Eimreiðin


Eimreiðin - 01.05.1914, Qupperneq 4

Eimreiðin - 01.05.1914, Qupperneq 4
8o 5. UM NÝJAR PLÖTNUTEGUNDIR. Mörgum lesendum Eimreiðarinnar mun kunnugt, að framleiða má nýjar tegundir jurta — eigi síður en dýra — með kynblönd- un og úrvali. En oft er það seinunnið verk og vandasamt; því hinum nýju tegundum hættir mjög til að kippa í fornt kyn. Fyrri hluta aldarinnar, sem leið, var uppi franskur garðyrkju- maður, sem hét Louis de Vilmorin, og var hann brautryðjandi í þessari vísindagrein. Er einkum frægt orðið, hvernig hann end- urbætti sykurrófuna. Fyrir hans daga voru ekki í henni nema 5—7°/° af sykri, en með því að láta jafnan þær rófur, sem mest- ur var sykurinn í, bera fræ, og af þeirra afkomendum þær, sem beztar voru, og svo koll af kolli, tókst honum að framleiða syk- urrófutegund, sem í voru 10—i4°/o af sykri, þ. e. helmingi meira en var í hinni upprunalegu tegund. Pessu úrvali hefur verið hald- ið áfram eftir daga Vilmorins, og eru nú til rófutegundir, sem í eru 18—20°/o sykurs. Aðferðin við kynblöndunina er þessi, þegar um tvíkynja jurt er að ræða: duftberarnir eru teknir burt af blóminu, sem kyn- blöndunin á að fara fram í, áður en þeir opnast, og er pappírs- poki hafður bundinn yfir blómið, unz duftvegurinn er hæfilega þroskaður; þá er borið á hann duft úr hinu blóminu, sem til kynblöndunarinnar er ætlað, og er svo á ný bundinn pappírspoki yfir blómið, svo eigi beri skordýr duft þangaö. Sjaldan fæst hinn þráði árangur með einni kynblöndun, heldur þarf hún oftast fram að fara við hverja plöntukynslóðina fram af annarri, áður en var- anleg tegund fæst. Nýjar og varanlegar tegundir má einnig fá með græðlingum (afleggjurum). Flestar plöntur hafa það til, að breyta um lit eða lag, blóma eða blaða, á einni eða fleirum af greinum sínum, og heldur greinin oftast þessum frábrugðnu einkennum, þó hún sé skorin af, og látin festa rætur, sem sjálfstæð planta, svo og þeir græðlingar, sem af henni eru síðar teknir. Sjálfur hef ég séð tvær nýjar tegundir fæðast á þenna hátt undir hendi garðyrkjumanns: hvít chrysanthemumblóm út af ljósrauðri tegund, og rósartegund, sem var helmingi hraðvaxnari og bar meira en helmingi lengri sprota en tegundin, sem hún var komin af. Kyn þannig mynd- aðra tegunda má þó aðeins auka með græðlingum; sé sáð fræi þeirra, kemur fram hin upprunalega tegund.
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80

x

Eimreiðin

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Eimreiðin
https://timarit.is/publication/229

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.