Vikan - 07.12.1967, Page 16

NÆTURGRIÐ.
Dýrð sé Guði í upphœðum, og friður á
jörðu með þeim mönnum, sem
hann hefur velþóknun á.
Þessum kveðskap Betlehemsengla á jóla-
nótt hina fyrstu á að hafa fylgt slíkur kraft-
ur, samkvæmt helgisögnum, að þá hafi orð-
ið alger friður í heiminum — í fyrsta og
síðasta sinn í sögunni. Að vísu var sá heims-
friður ekki varanlegur, því hann stóð ekki
nema næturlangt, en svo alger var hann,
að jafnvel rándýrin föstuðu til jóladags-
morguns heldur en að rjúfa þetta óvænta og
einstæða vopnahlé. Raunar er svo að heyra,
að betur hafi hér til tekizt en jafnvel Guð
þorði að vona, því samkvæmt söngtextanum,
sem Lúkas tilfærir, treysti hann sér ekki
til að ábyrgjast næturgrið öðrum en þeim,
sem hann hafði sjálfur ,,velþóknun á.“ Og
allir, sem kynnt hafa sér helg fræði, vita
hversu erfitt er að gera til hæfis svo vand-
látum og mislyndum karakterum sem guðir
eru.
En hvað um það, ef við trúum helgisögn-
inni, þá var þetta örstutta vopnahlé í mann-
heimi og dýrheimi engu að síður mesta
afrek í þágu heimsfriðarins, sem nokkurn
tíma hefur verið unnið. Því er ekki að undra,
þótt jólanóttin hafi í hugum kristinna manna
verið nátengd friðarhugsjóninni, von sár-
þreytts og stríðshrjáðs mannkyns um þann
frið á jörðu, sem niðurrifseigindir þess hafa
til þessa gert að engu og munu sjálfsagt að
eilífu gera. Eitt frægasta dæmið um ótrúleg
áhrif hugmyndarinnar, sem bundin er einu
friðarnótt mannkynsins, er atburður sá í
fyrri heimsstyrjöld, þegar hermenn Vestur-
veldanna og Þjóðverja á vesturvígstöðvunum
hættu allt í einu — ósjálfrátt, að því er
virtist, og samkvæmt einskonar eðlisávísun
16 VIKAN-JÓLABLAÐ
Margir hafa heyrt getið um Krímstríðið, ægilegar þjáningar hermannanna,
sem dóu eins og flugur í skotgröfunum úr hungri, kulda og drepsóttum, Flor-
ence Nightiingale, „konuna með lampann“, sem bauð öld sinni byrginn af ó-
trúlegu þreki og gerbreytti viðhorfum manna til sjúkrahjálpar. Aðrir hafa
lesið Sevastópól-sögur Tolstojs eða ljóð Tennysons um áhlaup léttu brigöð-
unnar. Hitt vita færri að stríð þetta er sérstætt að því leyti að neistinn, sem
tendraði bálið var deila tveggja af stærstu kirkjudeildum heims um ráðin yf-
ir fæðingarstað friðarhöfðingjans og jólabarnsins í Betlehem — musteri því
sem tileinkað er helgustu von kristinna manna um frið á jörðu.
DAGUR ÞORLEIFSSON TÓK SAMAN