Réttur


Réttur - 01.01.1960, Blaðsíða 41

Réttur - 01.01.1960, Blaðsíða 41
R E T T U R 41 jafnvel ekki fært um að treina lífið í skylduómögum sínum. Allar jarðir í hreppi hverjum ættu helzt að vera eign sveitar- sjóða. Mundi það hafa hin mestu og heillaríkustu áhrif, bæði á hag sveitarfélaganna í heild sinni, á landbúnaðinn yfir höfuð og kjör hvers einstaks bónda, sem hvort sem er ekki væri jarðeigandi. Það þarf engin rök að færa fyrir því, hve gott þetta væri fyrir sveitarsjóðina og hreppsbúa, að öllu öðru hér um bil jöfnu. Slíkt liggur í augum uppi. Hér fengist sá tekjustofn, sem bæði er tryggur, arðmikill og getur farið sívaxandi, að minnsta kosti óbein- línis. Það má telja nálega víst, að þetta yrði á margan hátt til þess að margfallt kapp yrði lagt á skynsamlegar jarðabætur. Þá yrðu þess konar framkvæmdir varla eins sundurlausar, stopular og il!a unnar eins og nú brennur víða við; því bæði yrði miklu auðveld- ara að vinna að slíku með almennum lögum eða samþykktum, og eins mundu sveitarstjórnirnar taka málið sér í hönd. Kjör ábúenda, þ. e. leiguliða sveitarsjóðs, gætu og ættu einnig að vera svo góð, að litlu eður engu lakari væri, heldur en nú að vera óðalsbóndi. Sanngjarnt eftirgjald, ævilangur ábúðarréttur eða ef til vill erfðafesta, mikil áherzla lögð á vel unnar jarðabætur. Það kann nú margt að mæla á móti því, að selja sveitasjóð- unum kirkjujarðir, landssjóðsjarðir og aðrar opinberar eignir. Látum það vera. Hið mesta væri fengið, ef allar jarðeignir ein- stakra manna gætu orðið eign sveitarsjóðanna. Hart kann að þykja, að hamla öllum einstökum mönnum frá því að vera jarðeigendur. Hér er samt ein bót í máli, að með þessu yrðu allir jarðeigendur, en umráð jarðanna yrðu, innan lögbund- inna takmarka, í höndum sveitarstjórnarinnar. Það mætti færa mörg og sterk rök fyrir því, ef rúm leyfði, að það er oftast gagns- laust, stundum einnig skaðlegt, að menn eigi fleiri jarðir en ábýli sitt. En eins og nú hagar til, festast jarðir lítt í ættum, heldur safn- ast til einstakra efnamanna, eða skiptast í smáparta, og er hvort- tveggja miður heppilegt. Það má óhætt fullyrða, að aldrei verði það algengt til lengdar, að hver bóndi eigi ábýli sitt. Hér er ekki miklu að tapa. En geta sveitarstjórnir keypt jarðirnar? Vafalaust. Um það
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112

x

Réttur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Réttur
https://timarit.is/publication/319

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.