Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1913, Blaðsíða 11

13
Stóra grjótskriðubrekkan, undir Neðri-Kleifum að vestan, er
mynduð af margra alda sandfoki úr undirlendinu sunnan við Eiðið
(Fitinni, Flötinni?) og svo sífeldu grjóthrapi ofan úr flettu. Sama
er að segja um grjót- og sandbrekkuna undir Stóru Löngu upp af
Hörgeyri.
Hörgeyri hefir af sumum verið nefnd Klemenseyri, eftir kongs-
verzlunarkaupmanni einum, er á að hafa bætt dálitlu ofan á liana
til varnar höfninni.
Það var nokkuð í samræmi hvað við annað, hefði undirlendið
vestan við Hörgeyri kallast Stóraflöt, og þar hefðu hörgarnir staðið,
en Langaflöt hefði heitið vestan við Kleifnaberg og vestur með
Eiðinu — og kirkjan og grafreiturinn verið þar, og jafnvel bær
um nokkurn tíma, — því að Flatir hafa kallast til þessa dags slétt-
lendið vestan við höfnina — voginn — norðan við Sandskörðin, og
HlíðarbreJcka vestan við »Eiðið«, neðanundir Stóra-Klifi.
Um þriðja staðinn fyrir Ormsbæ er áður nokkuð getið, sem sé
í Sandskörðunum og garðaleifunum sunnan og austan við Hána.
Með tilliti til orða Landnámu, hefir þá snemma á öldum verið þar
alt blásið. Fornir munir, sem þar hafa fundist, benda á fornan bæ
þar, en Ormur þurfti alls ekki að eiga hann. Fleiri hafa bygt í
Vestmannaeyjum á nokkurra ára tímabili en þeir Herjólfur og Orm-
ur. Hefði Ormui' búið þarna, var lítt hugsandi að segja að hann
byggi við hamar niðri, hvar sem sögumaðurinn — sem kunnugur —
hefði verið staddur. Háin með Skiphellrum getur skoðast sem ham-
ar og gat kallast Hamar, en engum hefði dottið annað í hug en að
nefna hóndann þar inn við Hamar eða upp við Hamar. Það er at-
hugavert, að Náttmálaskarð — milli Háar og Litla-Klifs — mun
vera eina örnefnið í eyjunum, sem kent er við dagsmark, og að
það mun þó hvergi bera heim við núverandi bæi sem dagsmark,
en austarlega í Sandskörðunum lætur það nærri Munnmæli segja,
að fyrir miðja 18, öld hafi kýrnar farið upp úr Náttmálaskarði að
sunnan, niður úr því að norðan og au^tur með Stóra-Klifi að norð-
an, og að þar hafi alt verið þá grasivaxið. Nú er skriða upp úr
Skarðinu að sunnan og nokkuð niður norðnn megin og svo stand-
berg, og stórgrýtis-urð austur með Klifi að norðan
5. Ornefni eftir þrœlum Hjörleifs Hróðmarssonar.
/ /
Olíkleg er sú tilgáta, að Bjarnarey, Alfsey og Brandur taki nöfn
sín af þrælum Hjörleifs þeim, sem Ingólfur Arnarson fann á Eiðinu
og drap hér og þar. Upp í þessar eyjar er ekki auðhlaupið; tvo báta
mundu þrælarnir hafa þurft, sinn í hvora átt, og þriðja bátinn hefði