Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.05.2018, Síða 142

Tímarit Máls og menningar - 01.05.2018, Síða 142
U m s a g n i r u m b æ k u r 142 TMM 2018 · 2 ein. Stundum fær ungi maðurinn reyndar það hlutverk að vera „fundar- kjöt“, það gerir sig gagnvart viðskipta- vinum stofunnar að hafa fleiri með á kynningarfundum, þá gengur betur að selja auglýsingarnar. Það kemur fyrir að ungi maðurinn dregur ályktanir af því sem fyrir eyru hans og augu ber og sem beina hugsun lesandans í ákveðna átt. Tiltölulega snemma í sögunni lýsir hann til dæmis útsýninu af svölum íbúðar sinnar: „[F]yrir utan fjöllin er ekkert að sjá nema ferkantaðar byggingar, hver um sig fylgsni fyrir hundruð manna. Fyrir framan mig eru mörg þúsund mann- eskjur sem sjást ekki“ (26). Og það er einmitt það sem bókin Formaður hús- félagsins fjallar um, þessar þúsund manneskjur sem sjást ekki, eru einfald- lega heima hjá sér. Eitt fyrsta samtal hins verðandi kærustupars snýst um kvikmyndahandrit sem hún hafði fyrir margt löngu byrjað að skrifa og fjallaði „um fólk sem er mest heima hjá sér,“ og hún er ekki viss um að fólk hafi áhuga á slíku. Og ungi maðurinn svarar fyrir hönd þeirra lesenda sem þessi látlausa saga fangar: „Stundum er fólk forvitið um hvað annað fólk er að gera heima hjá sér“ (69). Stundum nægir það þó ekki lesendum og þeir henda þessari bók frá sér af því að í henni gerist ekki neitt. Í sögunni er ekki að finna áhugaverðar persónur að gera áhugaverða hluti og þar verða hvorki skil né hvörf sem breyta framvindunni eða með orðum söguhetjunnar: „Á stað eins og þessum gerast breytingar svo hægt að maður tekur ekki eftir þeim“ (59). En hvernig sjást manneskjur, ein eða þúsund, sem allar líkt og ungi maður- inn, stíga skrefin hvern dag fram úr rúminu og sameinast straumi allra hinna, sveigja hjá hindrunum, staldra við endrum og sinnum, sýna kurteisi og bregðast við. Halda áfram að vinna, lesa, iðja, eins og skáldið ráðlagði forðum. Skáldsagan Formaður húsfélagsins setur ekki fram stórar spurningar um tilgang eða uppreisn gegn hinu viðtekna. Hér er ekki teiknað upp sögulegt samhengi söguhetju sem á sér stóra drauma eða markmið sem hún fylgir eftir og ganga upp eða ekki. Fyrir kemur að minnst er á að eitthvað hafi verið öðruvísi áður og gefur lesandanum tilfinningu fyrir for- tíð án þess að hún skipti máli. Þegar eldur kemur upp í bláu sjoppunni og hún brennur til grunna hefur það engar afleiðingar: „Það eina sem minnir á að hér hafi verið hús er dökk möl sem myndar útlínur undirstaðnanna í jörð- inni, eins og nýtekin gröf“ (97). Ekkert í þessari sögu leiðir beinlínis af öðru held- ur er einmitt undirstrikað hversu enda- sleppar flestar athafnir okkar eru, hversu ótengdar og oftar en ekki áhrifalausar. Má í því samhengi benda á dásamlega hliðarsögu af lesbíuparinu á hæðinni fyrir ofan. Parinu fylgir ungur sonur og hefur faðir hans verið til vandræða þar sem hann á við geðræna erfiðleika að stríða. Um jólin ákveður lesbíuparið að fara út á land en vill ekki að faðir drengsins viti af því og elti litlu fjöl- skylduna uppi. Það þurfi því að líta út fyrir að konurnar séu heima í íbúðinni að halda jól. Ungi maðurinn tekur að sér verkefnið, hann fer reglulega upp, kveik- ir og slekkur ljósin í samræmi við venjur íbúanna sem hann auðvitað þekkir af hljóðunum sem borist hafa frá íbúðinni. Hann kaupir meira að segja seríur og síðar jólatré sem hann skreytir svo að gervi hamingjuríkra jóla í íbúðinni sé fullkomnað (145–150). Sambýliskonan vænir hann um framhjáhald vegna tíðra fjarvista úr þeirra sameiginlegu tilveru þegar hann hverfur til þess að skapa til- veru annarra trúverðuga ásýnd. Ekkert
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144

x

Tímarit Máls og menningar

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.