Andvari

Árgangur

Andvari - 01.01.1989, Blaðsíða 17

Andvari - 01.01.1989, Blaðsíða 17
ANDVARI ÞORBJÖRN SIGURGEIRSSON 15 hafði verið mín aðalgrein. Hinsvegar þótti mér leitt að bregðast því trausti sem mér hafði verið sýnt með styrkveitingunni. Það varð úr að ég afsalaði mér styrknum og fluttist frá Rockefellerstofnun- inni í Princeton að Princetonháskóla.4 Tími Þorbjörns við rannsóknir í Princeton var eina skeið ævi hans, sem hann gat gefið sig óskiptan að rannsóknum við góð skilyrði. Árangurinn var glæsilegur. Við val á verkefni sýndi hann í senn mikinn metnað og fundvísi. Hann snéri sér að geimgeislarannsóknum, enda þótt enginn ynni þá á þessu sviði í Princeton, og tók að kanna eðli svokallaðra mesóna í geimgeislum. Japanskur eðlisfræðingur, Yukawa, hafði 1935 reynt að skýra þá krafta sem halda saman kjörn- um atómanna með því að gera ráð fyrir tilvist nýrrar tegundar af ögnum, sem hann kallaði mesónur. í prófritgerð Þorbjörns var mesónutilgátunni beitt, svo hann var því vel inni í þessum fræðum. Ögn sem í fyrstu virtist koma heim við kenninguna um mesónur fannst í geimgeislum árið 1937, en nú voru komnar fram nokkrar efasemdir um að geimögnin félli nógu vel að lýsingu Yukawas. Þorbjörn snéri sér að því að kanna betur eiginleika hennar. Hann vildi mæla hve langur tími liði frá því að mesóna stöðvast í ýmsum léttum efnum þar til hún ummyndast í rafeind. Nú kom reynsla hans frá Kaupmannahöfn sér vel, en hér þurfti að mæla enn skemmri tíma en við ummyndun RaC". Að fyrirsögn Þorbjörns var smíðað tæki sem gat mælt tíma niður í rnilljónasta hluta úr sekúndu, sem var á mörkum þess sem rafeinda- tæknin réð við á þessum árum. Þorbjörn lauk rannsóknarverkefninu vorið 1947. Hann lýsti niðurstöðum sínum í tveimur greinum sem vöktu mikla athygli. Með mælingum hans fékkst nú fyrst skýr mynd af eiginleikum geimagnarinnar og kom þá ótvírætt í ljós að þeir samræmdust ekki kenningu Yukawas. Hin rétta mesóna fannst svo í geimgeislum skömmu síðar. Þorbjörn skrifaði nokkrum árum síðar grein í Tímarit Verkfrœðingafélags íslands5 um geimgeislarannsóknir. Það lýsir vel hógværð hans að einungis kunnugir geta vitað hvernig mælingar hans komu þar við sögu. Varla hefði verið erfitt fyrir Þorbjörn að f á aðstöðu og fé til að halda áfram vísindarannsóknum í Bandaríkjunum eftir svo ágætan árangur, en ekkert slíkt virðist hafa verið í huga hans, hann hélt án hiks heim í óvissuna. ,,Áform mín voru þó öll á einn veg, að flytjast heim og vinna
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186
Blaðsíða 187
Blaðsíða 188
Blaðsíða 189
Blaðsíða 190
Blaðsíða 191
Blaðsíða 192
Blaðsíða 193
Blaðsíða 194
Blaðsíða 195
Blaðsíða 196
Blaðsíða 197
Blaðsíða 198
Blaðsíða 199
Blaðsíða 200
Blaðsíða 201
Blaðsíða 202
Blaðsíða 203
Blaðsíða 204
Blaðsíða 205
Blaðsíða 206
Blaðsíða 207
Blaðsíða 208
Blaðsíða 209
Blaðsíða 210
Blaðsíða 211
Blaðsíða 212
Blaðsíða 213
Blaðsíða 214
Blaðsíða 215
Blaðsíða 216
Blaðsíða 217
Blaðsíða 218
Blaðsíða 219
Blaðsíða 220
Blaðsíða 221
Blaðsíða 222
Blaðsíða 223
Blaðsíða 224
Blaðsíða 225
Blaðsíða 226
Blaðsíða 227
Blaðsíða 228

x

Andvari

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.