyjar-
skeggjar (maoriarnir) voru
mannætur, sem áttu stöðugt í
innbyrðis ófriði. Fækkaði þeim
mjög um langt skeið, en nú
hefir fækkunin stöðvast, og þeir
hafa flestir kristnast. Hinir
hvítu eyjarskeggjar eru flestir
af breskum ættum. Árið 1840
voru ca. 2000 hvítir menn í
landinu, 1921 1,220,000, nú alls
yfir 1,300,000. Alþýðufræðsla
er komin í gott horf í landinu
og maoriarnir, sem eru margir
vel gefnir, liafa mentast sæmi-
lega, enda lögð talsverð rækt
við það. Háskóli er í landinu og
margir undirhúningsskólar
undir háskólann o. s. frv. Þótt
mikill hluti landsins sé enn lítt
ræktaður er búskapur rekinn i
stórum stíl. Á syðri eyjunni eru
beitilönd góð og engjar, gerðar.
af náttúrunnar hendi. Arið 1921
var búfjáreign Ný-Sjálendinga
23V2 miljón sauða, 3 milj. naut-
gripa og 334,000 hross. Fjöldi
nýtísku mjólkurbúa hefir verið
reistur víðsvegar í landinu og
Ný-Sjálendingar flytja mikið af
landbúnaðarafurðum sínum til
Bretlands og fá þar góðan
markað fyrir þær. Af kornteg-
undum rækta menn mest hafra
og hveiti. Náma-auðlegðin er
mikil. Þannig var gullfram-
leiðslan ’20 £ 900.000 virði, enn-
fremur silfur, kol o. fl. Iðnaður
er enn eigi víðtækur, miðað við
skilyrðin, 1920 65,000 verka-
menn og framleiðslan 70 milj.
sterlpd. Verslun við önnur lönd
er mikil, aðallega við Bretland,
Bandarikin og Ástralíu. Lengd
járnbrautanna er 5000 km. og
notkun pósts og síma almenn-
ari en í nokkru landi Evrópu.
Höfuðborgin er Wellington, á
nyrðri evjunni, við Cooksundið.
Æðsti maður landsins er kallað-
ur governor-general (land-
stjóri) og er útnefndur af Bret-
landskonungi. — Þingið er i
tveimur deildum. — Verulegur
hluti ríkisútgjaldanna fer til
ellistyrkja. Allir, sem orðnir eru
65 ára að aldri, fá ellistyrk, ef
vissum skilvrðum er fullnægt.
Hollendingurinn Abel Tasman
fann Nýja Sjáland 1642 og gaf
landinu það nafn sem það hefir
enn í dag. Cook landkönnuður
kom þangað 1769 og kannaði
strendurnar næstu árin á eftir.
Hann helgaði landið Bretlandi,
en Bretar iögðu eigi landið und-
ir sig fyr en siðar. vVrið 1814
fluttust allmargir enskir trú-
boðar þangað og á næstu árum,
en 1840 varð Nýja Sjáland