Vikan


Vikan - 07.12.1967, Blaðsíða 79

Vikan - 07.12.1967, Blaðsíða 79
 CETEBE útf 1 utningsfyrirtæki Lodz, Nautowicza 13, Póllandi, Símnefni Cetebe, Lodz, Telex 88210, 88226, Sími 28533, Pósthólf 320. býður: „HESSIAN"-striga til fiskumbúða og annarra nota. Leitið upplýsinga hjá umboðsmönnum okkar á íslandi: é dlaf ur Gfslason s Gq. hf. Ingólfsstræti la - Reykjavík - Sími: 18370 (3 línur) hvað eigum við aS segja? — fyrir ótta til t!u árum, hvaS þá ef lengra er fariS aftur í tfmann. BæSi hafa þeir þjálfazt, sem lengi hafa lagt þetta fyrir sig, og svo eru komnir nýir menn, sem hafa aflaS sér mik- illar þekkingar, einmitt á þessu sviði, við skulum segia eins og 01- afur Jónsson á AlþýSublaSinu. — Maður, sem hefur lesið leikbók- menntir og leiksögu. — Það er líka mikið aS hverfa, að gagnrýnendur skrifi „gagnrýni" eins og til að þakka fyrir miðann sinn. — Já, og sömuleiðis hefur það lagzt alveg niður, í öllum sæmi- lega heiðarlegum blöðum, að ( gagnrýni gæti persónulegra sjónar- miða, jafnvel pólitískrar afstöSu. — Jú, þetta hefur mikiS batnað, þótt enn gæti áhugaleysis hjá einstaka blaði. — Þú minntist tvívegis á leiklist- arstjóra útvarpsstöðvanna á Norð- urlöndum. Færðu megnið af efninu þaðan? — Jó, einkum frá Danmörku og Svíþióð, og upp á síðkastið Kka Noregi og Finnlandi. Og svo hef ég haft gott samband bæði við BBC og Hamborgarútvarpið. — Og reyndar má segja að útvarpsstöðv- ar í hvaða landi sem er séu boðn- ar og búnar til að gera manni greiða, ef þess er óskað. Síðan það lagðist niður, að ég gæti sótt fundi meS leiklistarstjórum nógrannaland- anna, hef ég, eins og ég sagði áð- an, orðið að sæta lagi að hitta þá ef ég hef sjólfur átt erindi á þeirra slóðir, en önnur samskipti okkar eru öll bréflega. Þeir hafa haldið tryggð við mig, og gera mér marg- an greiða. Leikritin, sem viS flytj- um hér eru íslenzk leikrit, bæði gömul og ný, og svo úrval þeirra leikrita, sem ég fæ send frá þess- um stöðvum, eða sjónleikir, sem ég vel og læt vinna fyrir útvarp eða vinn oftast sjálfur. Á seinni árum hafa það einkum verið þrír höf- undar sem hafa skrifað leikrit fyrir útvarp og við höfum flutt, þeir Jök- ull Jakobsson, Biarni Benediktsson og Gunnar M. Magnúss. — Og svo ber við, að flutt séu leikrit, sem hafa verið hér ó f jölunum. — Það er í lögum þjóðleikhúss- ins — og úfvarpsins — að leikrit þjóðleikhússins séu flutt almenn- ingi út um landið gegnum útvarp, svo fremi þau henti útvarpi. Það ber oft við, aS mér Ifzt vel 6 sýn- ingar hér á fjöluunm til flutnings f útvarp, og þá er mikill ávinning- ur, hve vel þau eru þá orSin æfS, eftir margar sýningar. ViS hér get- um ekki unniS meSalleikrit nema 1—2 vikur. Það gerist þannig, að unnið er 4—5 daga, miðað við tvo og hálfan til þrjá tíma á dag ( samlestri, með ábendingum og að- finnslum leikstjóra. Annars fer þetta nokkuð eftir því, hve leikrit- ið er vandasamt, hve leikararnir og leikstjórinn þurfa að „grafa djúpt", ef svo mætti segja, í hlutverkin. Að þessum tíma liðnum förum við „á Ifnu", sem kallað er; leikum í þenn- an hljóðnema, sem hér er f miðj- um salnum, en leikstjórinn situr þarna frammi i tækniherbergi og hlustar á leikinn eins og hlustand- inn kemur til með að heyra hann, þegar að útsendingu kemur. Og þannig æfir hann eins og hann þarf; hann heyrir ýmislegt betur, þegar hann er kominn þarna fram, heldur en meðan allir sitja saman við borð. Leikararnir fara að taka öðrum tökum á verkinu, þegar þeir eru komnir aS hljóSnemanum, þó koma til ýmiss atriSi svo sem rétt- ar fjarlægSir, réttur raddstyrkur, og ýmislegt annað. Það tekur leikara vissan tíma að læra á hljóðnem- ann. Það verður að vera ósjálfráð hreyfing hjá útvarpsleikara, ef hann hækkar röddina, að fjarlægj- ast hlióðnemann ofurlítið, og það er svo ótalmargt> sem þarf að lær- ast og skynjast. Það er ekki svo auðvelt að kenna eða skilgreina lögmál hlióðnemans, það er til dæmis eins og ákveðinn hringur næst honum, sem við verðum að vera innan við, ef við ætlum að leika hljóðlega og innilega — inn- tímt, en inntímitetið tapast, ef út fyrir hann er farið. Þetta er nokk- uð, sem við ekki vitum öðru vísi en með skynjun okkar. Og eins og við vitum, þegar verið er að flytja fólki eitthvað, sem það getur ekki notið nema með einu skilningar- viti, heyrninni, er afar árfðandi að ná sem mestum áhrifum með rödd- inni. Það er meðal annars fólgið í því læra á hljóðnemann, og svo að geta yfirstigið þá hindrun, sem er fólgin í því að leika án þess að sjást. Að geta ekki notað neitt ann- að en raddbrigði, f staðinn fyrir aS leikarinn á sviðinu getur hjálpað til með hreyfingum eða stutt sinn leik með svipbrigSum. — Nú hef ég aldrei séS upptöku á útvarpsleik, en eindregiS hef ég ævinlega á tilfinningunni, að út- varpsleikari beiti bæði svipbrigð- um og Ifkamshreyfingum. Að hann beinlfnis hljóti að gera það. — ÞaS er óhjákvæmilegt. Enda þykir mörgum gaman aS horfa á útvarpsleikara, til dæmis f sterkum atriðum, án þess að heyra þá. Það er oft ærið broslegt. — ViS vorum komnir þangað í gangi æfingarinnar, að leikararnir voru komnir ,,á línu". — Já. Upptakan sjálf fer svo VIKAN-JÓLABLAÐ 79
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112

x

Vikan

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vikan
https://timarit.is/publication/368

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.