Morgunblaðið - 16.11.1999, Side 13
MORGUNBLAÐIÐ
ÞRIÐJUDAGUR 16. NÓVEMBER 1999 13
FRÉTTIR
*
Helmingur Islendinga hlynntur álveri í Reyðar-
fírði samkvæmt könnun Félagsvísindastofnunar
Fleiri fylgjandi
Fljótsdalsvirkjun
en andvígir
s
Islendingar eru al-
mennt jákvæðir í garð
þeirrar stóriðju sem
starfandi er í landinu
og helmingur lands-
manna er hlynntur
byggingu álvers
í Reyðarfirði, sam-
kvæmt könnun Félags-
vísindastofnunar.
MEIRIHLUTI landsmanna er
fylgjandi því að áfram verði haldið
að virkja vatnsafl en flestir eru
hlutlausir eða óvissir þegar spurt
er um byggingu Fljótsdalsvirkjun-
ar, er niðurstaða nýrrar könnunar
Félagsvísindastofnunar. Af þeim
sem taka afstöðu eru þó talsvert
fleiri fylgjandi virkjun en andvígir.
Formaður Sambands sveitarfélaga
í Austurlandskjördæmi kveðst
ánægður með niðurstöðurnar og
vekur sérstaka athygli á stuðningi
meðal kjósenda stjómarandstöðu-
flokkanna við hugmyndir um álver.
Félagsvísindastofnun Háskóla
Islands vinnur að könnun á við-
horfum Islendinga til ýmissa hliða
stóriðju- og virkjanamála á íslandi
fyrir Samstarfsnefnd um staðar-
valsathuganir iðnaðarsvæða á
Reyðarfírði, STAR. Ekki hefur
verið unnið úr henni að fullu en
upplýsingar um meginniðurstöður
voru kynntar í gær.
Um 64% landsmanna eru al-
mennt jákvæð í garð þeirrar stór-
iðju sem starfandi er í landinu en
15% neikvæð, eins og fram kemur
í meðfylgjandi teikningu, og 50%
landsmanna eru hlynnt byggingu
álvers við Reyðarfjörð en 25%
andvíg. Meirihluti landsmanna tel-
ur að bygging álvers við Reyðar-
fjörð styrki mikið byggð og at-
vinnulíf á Austurlandi.
Meirihluti landsmanna, eða
59%, er fylgjandi því að íslending-
ar haldi áfram að virkja vatnsafl,
þrátt fyrir að virkjunum fylgi oft
röskun af völdum miðlunarlóna, en
24% andvíg. Hins vegar eru flestir
hlutlausir eða óvissir þegar spurt
er um afstöðu til byggingar Fljóts-
dalsvirkjunar. Meðal þeirra sem
taka afstöðu eni nokkuð skiptar
skoðanir um málið þó talsvert
fleiri séu virkjuninni fylgjandi
(36%) en andvígir (25%).
Skiptar skoðanir meðal
Samfylkingarfólks
I greinargerð Félagsvísinda-
stofnunar kemur fram að svo virð-
ist sem afstaða til virkjana og stór-
iðju tengist talsvert stjórnmála-
skoðunum fólks. Þannig eru yfir
70% þeirra sem kusu ríkisstjórn-
arflokkana jákvæðir í garð stóriðju
almennt, yfir 60% þeirra vilja ál-
ver við Reyðarfjörð, tveir af hverj-
um þrem eru fylgjandi áframhald-
andi virkjun vatnsafls og um helm-
ingur þeirra er hlynntur byggingu
Fljótsdalsvirkjunar. Afstaðan er
ekki alveg einlit innan ríkisstjórn-
arflokkanna, þannig eru 16,5%
stuðningsmanna stjórnarinnar á
móti álveri við Reyðarfjörð og tæp
15% andvíg Fljótsdalsvirkjun.
Andstaða er mest á meðal þeirra
sem kusu Vinstrihreyfinguna -
grænt framboð en yfir helmingur
kjósenda flokksins er andvígur
byggingu álvers og áframhaldandi
virkjun vatnsfalla og nær 60%
þeirra eru andvíg Fljótsdalsvirkj-
un. Afstaða kjósenda Samfylking-
arinnar er blendnari og liggur af-
staðan í flestum tilvikum einhvers
staðar á milli stuðningsmanna rík-
isstjórnarflokkanna og Vinstri-
hreyfingarinnar. Þannig eru 39%
kjósenda Samfylkingarinnar
hlynnt álverinu en 33% andvíg og
26% Samfylkingarfólks eru hlynnt
Fljótsdalsvirkjun en 35% á móti.
Almennt er lítill munur á af-
stöðu fólks eftir búsetu. íbúar
Reykjavíkur og Reykjanesskjör-
dæmis eru þó heldur neikvæðari í
garð stóriðju og virkjunar en
landsbyggðarfólk. Karlar eru al-
mennt hlynntari stóriðju og virkj-
unum en konur, konurnar eru þó
frekar hlutlausari eða óvissari en
beinlínis andvígari þessu efni en
karlar. Stjórnendur eru hlynntari
stóriðju- og virkjanaframkvæmd-
um en aðrir og þvi næst kemur
iðnmenntað fólk.
„Eg er afar sáttur við niðurstöð-
ur könnunarinnar,“ sagði Smári
Geirsson, formaður Sambands
sveitarfélaga í Austurlandskjör-
dæmi, í gær þegar hans álits var
leitað. „Stuðningur við þann mál-
stað sem við almennt höfum hér
eystra er meiri og kannski jafnari á
landinu en ég átti von á og fullyrð-
ingar um að við værum að kljúfa
þjóðina í tvennt, eftir höfuðborgar-
svæði og landsbyggð, standast
ekki.“ Smári telur líklegt að skýra
megi hátt hlutfall óákveðinna í af-
stöðunni til Fljótsdalsvirkjunar
með þvi að fólki finnist erfitt að
taka afstöðu til málsins vegna þess
hversu flókið það er. Ánægjulegt
sé þó til þess að vita að fleiri séu
fylgjandi virkjun en andvígir.
Smári kveðst einnig ánægður
með stuðning innan stjómarand-
stöðuflokkanna við hugmyndir um
virkjun og þó sérstaklega álver við
Reyðarfjörð. Segir að það komi
sér þægilega á óvart að tæplega
40% kjósenda Samfylkingarinnar
lýsi sig hlynnt byggingu álvers og
21% kjósenda Vinstri grænna. Tel-
ur Smári að þessar niðurstöður
hljóti að hafa þau áhrif að þessir
tveir þingflokkar, og þá sérstak-
lega Samfylkingin, endurmeti af-
stöðu sína til málsins fyrir umræð-
urnar sem hefjast í dag á Alþingi
um Fljótsdalsvirkjun.
Þekkja ekki til
umhverfismats
Fram kemur í niðurstöðum
könnunarinnar að nærri 80%
landsmanna þekkja lítið eða ekk-
ert til þess hvað felst í lögum um
mat á umhverfisáhrifum. Smári
Geirsson lýsir þeim skoðun sinni
að þessi niðurstaða hljóti að hafa
þau áhrif að fólk líti í öðru ljósi en
áður niðurstöður kannana um af-
stöðu fólks til lögformlegs um-
hverfismats Fljótsdalsvirkjunar
og undirskriftasöfnunar þar sem
slíks mats er krafist.
Liðlega helmingur landsmanna
telur stóriðju með tilheyrandi
virkjunum og ferðaþjónustu fara
vel saman á Austurlandi en liðlega
fjórðungur telur þetta fara illa
saman. Loks má geta þess að 58%
landsmanna telja að hægt sé að
sætta sjónarmið umhverfisverndar
og virkjunar á hálendi Austurlands
en um 22% telja það ekki unnt.
Könnunin var gerð dagana 26.
október til 11. nóvember síðastlið-
inn. Stuðst var við slembiúrtak úr
þjóðski-á sem náði til 1500 einstak-
linga á aldrinum 18 ára og eldri.
Nettósvörun varð 67%. Félagsvís-
indastofnun telui- fullnægjandi
samræmi milli skiptingar svarenda-
hópsins og þjóðarinnar allrar eftir
aldri, kyni og búsetu og þvi megi
ætla að svarendahópurinn endur-
spegli allvel þjóðina, 18 ára og eldri.
Sturla Böðvarsson og Simon Olsen handsala sanminginn.
Samstarfssamningur milli íslands
og Grænlands í ferðamálum
Stefnt að 30% fjölgun
farþega milli landanna
SAMGÖNGURÁÐHERRAR ís-
lands og Grænlands, Sturla
Böðvarsson og Simon Olsen, undir-
rituðu í gær í Ráðherrabústaðnum
samstarfssamning milli landanna á
sviði ferðamála. Tilgangur samn-
ingsins, sem hefur fengið nafnið
SAMIK, er að auka ferðalög á milli
Islands og Grænlands. Stefnt er að
því að fjölga farþegum á milli land-
anna um a.m.k. 30% á samnings-
tímanum sem er til ársloka 2002.
Einnig er stefnt að því að þeir
erlendu ferðamenn sem koma til
landanna geti heimsótt bæði löndin
í sömu ferðinni. Löndin leggja
fram jafnháa upphæð til samstarfs-
ins, eða tíu milljónir íslenskra
króna á ári. Hvor aðili tilnefnir
þrjá fulltrúa i stjórn SAMIK.
Á blaðamannafundi þar sem
samningurinn var kynntur kom
fram að til þess að af þessu mætti
verði þyrfti að vinna áfram að því
að bæta samgöngur á milli íslands
og Grænlands, en öruggar og tíðar
ferðir á sanngjörnu verði væru
undirstaða þess að þessi aukning
gæti orðið.
Gert er ráð fyrir auknu sam-
starfí á sviði markaðsmála en til
grundvallar liggur greining á þeim
samgönguhindrunum sem enn eru
til staðar. Um verði að ræða frek-
ari markaðssetningu á löndunum
sem komustöðum skemmtiferða-
skipa auk þess sem skipulagðar
verði ferðir sem hafa það að megin-
markmiði að kynna menningu
þjóðanna fyrir ferðamönnum.
Hvatt til meiri ferðalaga
I samningnum er lögð áhersla á
að íbúar landanna beggja fei-ðist
meira innbyrðis og er fjallað sér-
staklega um samskipti í atvinnu-
og menningarmálum, vinabæjar-
tengsl og námsferðir enda sé um
að ræða samskipti sem líkleg eru
til að mynda tengsl og auka skiln-
ing á milli þjóðanna. Til þess að
auka þessi samskipti mun SAMIK
veita styrki til ofangreindra aðila
enda séu markmið heimsóknanna
skýr og í anda samstarfsins.
Áhersla er lögð á samskipti land-
anna á sviði menntunar í ferða-
þjónustu og að nemendur eigi
greiðan aðgang að skólum sem
bjóða upp á ferðatengt nám enda
uppfylli þeir þau skilyrði sem sett
eru.
Andlát
EGGERT
STEINÞÓRSSON
EGGERT Steinþórs-
son læknir andaðist 13.
nóvember s.l., 88 ára
að aldi-i.
Eggert fæddist 3.
maí 1911 á Litlu-
Strönd í Mývatnssveit,
sonur Steinþórs
Björnssonar, bónda og
steinsmiðs og konu
hans Sigrúnar Jóns-
dóttur, húsfreyju.
Hann varð stúdent frá
M.A. árið 1932 og
cand. med. frá H.í. ár-
ið 1938. Hann hlaut al-
mennt lækningaleyfi
30. júlí 1940 og sérfræðingsleyfi í
handlækningum og þvagfærasjúk-
dómum 20. febrúar 1961. Hann
stundaði sérfræðinám í Kanada og
Bandaríkjunum 1941-1945.
Eggert var starfandi læknir og
sérfræðingur í handlækningum í
Reykjavík frá október 1945. Að-
stoðarlæknir á Landspítalanum,
handlækningadeild, 1945 til 1946
og röntgendeild frá janúar 1947 til
desember 1948.
Skurðlæknir við
Sjúkrahús Hvíta-
bandsins í Reykjavík
1947 til 1968 og við
Landakotsspítala 1968
til 1980. Trúnaðar-
læknir Sjúkrasamlags
Reykjavíkur frá 1964
til ársloka 1991.
Hann var formaður
Stúdentaráðs 1934 til
1935. I stjórn Lækna-
félags Reykjavíkur
1956 og formaður
samninganefndar fé-
lagsins 1959. í stjóni
Domus Medica frá upphafi og for-
maður hennar 1978 til 1990. 1 hús-
ráði Domus Medica frá upphafi og
formaður þess 1980 til 1990. I
stjórn Nesstofu um ár-abil.
Eftirlifandi eiginkona Eggerts
er Gerður Jónasdóttir, f. 10 mars
1916, húsfreyja og tungumálakenn-
ari. Þau eignuðust þrjú börn, Ótt-
ar, Sigrúnu og Guðrúnu, sem öll
lifa föður sinn.