Múlaþing: byggðasögurit Austurlands - 01.01.2001, Blaðsíða 107

Aðalsteinn Aðalsteinsson
Hreindýraveiðar
að voru talin hlunnindi bæjanna í
Hrafnkelsdalnum að hafa hreindýra-
veiði svo nærtæka sem raun var á
enda notuð sem kostur var af ábúendum
jarðanna í dalnum. Elías Jónsson bjó fyrst á
Vaðbrekku en síðar á Aðalbóli í kringum
aldamótin síðustu og var hann á þeim tíma
talinn mesta hreindýraskytta landsins.
Þegar faðir minn hóf búskap á Vað-
brekku 1922 og keypti þá jörð var það ekki
síst með tilliti til hlunninda af hreindýra-
veiðum og eitt fyrsta búsgagn var riffi.ll, en
það fór þó svo að í hans búskap var þessi
veiði lítið stunduð, enda dýrin oftast friðuð
og svo fá að það gat tekið marga daga að
finna þau og þá undir hælinn lagt hvernig
gengi að ná þeim því vopnin voru léleg. Þó
mun hafa veiðst eitt og eitt dýr og þótti
alltaf búbót.
Arið sem ég fermdist, 14 ára gamall, má
segja að ég hafi byrjað að fara með byssu.
Það vor í rúningssmalamennsku fann ég
greni og var þar í kring ótrúlegur fjöldi
lambsræfla. Þar sem grenjaskytta var ekki
fáanleg í bili varð það úr að ég fékk lánaðan
riffil hjá Páli Gíslasyni á Aðalbóli. Þetta
var einskota Winchester riffill, cal. 22. Með
Fallinn foringi austan Þrœlaháls. Ljósm.; Jónas
Arnason.
þetta vopn fór ég á grenið og banaði með
því dýrbítnum. Sem verðlaun fyrir vel
unnið verk gaf faðir minn mér samskonar
riffil í fermingargjöf. Ekki voru sjónaukar á
þessum rifflum og engar festingar fyrir þá,
aðeins járnsigtin. Ég sá mjög vel og komst
því fljótt upp á lag með að nota riffilinn og
skaut með honum rjúpur, gæsir, álftir og
tófur og urðu tófurnar ótrúlega margar því
ég hafði riffilinn alltaf með mér þegar ég
var að hugsa um féð.
Það er svo veturinn 1947 sem hann er
fyrst prófaður á hreindýr, þann vetur komu
hreindýr niður í Hrafnkelsdal og héldu sig í
Urðarteig sem er undir klettum í austan-
verðum dalnum á milli bæjanna. Fórum við
Páll á Aðalbóli ásamt fleirum sitt hvoru
megin að þeirn og voru skotin þarna nokkur
dýr en minnisstæðast er mér þegar ungur
tarfur sem hafði særst lítilsháttar, fór upp í
einn klettabásinn efst í fjallinu. Ég fór að
kletthorninu við básopið og skaut tarfinn
þarna. Við skotið stökk boli af stað en valt
svo um dauður og endastakkst niður allt
fjall. Þetta voru mínar fyrstu hreindýra-
veiðar.
A næstu árum eru svo stöku sinnum
veidd hreindýr, er það helst á vorin eða fyrri
part sumars þegar tarfar voru í Vaðbrekku-
heiði og jafnvel niðri í dal. Var þá skotinn
105