Eimreiðin


Eimreiðin - 01.05.1914, Qupperneq 30

Eimreiðin - 01.05.1914, Qupperneq 30
io6 vísu býsna lygilegt í fljótu bragði, ef sagt er, að það megi stækka í mönnum lungun og breyta smátt og smátt skapnaðarlagi bæði einstakra manna og þjóðarinnar í heild sinni. Og þó er þetta engin lygi, heldur sannleikur bygður á reynslu. Til þess iðka menn leikfimi, brúka sólböð, loftböð og vatnsböð, temja sér sund, hlaup, brattgengi, skíða og skautaferðir — yfir höfuð allskonar lík- amsíþróttir, Með því stæla menn vöðvana, auka kraftana, stækka og styrkja lungun, auka mótstöðuafl líkamans gegn sjúkdómum og styrkja bjargráð hans. ÚTBREIÐSLA. Berklaveikin er afarútbreiddur sjúkdómur í heiminum. Hún er mannskæðasta drepsóttin, sem nú gengur yfir heiminn. Drep- sóttin — já, því ekki það. Að vísu mun það vera málvenja, að kalla þær einar stórsóttir drepsóttir, sem dynja yfir eins og felli- bylur og strádrepa fólkið, en léttir svo af að tiltölulega skömm- um tíma liðnum. Kólera, svartidauðinn og bólan, eins og hún var áður, eru góð dæmi þvílíkra drepsótta. En má ekki með sama rétti nefna þá veiki drepsótt, sem gerist landlæg og smá- murkar úr mönnum lífið, svo þúsundum og miljónum skiftir? Jú, vissulega. Svo mannskæð er berklaveikin hér í Norðurálfu, að engin önnur næm veiki kemst í hálf kvisti við hana, og allar sam- anlagðar gera þær ekki betur en hrökkva við henni. Árið 1898 dóu úr öðrum næmum sóttum í Danmörku 1050 manneskjur1), en berklaveikin ein gerði þar út af við 2206 menn eða talsvert meira en helmingi fleiri. Pað ár dóu á Pýzkalandi 128 þús. manna úr berklaveiki, en ekki nema 115 þús. úr barnaveiki, mislingum, skarl- atsótt, kíghósta Og taugaveiki samtals. Svipað þessu er hlutfallið í öðrum löndum álfunnar, þótt misjafnt sé það lítið eitt. Kóleran þykir ekki smátæk, þegar hún geysar um löndin; en hvað er hún á við berklaveikina. Á 40 ára tímabilinu frá 1831 —1870 dóu á Prússlandi 340 þús. manns úr kóleru, en á helmingi styttri tíma (árunum 1875—94) dóu þar í landi 1,700,000 manna úr berklaveiki. Stríð og styrjaldir komast ekki með tærnar þar sem berkla- veikin hefir hælana í manndrápum. í stríðinu milli Frakka og *) Tölur þær, sem hér fara á eftir, eru teknar eftir riti dr. H. Rördams: Bidr* til Belysningen af Kampen mod Tuberculosen. Kh. 1904.
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80

x

Eimreiðin

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Eimreiðin
https://timarit.is/publication/229

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.