Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.12.1940, Blaðsíða 47

Tímarit Máls og menningar - 01.12.1940, Blaðsíða 47
TÍMARIT MÁLS OG MKNNINGAR 229 ekki. í raun og veru getur því ekki verið um að ræða lýð- ræði, nema i mjög takmarkaðri merkingu, meðan þessi sérréttindi eru í liöndum aðeins lítils hluta þjóðfélags- þegnanna. Og sú var tíðin, að við Vilmundur áttum sam- eiginlega drauma um, að þessi agnúi yrði afhöggvinn sam- félagsmálum mannanna með nýju skipulagi, sem á al- þjóðamáli hefur hlotið heitið: sósíalismi. En fyrir hönd lýðræðisins erum við nú í varnaraðstöðu og miðum kröfur okkar fyrst og fremst við varðveizlu þess, sem fyrir er. Þótt takmarkanir þess liggi i augum uppi, þá hrósum við happi meðan við njóturn þess lýðræð- is, sem gildandi stjórnarskrá ákveður. Þegar talað er um hættur þær, sem að núverandi lýð- ræðisskipulagi okkar steðja, þá er einkum bent á mögu- leika þess, að það falli fyrir þeim vopnum, sem óleyfileg eru samkvæmt grundvallaratriðum þess. En mér virðast okkar timar gefa sérstakt tilefni að veita eftirtekt þeim liættum, sem lýðræðinu getur stafað frá þeim vopnum, sem hægt er að beita gegn því með fullkomnum árangri, án þess að brjóta þurfi eina einustu hókstafsreglu, sem þingræðið lýtur. Við vitum, að ógrimuklætt stéttareinræði og afsláttarlaus skoðanakúgun hefur verið innleidd i Þýzkalandi, og það var gert á þingræðislegan hátt, þingið samþykkti, að þingmennirnir færu lieim til sin og kæmu aldrei aftur, og það vald, sem þjóðin hafði þeim falið „með almennum og frjálsum kosningum“, ákváðu þeir að leggja í hendur einum manni, „foringjanum" Hitler. Og því mið- ur er þetta ekki lengur orðið einsdæmi í sögu okkar kyn- slóðar. „Móðurland lýðræðisins“, Frakkland, hefur á eftir lcomið, og i dæmi þess felst það enn skýrara, hve hrautin til afnáms alls lýðræðis getur verið skýrlega mörkuð vörðum hius viðurkennda þingræðis. Árið 1934 er leitað eftir vilja frönsku þjóðarinnar með almennum þingkosn- ingum og liún spurð, hverja stefnu skuli marka í þjóð- málum framtiðarinnar. Þjóðin gaf ótvírætt svar, mjög
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.