Morgunblaðið - 20.12.2001, Blaðsíða 4






















 



       

  
VERÐLAG á íslenskum sjávaraf-
urðum í íslenskum krónum hefur
hækkað um 26% á síðustu 12 mán-
uðum. Verð sjávarafurða í SDR er
hátt í sögulegu samhengi og hefur
haldist hátt allt þetta ár, að sögn
Þórðar Friðjónssonar, forstöðu-
manns Þjóðhagsstofnunar.
„Verð á nánast öllum íslenskum
sjávarafurðum á erlendum mörkuð-
um er mjög hátt um þessar mundir.
Verðið lækkaði aðeins um mitt árið
en hefur verið að hækka aftur á síð-
ustu mánuðum,“ sagði Þórður.
Verðvísitala á sjávarafurðum í
SDR lækkaði nokkuð á síðasta ári.
Vísitalan stóð í 106,1 í upphafi árs
1999, en var komin niður fyrir 100
undir lok ársins. Vísitalan hækkaði
síðan aftur um síðustu áramót og
hefur haldist há síðan. Verðvísitalan
er örlítið hærri nú en hún var í upp-
hafi ársins.
Allt önnur mynd blasir við ef
verðvísitala í íslenskum krónum er
skoðuð. Sú vísitala hefur hækkað
mjög mikið samhliða lækkun á
gengi íslensku krónunnar. Vísitalan
hækkaði um 12,1% á síðasta ári, en
hækkunin það sem af er árinu er um
20%. Á síðustu 12 mánuðum hefur
verðvísitalan í íslenskum krónum
hækkað um 26%.
Það vekur athygli að samdráttur í
efnahagslífinu á sér stað á sama
tíma og verð á sjávarafurðum hefur
sjaldan verið hærra. „Flestar hag-
sveiflur hér á landi tengjast verði
sjávarafurða að einhverju leyti eða
olíuverðinu. Núna stafar hagsveifl-
an í aðalatriðum af allt öðrum
ástæðum, sérstaklega út af mikilli
aukningu þjóðarútgjalda á undan-
förnum árum og nauðsynlegrar að-
lögunar í kjölfarið á því,“ sagði
Þórður.
Verð sjávarafurða
er mjög hátt
HÁTÍÐ ljóss og friðar nálgast og þá
vilja flestir landsmenn skrýðast
sínu fínasta pússi. Húsdýraeig-
endur sjá til þess að ferfættu fjöl-
skyldumeðlimirnir fari ekki í al-
ræmdan jólaköttinn og kaupa nýjar
hálsólar og sumir fá meira að segja
alvöru jólaklippingu eins og hund-
urinn Sylvester fékk í gær þegar
Sóley Halla Möller hundasnyrtir
klippti, blés og snurfusaði síðan
feldinn fyrir jólin.
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Jóla-
klippingin
FRÉTTIR
4 FIMMTUDAGUR 20. DESEMBER 2001 MORGUNBLAÐIÐ
Opið til 22.00
www.kringlan.is upplýsingasími 588 7788 skrifstofusími 568 9200
ÍS
LE
N
SK
A
A
U
G
LÝ
SI
N
G
A
ST
O
FA
N
/S
IA
.I
S
K
R
I
16
21
2
12
/2
00
1
Jólasveinn dagsins
kemur kl. 17.00
bilinu 6 til 7 milljarðar króna.
Greiðslur til fæðingarorlofssjóðs
námu 2,3 milljörðum og hækkun
framlaga til Jöfnunarsjóðs sveitar-
félaga nam 1,9 milljörðum króna.
Þá nam hækkun vaxtagreiðslna 0,8
milljörðum, sérstakar greiðslur til
öryrkja námu 1,3 milljörðum og
einn milljarður króna fór í auknar
greiðslur til Tryggingastofnunar
vegna lífeyristrygginga. Þá voru
0,8 milljarðar nýttir til uppkaupa á
fullvirðisrétti bænda.
HANDBÆRT fé frá rekstri rík-
issjóðs var neikvætt um tæpa 4
milljarða króna fyrstu ellefu mán-
uði ársins, samanborið við 8,9
milljarða króna jákvæða stöðu í
fyrra. Heildartekjur ríkissjóðs
hækkuðu um 12 milljarða króna á
fyrstu 11 mánuðum ársins miðað
við sama tíma í fyrra, en útgjöld
hækkuðu hins vegar um tæplega
25 milljarða króna, eða 14%. Þar
munar mestu um áhrif kjarasamn-
inga og gengisþróunar, sem er á
Greiðsluafkoma ríkissjóðs
Handbært fé
neikvætt um
fjóra milljarða
FRAMLEIÐSLUMET verður slegið
í dag í kísilgúrverksmiðju Kísiliðjunn-
ar við Mývatn, auk þess sem sölumet
verður einnig slegið fyrir áramót. Þá
náðist mesta framleiðsla frá upphafi
verksmiðjunnar í einum mánuði í nóv-
ember á þessu ári, þegar framleidd
voru tæp 3.000 tonn af kísilgúr. Nú
stefnir allt í að ársframleiðslan verði
um eða yfir 30.000 tonn en fyrra
framleiðslumetið er frá 1985, þegar
framleidd voru tæp 29.400 tonn.
Gangi allt eftir mun framleiðslan ná
því marki í dag.
Gunnar Örn Gunnarsson, fram-
kvæmdastjóri Kísiliðjunnar, segir
framleiðslumetið vera beintengt við
eftirspurnina, enda hafi framleiðslan
oft stöðvast í lengri tíma vegna sölu-
tregðu. „Þetta helst í hendur, þannig
að við gerum bæði ráð fyrir fram-
leiðslu- og sölumeti á árinu.“
Fyrirtækið var stofnað árið 1966 og
meðalframleiðsla hefur verið um
25.000 tonn á ári. Sölumetið var slegið
síðast árið 1999 þegar um 28.900 tonn
af kísilgúr voru seld frá verksmiðj-
unni, en að sögn Gunnars er gert ráð
fyrir að salan fari upp fyrir 29.100
tonn á þessu ári.
„Þetta gengur mjög vel og svona
árangur næst ekki nema með góðu
starfsfólki sem kann vel til verka,
með góða reynslu og þekkingu á
rekstri þessa fyrirtækis, auk hag-
stæðra aðstæðna á markaði,“ segir
Gunnar. Hann segist ekki gera sér
grein fyrir því hvaða aðstæður valdi
mikilli eftirspurn á þessu ári en það
hafi orðið til mikil eftirspurn um mitt
síðasta ár sem hafi haldist á þessu ári.
„Við vonum bara að það haldi áfram
eitthvað svipað, þótt ég efist um að
það verði jafngott á næsta ári.“
Góð afkoma hjá Kísiliðjunni
Slá framleiðslu-
og sölumet í ár
FÉLAG eldri borgara í Reykjavík
og nágrenni undirbýr nú málshöfð-
un á hendur ríkinu vegna skatt-
lagningar ávöxtunar iðgjalda í líf-
eyrissjóðum. Að sögn Jónasar Þórs
Guðmundssonar, hdl. og lögmanns
félagsins, er undirbúningur máls-
höfðunar nú á lokastigi og verður
stefna á hendur ríkinu lögð fram í
byrjun janúar.
Umrædd skattlagning hefur
lengi verið til skoðunar hjá Félagi
eldri borgara en að sögn Jónasar
hefur nú verið ákveðið að láta
reyna á réttmæti hennar fyrir
dómstólum.
Jónas Þór segir í samtali við
Morgunblaðið að þegar lög um
fjármagnstekjuskatt hafi verið sett
árið 1996 – þar sem kveðið er á um
að greiddur skyldi 10% skattur af
fjármagnstekjum, svo sem vöxtum,
arði, leigu og söluhagnaði – hafi
ávöxtun iðgjalda í lífeyrissjóðum
verið eini flokkurinn sem var und-
anskilinn slíkum 10% skatti. Með
öðrum orðum hafi þurft að greiða
almennan tekjuskatt, sem nú er
38,76%, af lífeyri þegar hann kom
til útborgunar og það þrátt fyrir að
uppsafnaðir vextir gætu numið 2⁄3
hlutum útborgaðs lífeyris.
Jónas segir að í málshöfðuninni
verði krafist viðurkenningar á því
að skattheimtan á vexti af lífeyr-
isiðgjöldum sé ólögmæt þar sem
hún brjóti í bága við jafnræðis-
reglu og eignarréttarákvæði
stjórnarskrárinnar.
Félag eldri borgara í Reykjavík og nágrenni
Ætlar að stefna ríkinu vegna
skatta á ávöxtun iðgjalda
UM 12% aukning varð á notkun
kreditkorta hér á landi hjá VISA Ís-
land frá 1. desember til 17. þessa
mánaðar miðað við sama tímabil í
fyrra og um 10% aukning varð á
notkun debetkorta hjá fyrirtækinu á
umræddum tíma miðað við sama
tímabil í fyrra. Voru viðskipti á tíma-
bilinu fyrir um tíu milljarða kr.
Þá varð 10% aukning í notkun de-
bet- og kredit-korta hér á landi hjá
Europay á Íslandi frá 18. nóvember
til 16. desember miðað við sama
tímabil í fyrra, en viðskipti voru fyrir
fimm milljarða króna á tímabilinu.
10 til 12%
aukning á
kortanotkun
UNDANFARNA daga hefur
sex sinnum verið tilkynnt um
falsaða 5.000 króna seðla í um-
ferð til lögreglunnar í Reykja-
vík. Lögreglan vinnur nú að
rannsókn þessara mála. Mikil-
vægt er að afgreiðslufólk sé á
varðbergi gagnvart hugsanlega
fölsuðum peningaseðlum, segir
Ómar Smári Ármannsson að-
stoðaryfirlögregluþjónn. Það
ætti að vera regla en ekki und-
antekning að kanna, hvort seðill
hefur vatnsmerki og málmrönd,
áður en hann er móttekinn.
Vakni grunur um að um falsað-
an seðil geti verið að ræða, er
mikilvægt að setja útlit þess,
sem afhendir hann, vel á minnið
og hafa samband við lögreglu.
Falsaðir
5.000 króna
seðlar
í umferð
♦ ♦ ♦