Sveitarstjórnarmál - 01.02.1988, Síða 14
KYNNING SVEITARFÉLAGA
Seglprúðir bátar í Sviðnavör á öndverðri 20. öld. Kletturinn heitir Kastali. Vörðuna hlóð hinn nafnkunni bátasmiður Úlafur Teitsson
(19. öld), tengdasonur Eyjóifs Einarssonar, eyjajarls. Ljósmyndasafnið á myndina.
Reykhólahrepps eldri langstærstur, enda hefur
hann verið kenndur við umhverfi Aþenuborgar
af málsmetandi mönnum og nefndur Attika
fslands. Úr Reykhólahreppi eldri eru skáldin og
rithöfundarnir Ingimundur prestur Einarsson
(12.öld), Svartur Þórðarson á Hofstöðum (15.
öld) og nítjándu aldar höfundarnir Gestur Páls-
son, Jón Thoroddsen og Matthías Jochumsson.
íbúafjöldi í Reykhólahreppi eldri mun aldrei
hafa farið að ráði yfir 400 manns. Hinir hrepp-
arnir á svæðinu hafa lagt sitt af mörkum.
Hallfríður (Halla) Eyjólfsdóttir var úr Geira-
dalshreppi. Oddur Breiðfirðingur (Oddur
skáldaskrauti) var væntanlega úr Gufu-
dalshreppi, en líkur benda til, að hann hafi
verið sonur Guðmundar (eða Sigmundar) Gull-
Þórissonar. Hrólfur af Skálmarnesi var úr Múla-
hreppi og þau Eggert skáld Ólafsson og
systurnar Herdís og Ólína Andrésdætur úr Flat-
eyjarhreppi. Ýmsa fleiri mætti nefna, en hér
verður látið staðar numið. Eggert samdi
,,ísland ögrum skorið” og Matthías ,,Ó, Guð
vors lands”, en þessi ljóð syngja íslendingar á
mestu hátíðarstundunum. Matthías samdi auk
þess ljóð, sem ýmis héruð hafa gert að
bypgðarsöngvum. Hið þekkta ljóð
„Útnesjamenn” er eftir Ólínu Andrésdóttur.
Fyrrnefnd skáld ortu þó ekki ljóð, sem gegnt
hafa sama hlutverki fyrir heimahagana.
Matthías virðist raunar hafa ætlað að bæta úr
þessu, er hann fór um fornar slóðir árið 1913, þá
tæplega áttræður að aldri. Hann samdi allmörg
góð ljóð í þessari ferð, en arnsúgurinn var að
vonum tekinn að dvína. Jón Thoroddsen bætti
um betur, en ljóð hans „Barmahlíð” („Hlíðin
mín fríða”) hæfir byggðinni mjög vel. Jón lýsir
einnig vorinu á Reykhólum ágætlega í Ijóðinu
„Nú vorið er komið og grundirnar gróa”. Hann
er höfundur skáldsagnanna „Piltur og stúlka”
og „Maður og kona”. Tekið skal fram, að sjón-
armið Snæbjarnar Kristjánssonar, sævíkingsins í
Hergilsey, hefur verið haft til hliðsjónar við
gerð þessarar skáldaskrár, en hann taldi
ákveðinn mann ekki vera Breiðfirðing vegna
þess, að afi mannsins var aðfluttur að norðan.
Vísindamenn eru færri. Telja ber þó Eggert
8 SVEITARSTJÓRNARMÁL