Morgunblaðið - 01.10.2005, Qupperneq 22

Morgunblaðið - 01.10.2005, Qupperneq 22
22 LAUGARDAGUR 1. OKTÓBER 2005 MORGUNBLAÐIÐ ERLENT Denver. AP. | Nýjar gervihnattamæl- ingar sýna, að íshellan á norð- urheimskauti minnkar hraðar en áð- ur var talið enda hefur hitastigið þar hækkað verulega. Frá 2002 hafa mælingar sýnt, að bráðnun að vorlagi fyrir norðan Síb- eríu og Alaska hefur hafist fyrr en áður var og nú verður þess sama vart á öllu heimskautinu. Á þessu ári hófst bráðnunin 17 dögum fyrr en venjulega. 19. september síðastlinn var ís- hellan á norðurheimskautinu 5,27 milljónir ferkílómetra og sú minnsta frá því mælingar hófust að sögn bandarískra vísindamanna. Er hún 20% minni en hún var til jafnaðar eftir að mælingar á henni hófust 1978. „Bráðnunin virðist vera að aukast enda hefur hitastigið hækkað á síð- ustu áratugum,“ sagði Ted Scambos við snjó- og ísrannsóknastofnun Colorado-háskóla. Sagði hann, að vísindamenn væru enn sem komið tregir til að skrifa þetta allt á reikn- ing gróðurhúsaáhrifa þótt engin önnur skýring væri uppi á borðinu. Vísindamenn telja, að eftir því sem ísinn minnki, muni hitinn aukast. Er það vegna þess, að hvítur ísinn endurkastar miklu af því sólar- ljósi, sem á hann fellur, en sjór og jörð gleypa það aftur í sig. Ísbráðnun vex með hverju ári '  $  (   )*+* #$  )    !"0 "G  0 ""16&  .4"60.                   ! .  /012324 !" #$%& ' " 5! , 6% 7 6%   (    )  * + * (+       *,-,,, *   *   + .(  )     +/  )   * +  . +   >4 &'0.&& 7 / # 7/3LAO .0  ="#  0. 4 .""&& 0. #. &0   &  #  H& . "'. 05"  . & "4 " # &H 4  -."  && = ) &  1&H  " #H   C  A 0.  .& 4 0."  5 0 " &. 0  C 5 &  2  $ !   0&!120& %"' 4 .""& 0  ) &   && H&  . 0 & &  C 5 & =  " "' && >.  5 &H4  0 && .#& ,.  ,6& .0 .&  4 )1&0 # ."0 4 5 '"$ 0 % !".   4 &'0.&& ."1  &.&' #6H C ".#&'   .0 "4 8 &# "' "8&& "1H &  #!2 -.""0 "G 0 ""16&  .4"60.          !  " # $%& '    %  "(%     P0  &H4 )H 4 +&' "  5&C "&' # QH "&'   )**8)**)*88)*8)*+8 9 + 8 * / 5  D0 ""1   . 0 F    3!!" Algeirsborg. AFP. | Kjósendur í Alsír samþykktu í fyrradag með miklum meirihluta tillögu Abdelaziz Boute- flika forseta um þjóðarsátt en með henni er stefnt að því að binda enda á óöldina í landinu. Samkvæmt tilkynningu frá als- írska innanríkisráðuneytinu var kjörsóknin tæplega 80% og fékk til- lagan stuðning 97% kjósenda. Í henni er kveðið á um sakaruppgjöf til handa íslömskum öfgamönnum, sem átt hafa í stríði við stjórnarher- inn í 13 ár og framið mörg skelfileg hryðjuverk. Nær sakaruppgjöfin einnig til hersins en hann hefur líka verið sakaður um grimmdarverk. Átökin í Alsír hófust árið 1992 þegar stjórnvöld aflýstu síðari um- ferð þingkosninga en þá þótti ljóst, að flokkur bókstafstrúarmanna, Ísl- amska frelsisfylkingin, myndi vinna stórsigur. Voru skæruliðar lengi taldir vera um 25.000 talsins en nú er áætlað, að þeir séu ekki nema um 1.000. Talið er, að á annað hundrað þúsunda manna hafi fallið í þessu stríði og að minnsta kosti 6.000 manna er saknað. Stjórnarandstaðan í Alsír og mannréttindasamtök hvöttu fólk til að segja nei við tillögunni og sögðu, að ekki væri hægt að strika yfir þau grimmdarverk, sem framin hefðu verið af hvorumtveggju. Nær sak- aruppgjöfin raunar ekki til mestu glæpaverkanna en orðalagið á því ákvæði þykir hins vegar mjög óljóst. Uppgefin þjóð Ekki er efast um tilkynningu stjórnvalda um mikið fylgi við tillög- una enda eru Alsírmenn fyrir löngu orðnir uppgefnir á ástandinu, sem haldið hefur öllu þjóðlífinu í gíslingu í meira en áratug. Friður í landinu eykur hins vegar vonir um aukna, efnahagslega framþróun og nánara samband við vestræn ríki eins og Bouteflika forseti stefnir að. Tillaga um þjóðar- sátt samþykkt í Alsír Washington. AP, AFP. | Judith Miller, bandarískur blaðamaður, sem dæmdur var í fangelsi fyrir að neita að gefa upp nafn heimildarmanns, var látin laus í gær. Kom hún þá strax fyrir alríkisdómstól, sem er að rannsaka hver svipti hulunni af nafni eins starfsmanns CIA, banda- rísku leyniþjónustunnar. Miller hafði setið inni í 12 vikur þegar heimildarmaðurinn, sem er sagður vera I. Lewis Libby, starfs- mannastjóri Dick Cheneys, varafor- seta Bandaríkjanna, leyfði henni að nefna sig. Það varðar við lög í Bandaríkj- unum að opinbera nöfn á starfs- mönnum CIA og Miller gerðist raunar aldrei sek um það. Nafnið á umræddum CIA-starfsmanni, Val- erie Plame, kom fram hjá dálkahöf- undinum Robert Novak en Miller var einnig talin hafa upplýsingar um það. Hún neitaði hins vegar að tilgreina heimildir. Embættismenn bornir sökum Joseph Wilson, eiginmaður Plame, sakar bandaríska embætt- ismenn um að hafa eyðilagt starfs- feril konu sinnar með því skýra frá nafni hennar. Það hafi þeir gert til að hefna þess, að hann skrifaði harða grein og gagnrýndi George W. Bush forseta fyrir að hafa notað það sem röksemd fyrir Íraksinnrás, að Saddam Hussein, fyrrverandi Íraksforseti, hefði ætlað að kaupa auðgað úran í Afríkuríkinu Níger. Sagði Wilson, að áður hefði verið ljóst, að upplýsingar um þetta væru tilbúningur. AP Judith Miller eftir að hún hafði komið fyrir dómara í New York. Miller látin laus úr fangelsi Singapúr. AFP. | Orkuþörf í heiminum mun vaxa um 50% næstu 25 árin, ekki síst vegna hagvaxtar í Kína og Indlandi, að sögn eins af ráðamönnum ExxonMobil-olíufélagsins, Kwa Chong Seng, á fimmtudag. Kwa er yfirmaður deildar fyr- irtækisins í Asíu. Kwa sagði á ráðstefnu í Singapúr að ef gert væri ráð fyrir hagvexti á austanverðu Asíusvæðinu sem næmi að meðaltali 3% myndi orkuþörf- in, mælt í olíufötum, vaxa næstu 25 árin úr 220 milljónum fata á dag í 335 milljónir fata. Annar sérfræðingur í þessum efnum, Peter Cockroft, sagði fátt benda til að orkuþörfin myndi minnka. Væri því enn brýnna en áður að finna nýjar olíulindir þar sem margar gamlar lindir væru að tæmast. „Við notum nú a.m.k. sex sinn- um meiri olíu en við finnum og mér finnst þetta mikið vanda- mál,“ sagði Cockroft. „Hvar munum við finna meira af olíu? Svarið liggur ekki í augum uppi … í raun vitum við það ekki.“ Mestu óunnu olíubirgðir sem vitað er um með vissu eru í Mið-Austurlöndum, um 734 þúsund milljón föt af olíu en fatið er 155 lítrar. Cockroft benti á að núna kæmi megnið af olíu á heimsmarkaði frá um- ræddu svæði sem ekki væri beinlínis heppilegt þegar haft væri í huga hve mikill pólitísk- ur óstöðugleiki ríkti þar. Birgð- irnar væru ekki þar sem menn vildu að þær væru. Huga yrði meira að vænlegum stöðum sem þótt hefðu tæknilega erf- iðir viðfangs, til dæmis í grennd við Norðurheimskautið og einnig mætti leita nýrra linda á miklu hafdýpi fjarri landi. Leitað verði olíu við Norð- urskautið Orkuþörfin eykst mjög hratt NÁMSMENN í Jakarta í Indónesíu efndu í gær til mik- illa mótmæla gegn stjórnvöldum en í gær ætluðu þau að hækka bensínverð í landinu um allt að 50%. Hafa þau árum saman haldið verðinu niðri með miklum nið- urgreiðslum, sem nú eru farnar að svara til fimmtungs fjárlaganna. Í mars á þessu ári var verðið hækkað um 29% en samt hefur bensínlítrinn ekki kostað nema um 14 kr. ísl. að undanförnu. Ekki er vitað hvort verð á steinolíu verður hækkað en hún er ein af mestu lífs- nauðsynjum almennings, sem notar hana til eldunar og ljósa. Lítrinn af henni kostar nú aðeins rúmar fjórar krónur. Reuters Verðhækkun á bensíni mótmælt Bagdad. AP, AFP. | Að minnsta kosti 10 manns létu lífið er bílsprengja sprakk í gær á grænmetismarkaði í bænum Hilla, sem er suður af Bagdad. Var henni beint gegn sjítum í bænum en aðeins á tveimur dögum hafa 102 þeirra fallið í árásum hryðjuverka- manna. Í yfirlýsingu frá al-Qaeda-hryðju- verkasamtökunum sögðust þau bera ábyrgð á ódæðinu en æðsti maður þeirra í Írak, Abu Musab al-Zarqawi, hefur lýst yfir allsherjarstríði gegn sjítum. Mahmud Othman, einn þingmanna Kúrda, sagði í gær, að í raun geisaði óyfirlýst borgarastríð í landinu þótt í smáum stíl væri. Fyrir hryðjuverka- mönnum vekti að hleypa öllu í bál og brand. Íraskir öryggissveitamenn hand- tóku í gær konu nálægt fjölsóttum markaði í Bagdad og reyndist hún vera með sprengiefni innan klæða. Fyrir aðeins nokkrum dögum var kona í hópi sjálfsmorðsárásarmanna og var hún sú fyrsta, sem vitað er um. Hryðjuverk gegn sjítum ♦♦♦
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76

x

Morgunblaðið

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.