Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1913, Page 44

46
Þá var sýslumaður yfir eyjunum Helgi Styrsson og hefir hann klag-
að kaupmenn þessa fyrir Ilannesi Pálssyni, og um vorið (11. apríl)
fékk sýslumaður kaupmennina til að lofa því skriflega upp á æru
og trú, að koma til alþingis og »hlýða góðra manna umdæmi®1).
A þinginu er Helgi orðinn hirðstjóri og fær Hannes Jón biskup
til að útvega sér vottorð og meðmælingabréf til konungs, undirritað
af Helga, lögmönnum báðum, Lopti ríka, Arníinni og öðrum helztu
höfðingjum Mun Hannes ekki hafa treyst upp á álit það er kong-
ur kynni að hafa á honum einkum þar sem Árni biskup var utan-
lands; enda er bersýnilegt af því bréfi, sem Jón biskup skrifar kongi
sjálfur, að álit sumra manna í Björgvin á Hannesi hefir ekki verið
sem bezt. Sýnilega hefir hér verið ráðabrugg þeirra dananna á móti
hinum íslenzka höfðingja Árna biskupi. Komst hann aldrei til stóls
síns upp frá þessu. Var hann kominn í stórskuldir við Eirík kon-
ung um afgjöld þau af landinu, sem hann átti að innheimta svo sem
hirðstjóri konungs eða umboðsmaður í 7 ár, og gaf hann konungi
skuldabréf upp á 3000 enska nobela 22. júní 1420; skyldi skuldin
greidd innan eins árs liðlega. Gengu 5 vinir Árna biskups í ábyrgð
fyrir hann, þeirra á meðal Áslákur biskup í Björgvin og Andbjörn
biskup á Hamri1). Þetta sama ár (1420) segir Gottskálks-annáll
hann dáið liafa og segir hann hafi verið »suikin af kongs hofmonn-
um til dauda utanlands«3). Jón Egilsson segir og að hann hafi dáið
1420. Er það miklu líklegra að hann hafi dáið það ár, hvernig svo
sem á dauða lians kann að liafa staðið, heldur en hitt, sem eg veit
heldur enga sönnun fyrir, að hann hafi lifað í Danmörku 10 ár upp
frá þessu4).
Ekki er víst hvort þeir hafi haldið orð sín kaupmennirnir og
skriftað fyrir Hannesi á alþingi, en hitt er víst að þetta sama sumar
óðu Englendingar hér svo uppi, að ekki höfðu verið dæmi til slíks
fyr. Virðist svo sem þeir hafi einkum verið gramir þeim Hannesi
og Jóni biskupi, hinum dönsku herrum, enda verið það auðvitað full-
kunnugt, uð það voru Danir, eða hin útlenda stjórn landsins, sem
lokaði landinu fyrir þeim, en ekki landsmenn sjálfir. Beztu skýrslu
um framferði Englendinga hér á þessu sumri og hinum næstu, hefir
Hannes sjálfur gefið í kæruskjali því sem hann bar fram árið 1425
fyrir ríkisráðið á Englandi út af þessum yfirgangi, ránum, vígaferl-
‘) ísl. fornbrs. IV. b., bls. 275—76
s) ísl. forubrs. IV. b , bls. 279—80. 10. sept. s á. sbrifa þeir í Björgvin Árni
og Andbjörn biskupar bréf saman til páfa. ísl. fornbrs. IV. b., bls. 285,
s) Isl. Ann , bls. 369.
*) Safn I, bls. 2 og 34s).