Tímarit lögfræðinga - 01.11.2000, Blaðsíða 21

Tímarit lögfræðinga - 01.11.2000, Blaðsíða 21
Stundum vantar mikið upp á að máltilbúnaðurinn sé fullnægjandi. Það leiðir oft til þess að gagnaðili getur ekki tekið til varna þar sem engan veginn er unnt að átta sig á efni málsins, á hverju kröfur eru byggðar eða hverjar röksemdirnar eru fyrir því að þær ættu samkvæmt lögum að ná fram að ganga. Þetta getur einnig haft þær afleiðingar að dómara verði ófært að rökstyðja niðurstöðu í málinu í samræmi við réttarfarsreglur og þau lögmál sem honum ber að virða. Getur það leitt til frávísunar málsins ef það á við. í dómi Hæstaréttar frá 2. maí 2000 í máli nr. 152/2000 er staðfestur úrskurður héraðsdómara um frávísun með vísan til forsendna hans. I úrskurðinum segir m.a. að stefnandi hafi í málatilbúnaði sínum ekki uppi neinar sjálfstæðar málsástæður, sem hann byggi kröfur sínar á, heldur taki hann upp orðréttar tilvitnanir og geri þær að sínum án þess að sýna fram á hvernig þær ættu að leiða til þess að kröfur hans næðu fram að ganga. Þá hafi hann uppi tilvitnanir í lög og stjórnarskrá án þess að reyna að sýna fram á hvernig skilyrði í rækjuveiðileyfi, sem hann krafðist ógildingar á, væru í andstöðu við þau lagafyrirmæli. í öðrum tilvikum eru ágallarnir ekki eins alvarlegir. Þá er hugsanlega unnt að bæta úr þeim með því að gefa málsaðila kost á að skýra það sem er óljóst. Dómari hefur auk þess heimildir til að túlka eða skýra málatilbúnaðinn. Það er orðað þannig í rökstuðningi dómsins að ákveðin atriði í málatilbúnaði aðila verði skilin á tiltekinn hátt. 2.2.1) Reglur um sönnun og sönnunarmat Samkvæmt því sem hér að framan hefur komið fram þarf dómari að taka rök- studda afstöðu til þess í dómsúrlausn hvað talið er sannað í hverju máli. Atvikin, sem talin eru sönnuð, hafa réttarfarslega þýðingu en þau, ásamt óumdeildum atvikum, verða lögð til grundvallar niðurstöðu í málinu. Það þýðir hins vegar ekki endilega að atvikin, sem talin eru sönnuð, séu að öllu leyti rétt eða sönn þótt markmið réttarfarsreglna um sönnun sé að dómur verði byggður á því sem er í samræmi við raunveruleikann. í opinberum málum gilda t.d. mjög strangar reglur um sönnun af augljósum ástæðum. Er því enn meiri hætta en ella á að lögfull sönnun takist ekki þrátt fyrir að „brotið" hafí í raun og veru verið framið. Þegar tekin er afstaða til þess hvort tekist hafi að sanna staðhæfingu er það gert þannig að metið er það sem fram kemur í gögnum málsins. Niðurstaðan veltur oftast á því hvernig gögnin eru metin og hverjar ályktanir verði réttilega dregnar af því sem fram kemur í þeim. Rökin fyrir niðurstöðu sönnunarmatsins eru vegin og metin gegn þeim rökum sem leiða til gagnstæðrar niðurstöðu. Það er dómarans að meta sönnunargildi þess sem fram hefur komið í málinu en það gerir hann samkvæmt réttarreglum um sönnun, sönnunarbyrði og sönnunarmat. Þessar reglur hafa því áhrif á það hvernig dómari hagar rökstuðningi þegar hann tekur afstöðu til þess í dómi hvað hann telur sannað. í greinargerð með frumvarpi, sem varð að lögum nr. 85/1936 um meðferð einkamála í héraði, segir um 122. gr., en greinin fjallar um sönnunarmat dómara, að eins og í 187
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100

x

Tímarit lögfræðinga

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit lögfræðinga
https://timarit.is/publication/586

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.