Tímarit lögfræðinga - 01.11.2000, Blaðsíða 27

Tímarit lögfræðinga - 01.11.2000, Blaðsíða 27
Telji Hæstiréttur líkur fyrir því að niðurstaða héraðsdómara um sönnunar- gildi munnlegs framburðar fyrir dómi kunni að vera röng svo einhverju skipti um úrslit málsins og vitni eða ákærði, sem eiga í hlut, hafa ekki gefið munnlega skýrslu fyrir Hæstarétti, þá getur rétturinn fellt héraðsdóminn úr gildi og með- ferð máls í héraði í þeim mæli að munnleg sönnunarfærsla geti farið þar fram eftir þörfum og leyst verði úr málinu á ný, sbr. 5. mgr. 159. gr. laga um meðferð opinberra mála, sbr. 5. mgr. 19. gr. laga nr. 37/1994. f þessu sambandi má vísa til H 1997 1877. í röksemdum Hæstaréttar á bls. 1878- 1879 segir að í niðurstöðuþætti hins áfrýjaða dóms sé frásögn stúlkunnar af sam- skiptum hennar við ákærða virt þannig, að hún hafi verið staðföst í framburði sínum, framburður vitna styðji frásögn hennar um ofbeldi og ummerki á líkama hennar veiti staðhæfingu hennar nokkurn stuðning. Sakarmat dómenda í héraði virtist vera á þann veg, að frásögnina skorti þann stuðning í öðrum gögnum málsins, sem við hafi þurft, til að fram væri komin nægileg sönnun um sekt ákærða, er ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sbr. 46. gr. laga nr. 19/1991. Á hinn bóginn komi ekki skýr- lega fram í héraðsdómi, hvort framburðurinn hafi verið metinn trúverðugur. Þá skorti einnig á að fram komi hvort framburður ákærða, sem ekki njóti sérstaks stuðnings í öðrum málsgögnum, hafi verið metinn trúverðugur. Sé þetta slíkur annmarki á dóm- inum að ekki verði við unað. Með hliðsjón af þessu og 5. mgr. 159. gr. sömu laga þótti nauðsynlegt að sönnunarfærsla færi fram að nýju fyrir héraðsdómi. Var dóm- urinn og málsmeðferðin felld úr gildi og málinu vísað heim í hérað til nýrrar með- ferðar og dómsálagningar að nýju. Mat á sönnunargildi munnlegs framburðar er oft erfitt. Ýmsar viðmiðanir má þó hafa til leiðbeininga um það hvað gæti haft áhrif í því sambandi, t.d. hvort vitni hefur haft ástæðu til að segja ósatt. Mikilvægt er að greina hvort framburð- urinn er í samræmi við annað sem fyrir liggur í málinu. Ef hann fær ekki stoð að neinu leyti í því sem fram hefur komið eða er jafnvel í mótsögn við það getur það haft þau áhrif að framburðurinn verður ekki talinn trúverðugur. Einnig skiptir máli fyrir matið hvort það sem fram kemur í framburðinum sjálfum er mótsagnakennt eða hvort vitnið er sjálfu sér samkvæmt í frásögn sinni. Á þessu geta þó verið ýmsar undantekningar.47 Röksemdir dómara um sönnun þurfa að vera sannfærandi. Sem dæmi má nefna að það er ekki sannfærandi ef dómari metur sönnunarstöðu þannig að framburður teljist ekki trúverðugur þrátt fyrir að ýmis atriði renni stoðum undir að hann sé réttur. Þannig þarf að meta í heild það sem skiptir máli - ekki aðeins þau atriði sem dómari telur að dragi úr trúverðugleikanum, sem verða að sjálf- sögðu að vera réttilega metin, - heldur einnig þau atriði sem benda til að fram- burður sé réttur, styrkja hann eða gefa tilefni til að ætla að honum megi treysta. 47 Hans Gammeltoft-Hansen rekur þessi og önnur atriði, sem hafa áhrif á mat á trúverðugleika framburða, í Strafferetspleje I, bls. 108-112. Sjá einnig W.E. von Eyben: Bevis, bls. 155. 193
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100

x

Tímarit lögfræðinga

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit lögfræðinga
https://timarit.is/publication/586

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.