Tímarit lögfræðinga - 01.11.2000, Blaðsíða 63

Tímarit lögfræðinga - 01.11.2000, Blaðsíða 63
styrk í hafinu, en oftast mjög lágum.8 Tilhneiging þungmálma til að safnast fyrir í lífverum getur verið hættuleg fyrir lífverur sjávar og neytendur sjávar- fangs. Helstu uppsprettur þungmálma eru frá ýmsum iðnaði og umferð. 5. Olíuefni geta haft eituráhrif á lífríki hafsins, spillt búsvæðum, skemmt sjávarfang og dregið verulega úr útivistargildi strandsvæða.9 Talið er að um 60% af heildarmagni olíuefna sem berast í hafið komi frá starfsemi í landi (um 1,4 milljónir tonna árlega). 6. Næringarefni í of miklum mæli í lífríki hafsins geta leitt til hættulegrar keðjuverkunar sem meðal annars getur leitt til dauða botndýra. Helstu upp- sprettur næringarefna af manna völdum eru skólp, afrennsli frá matvælaiðn- aði, húsdýrahald ásamt útskolun tilbúins áburðar frá landbúnaðarhéruðum. 7. Sorp í sjávarumhverfi getur haft ýmisleg neikvæð áhrif á og jafnvel eyðilagt búsvæði í lífríki hafsins. Dýr geta flækst í sorpi, kafnað og orðið fyrir melt- ingartruflunum. Auk þess veldur sorp á ströndum verulegri sjónmengun. Opin brennsla á sorpi í landi, sérstaklega á ýmsum plastúrgangi, getur einnig orsakað útstreymi þrávirkra lífrænna efna sem síðan geta borist til hafsins. Mengun frá landi er ekki einungis viðamesta uppspretta mengunar sjávar heldur getur hún einnig verið hættulegri og erfiðari við að ráða en aðrar teg- undir mengunar. Mengunin kemur í hafið meðfram ströndum þar sem lífríkið er fjölbreyttast, frjósamast og viðkvæmast fyrir röskun. Stöðug aukning útblásturs og frárennslis eiturefna, t.d. frá ýmis konar iðnaði og landbúnaði, gerir það og sérstaklega erfitt að greina uppsprettu mengunar og sýna orsakatengsl á milli ákveðinnar starfsemi og tiltekinnar mengunar.10 Þrátt fyrir þekkt skaðleg áhrif mengunar sjávar frá landi hefur hún þó ekki notið jafnmikillar athygli á alþjóðavettvangi og ýmis önnur alþjóðleg umhverf- isvandamál. Á undanförnum áratugum hafa ríki heims hins vegar reynt að taka á þessu vandamáli með ný lagasjónarmið að leiðarljósi sem fyrr er lýst. 4. ALÞJÓÐLEGAR REGLUR ER VARÐA MENGUN SJÁVAR FRÁ LANDI Síðastliðin þrjátíu ár hafa ýmsar jákvæðar framfarir orðið í samstarfi þjóða um varnir gegn mengun sjávar þó langt sé frá því að tekist hafi að halda vanda- 8 Helstir þungmálma eru kadmín (Cd), króm (Cr), kopar (Cu), kvikasilfur (Hg), nikkel (Ni), blý (Pb) og sink (Zn). Arsen (As) er einnig oft talið fylla þennan hóp. Sumir þungmálmar eru nauð- synlegir lífverum en geta haft eiturvirkni ef styrkur þeirra er of mikill, s.s kopar og sink. Aðrir málmar, eins og blý, kadmín og kvikasilfur, hafa engu þekktu hlutverki að gegna í lífrfkinu og hafa eiturvirkni við lágan styrk. 9 Olía er safnheiti yfir ýmis efni s.s. jarðolíu (hráolíu), ýmis lífræn leysiefni, jarðolíuhluta smur- olíu og ýmsar vaxtegundir. 10 R. M'Gonigle, Michael: „„Developing Sustainability" and the Emerging Norms of Interna- tional Environmental Law: the Case of Land-Based Marine Pollution Control". Canadian Yearbook of International Law 1990. Vancouver 1990, bls. 173. Hér eftir vísað til sem „M'Gonigle". 229
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100

x

Tímarit lögfræðinga

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit lögfræðinga
https://timarit.is/publication/586

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.