Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar - 01.01.2011, Side 128

Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar - 01.01.2011, Side 128
128 GuðNI ELíSSON hitastigsbreytingar með mjög einföldum hætti: Fólk skiptir á eigum sínum og vinnulaunum fyrir jakka í mismunandi þykktum (eða húsum í mismunandi hæðum, eða ölduvarnarveggjum í mismun- andi stærðum, osfrv). Punktur.97 Punktur. Bara að öll vandamál sem mannkyn stendur frammi fyrir á kom- andi áratugum bjóði upp á jafn einfaldar og farsælar aðlögunarlausnir. Af skefjalausum framgangi hlutanna Umhverfisblaðamaðurinn Mark Lynas gengur svo langt að segja að allt hagkerfi Vesturlanda sé byggt á afneitun. Sérstaklega sé kennisetningin um hinn endalausa vöxt skaðleg, en hagvaxtarkenningar iðnsamfélaganna séu illsamræmanlegar raunveruleika hlutanna. Sá auður sem verði til við stöðuga rýrnun náttúruauðlinda sé talinn þjóðfélögum til tekna, t.d. í formi landsframleiðslu eða neyslustigs, en sú skilgreining á auðsöfnun sé jafn skynsamleg og að segja einstakling auðgast á því að ganga með reglu- legum hætti á sparifé sitt.98 Þessa líkingu má setja í forvitnilegt samhengi. Ef við gefum okkur að olíubirgðir heimsins hafi að mestu leyti myndast á 150 milljón árum, fyrir 10 til 160 milljónum ára, mun það ekki taka mann- kyn nema um 150 ár að tæma þær að mestu.99 Við tökum út af þessum innlánsreikningi náttúrunnar á milljónföldum þeim hraða sem hún lagði inn á hann. Alvara málsins ætti að vera öllum ljós. Í sjálfu sér er ekkert nýtt við vangaveltur Lynas. Nútímaumræðan um vistkreppu er tæplega hálfrar aldar gömul og líklega er Endimörk vaxtarins sem kom út á íslensku 1974 þekktasta bókin um efnið. Þorsteinn Vilhjálmsson prófessor í vísindasögu gerir þessu rannsóknarsviði góð skil í grein sinni „Viðhorf og vistkreppa“, en hann skoðar umfjöllunina sérstak- lega í ljósi veðurfarshlýnunar undanfarinna áratuga.100 Eins og Þorsteinn 97 Geir Ágústsson, „Rýma þarf stæði fyrir einkaflugvél Al Gore á Reykjavíkurflugvelli“, 17. mars 2008. 98 Mark Lynas, Six Degrees. Our Future on a Hotter Planet, London/New York: Harper Perennial, 2008, bls. 266. 99 Sjá hér t.d. „How Oil Forms“, 9. janúar 2006. Earthguide and the Regents of the University of California: http://earthguide.ucsd.edu/fuels/oil.html [sótt 8. júní 2010]. 100 Þorsteinn Vilhjálmsson, „Viðhorf og vistkreppa: Þættir úr sögu viðhorfa og for- sagna um vistkreppu, auðlindaþurrð og hlýnun“, Ritið 2/2008, bls. 7–35. Endimörk vaxtarins (1974) heitir á ensku Limits to Growth (1972) og er eftir Donellu H. Meadows, Dennis L. Meadows, Jørgen Randers og William W. Behrens III. Þýð- endur bókarinnar eru Þorsteinn Vilhjálmsson og Finnbogi Guðmundsson.
Side 1
Side 2
Side 3
Side 4
Side 5
Side 6
Side 7
Side 8
Side 9
Side 10
Side 11
Side 12
Side 13
Side 14
Side 15
Side 16
Side 17
Side 18
Side 19
Side 20
Side 21
Side 22
Side 23
Side 24
Side 25
Side 26
Side 27
Side 28
Side 29
Side 30
Side 31
Side 32
Side 33
Side 34
Side 35
Side 36
Side 37
Side 38
Side 39
Side 40
Side 41
Side 42
Side 43
Side 44
Side 45
Side 46
Side 47
Side 48
Side 49
Side 50
Side 51
Side 52
Side 53
Side 54
Side 55
Side 56
Side 57
Side 58
Side 59
Side 60
Side 61
Side 62
Side 63
Side 64
Side 65
Side 66
Side 67
Side 68
Side 69
Side 70
Side 71
Side 72
Side 73
Side 74
Side 75
Side 76
Side 77
Side 78
Side 79
Side 80
Side 81
Side 82
Side 83
Side 84
Side 85
Side 86
Side 87
Side 88
Side 89
Side 90
Side 91
Side 92
Side 93
Side 94
Side 95
Side 96
Side 97
Side 98
Side 99
Side 100
Side 101
Side 102
Side 103
Side 104
Side 105
Side 106
Side 107
Side 108
Side 109
Side 110
Side 111
Side 112
Side 113
Side 114
Side 115
Side 116
Side 117
Side 118
Side 119
Side 120
Side 121
Side 122
Side 123
Side 124
Side 125
Side 126
Side 127
Side 128
Side 129
Side 130
Side 131
Side 132
Side 133
Side 134
Side 135
Side 136
Side 137
Side 138
Side 139
Side 140
Side 141
Side 142
Side 143
Side 144
Side 145
Side 146
Side 147
Side 148
Side 149
Side 150
Side 151
Side 152
Side 153
Side 154
Side 155
Side 156
Side 157
Side 158
Side 159
Side 160
Side 161
Side 162
Side 163
Side 164
Side 165
Side 166
Side 167
Side 168
Side 169
Side 170
Side 171
Side 172
Side 173
Side 174
Side 175
Side 176
Side 177
Side 178
Side 179
Side 180
Side 181
Side 182
Side 183
Side 184
Side 185
Side 186
Side 187
Side 188
Side 189
Side 190
Side 191
Side 192
Side 193
Side 194
Side 195
Side 196
Side 197
Side 198
Side 199
Side 200
Side 201
Side 202
Side 203
Side 204
Side 205
Side 206
Side 207
Side 208
Side 209
Side 210
Side 211
Side 212
Side 213
Side 214
Side 215
Side 216
Side 217
Side 218
Side 219
Side 220
Side 221
Side 222
Side 223
Side 224
Side 225
Side 226
Side 227
Side 228
Side 229

x

Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar
https://timarit.is/publication/1098

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.