Læknablaðið : fylgirit - 01.12.2002, Blaðsíða 106

Læknablaðið : fylgirit - 01.12.2002, Blaðsíða 106
I ÁGRIP VEGGSPJALDA / XI. V í S I N D A RÁÐ S T E F N A HÍ og getur þannig flýtt fyrir mælingum og dregið úr kostnaði sem fylgir notkun dýrahimna. V 153 Þróun HPLC-mæliaðferðar til að greina doxýcýklín og niðurbrotsefni þess í vatnssæknu hlaupi og í sermi Eysteinn Ingólfsson1-2, Skúli Skúlason12, Þórdís Kristmundsdóttir' ILyfjafræðideild HÍ, 2Líf-Hlaup ehf. skulis@hi.is Inngangur: Nýlegar rannsóknir hafa sýnt að tetracýklínsýklalyfin hafa ekki einungis sýkladrepandi áhrif, heldur einnig hemjandi áhrif á ensímin matrix metallópróteinasa (MMP), en þessi verkun virtist vera alveg óháð sýklahemjandi áhrifum lyfjanna. MMP eru ensím sem gegna hlutverki í ónæmissvörun og bólgumyndun í líkamanum, svo sem í munnangri og tannholdsbólgu. Tetracýklín, og þá sérstak- lega hálfsamtengdu afbrigðin doxýcýklín og mínócýklín, safnast upp í millifrumuvökva tannholds þannig að styrkur þeirra verður mun hærri þar en í sermi. í ljós hefur komið að af tetracýklínlyfjun- um hefur doxýcýklín mest hemjandi áhrif á MMP. Helstu markmið þessa verkefnis er að þróa einfalda magngreiningaraðferð fyrir doxý- cýklín og niðurbrotsefni þess ísmáskammta doxýcýklin (SSD) hlaupi svo og í sermi. Margar HPLC aðferðir hafa verið notaðar til að greina doxýcýklín í lyfjaformum en flestar eru þær tímafrekar og flóknar, sumar eru mjög dýrar og aðrar geta ekki greint á milli doxýcýklíns og niðurbrotsefna þess. Efniviður og aðferðir: SSD hlaup var magngreint hreint og í sermi kinda með HPLC tækni og prófaðar voru mismunandi aðstæður og gerðir súlna við greininguna. Niðurstöðun Til að magngreina doxýcýklín og niðurbrotsefnin 6-epí- doxýcýklín og metacýklín reyndist best að nota Phenomenex® Luna 5 jx C8 súlu með Phenomenex® C8 forsúlu, ferðafasi samanstóð af acetonitril:vatni:perklórsýru (26:74:0,25) sem stillt var á pH 2,5 með 5 M natríumhýdroxíði, flæðihraði var 1,0 ml/mín og greint var með U.V. gleypnimæli við 350 nm. Fyrstu niðurstöður benda til að þessa aðferð megi einnig nota til að skilja að önnur tetracýklínafbrigði. Ályktanir: Kostirnir við þessa greiningaraðferð fyrir doxýcýklín og niðurbrotsefni þess eru að hún er áreiðanleg, einföld og ódýr, eink- um í samanburði við aðferð Ph. Eur. V 154 Flæðihraði sameinda gegnum einangraðar lyktarþekjur úr nautum Brynjar Örvarssoni, Sighvatur Sævar Árnason2, Davíð Ólafsson3, Jóhannes Helgason3, Kristinn Johnsen3, Sigríöur Ólafsdóttir3, Sveinbjörn Gizurarsoni.3 'Lyfjafræðideild og 2Lífeðlisfræðistofnun HÍ, 3Lyfjaþróun hf. brynjar.orvarsson@lyfogheilsa.is " Inngangur: Aðgengi flestra lyfja inn í miðtaugakerfi er lítið eða ekkert vegna takmarkaðs flæðis yfir blóð/heila þröskuldinn. Lykt- arþekjan efst í nefholinu er einn sá staður líkamans þar sem frumur miðtaugakerfisins eru í beinni snertingu við ytra umhverfi. Rann- sóknir in vivo benda til þess að hægt sé að gefa lyf úr nefholi um lyktarþekjuna inn í miðtaugakerfið. í þessari rannsókn var sett upp in vitro kerfi til að mæla samband mólþunga og flæðihraða sameinda yfir lyktarþekju úr nautgripum. Ennfremur voru notaðar raflífeðlis- fræðilegar aðferðir til að meta lifun þekjunnar. Efniviður og aðferðir: Lausnir af fjórum mismunandi fluorescein isothiocyanate (FITC) merktum dextrönum (FD) með mólþunga á bilinu 4 til 150 kDa, voru settar á holhlið einangraðra lyktarþekja sem komið var fyrir í láréttum Ussing kerjum. Sýni voru tekin úr móttökulausninni á blóðhlið þekjunnar og styrkur FD sem fall af tíma ákvarðaður með mælingum á flúrljómun. Rafvirkni þekjanna var mæld með spennuþvingunartækni bæði fyrir og eftir ásetningu FD. Sértækir hindrar, ouabain (2 \sM) og amílóríð (100 \iM), voru notaðir til að meta tilvist og virkni Na+/K+-ATPasa og Na+-ganga. Niðurstöður og ályktanir: Mælingar á rafvirkni þekjanna sýndi að lifun lyktarþekja úr nautgripum í Ussing keri var að minnsta kosti sex klukkustundir. Viðbrögð lyktarþekjanna við hindrunum sýndu að þær hafa ouabain-næman Na+/K+-ATPasa á blóðhlið og amíl- óríðnæm Na+-göng á holhlið þekjunnar. Allar stærðir af merktum dextrönum sem prófaðar voru mældust í móttökulausninni en breyti- leiki var mikill í flæðihraða innan hvers stærðarflpkks. Flæðihraði efnanna yfir himnuna minnkaði mikið með vaxandi mólþunga þann- ig að merktar 4 kDa sameindir flæddu að meðaltali með 1,9 u-g/mín/ cm2, 20 kDa með 1,0 u.g/mín/cm2 og 150 kD með 0,1 u.g/mín/cm2 hraða gegnum himnur sem sýndu rafvirkni. V 155 Einangrun anthrakínón afbrigðis úr klettaglæðu, Xanthoría elegans Kristín Ingólfsdóttir1, Anna Sif Paulson1, Hörður Kristinsson2 'Lyfjafræðideild Hl', 2Náttúrufræðistofnun íslands, Akureyrarsetur kring@hi.is Inngangur: Annars stigs efni (secondary metabolites) sem myndast í fléttum gegna oft hlutverki varnarefna gegn örverum og skordýr- um, enda vaxa fléttur hægt og við erfið skilyrði. I fyrri rannsóknum hafa annars stigs efni úr flokki depsíða, trídepsíða, orsínól afbrigða, depsídóna, alkylamíða og fitusýrulaktóna verið einangruð úr ís- lenskum blaðfléttum (meðal annars fjallagrösum, dílaskóf, geita- nafla) og runnfléttum (meðal annars grábreyskju, hreindýrakrók- um) og hafa mörg þeirra sýnt áhugaverða lífvirkni, svo sem sýkla- hemjandi-, veiruhemjandi-, lípoxýgenasahemjandi- og vaxtarhindr- andi áhrif á illkynja frumur. Rannsóknir okkar hafa ekki áður beinst að hrúðurfléttum eða fléttum eins og klettaglæðu (Xanthoria elegans), sem er sterk-appelsínugul skóf sem vex á klettum og steyptum veggjum. Efniviður og aðferðir: Útdráttur var gerður á malaðri klettaglæðu í Soxhlet búnaði. Útdrátturinn var þáttaður (fractionated) með kíselgel-súluskiljun (súla A) þar sem ferðafasi var díklórmetan með vaxandi styrk metanóls. Einn af þeim þáttum sem skilinn var á súlu A var aðgreindur á annarri súlu (súlu B). Af súlu B greindist þáttur sem innihélt hreint efni á formi appelsínugulra nála. Niðurstöður: Kjarnarófsmælingar ('H NMR og 13C NMR) sýndu að einangraða efnið var anthrakínón afbrigði (C16H1205); 1,8-dí- hydroxy-3-metyl-6-metoxy-9,10-anthracendíón, öðru nafni paríetín. Alyktanin Þetta er fyrsta efni úr flokki anthrakínóna sem einangrað hefur verið úr íslenskri fléttu. Anthrakínón afbrigði eru mörg þekkt sem litarefni en einnig vegna áhugaverðrar lífvirkni. Einangrun- arferill sá sem hér var þróaður verður því notaður til að tryggja meira magn paríetíns fyrir fjölþættar virknimælingar. Jafnframt er stefnt að efnagreiningu annarra fléttutegunda glæðuættar (Teloschistaceae), svo sem veggjaglæðu (X. parietina) og hellisglæðu (X. sorediatá). 106 L/EKNABLAÐIÐ / FYLGIRl'I' 47 2002/88
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120

x

Læknablaðið : fylgirit

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Læknablaðið : fylgirit
https://timarit.is/publication/991

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.