Árbók Landsbókasafns Íslands - 01.01.1948, Blaðsíða 105

Árbók Landsbókasafns Íslands - 01.01.1948, Blaðsíða 105
ÍSLENZKAR HEIMILDIR STEPHANIUSAR 105 Arngrímur honurn (sjá s. st. VII 31). Bæði þessi bréf eru nú glötuð að öðru leyti en því að Stephanius tekur upp í NU bls. 141—42 kafla úr bréfi Arngríms (sjá hér síðar). Ekki verður séð að önnur bein bréfaskipti hafi orðið milli þeirra, því að allt annað sem Stephanius hefur frá Arngrími í NU er annaðhvort tekið úr ritum hans eða komið um hendur Worms. Árið 1632 sendi séra Magnús Ólafsson í Laufási Worm uppskrift Krákumála með skýringum. Árið eftir hefur Stephanius fengið hana að láni og þóttist hafa himin höndum tekið, er honum barst þannig kvæði eftir einn af fornkonungum Danmerkur; — enginn efaði þá að kvæðið væri réttilega eignað honum. Hrifning hans og áhugi varð svo mikill að hann fór að hugsa um að læra íslenzku til þess að geta kornizt frarn úr kvæðinu og öðru slíku sem hann kynni að ná í. En hjálpargögn voru engin til; Worm gat aðeins léð honum latneskt-íslenzkt orðakver sem notað var í latínuskól- unum íslenzku, en það mun hafa komið að litlu haldi. Það er ljóst af mörgum dæm- um að íslenzkukunnátta Stephaniusar varð aldrei á marga fiska. En áhugi hans á ís- lenzkum fræðum var vaknaður og jókst nú um allan helming þegar hann varð þess vís að þangað mátti sækja margt sem notað yrði við skýringar á Saxo, en hann var þá byrjaður að vinna að undirbúningi útgáfu þeirrar sem nefnd var í upphafi þessar- ar ritgerðar. Upp frá þessu fékk hann að sjá hjá Worm allt sem til hans kom frá ís- landi. handrit og bréf, skrifaði upp það sem hann vildi nota og var látlaust að nauða á Worm um alls konar vitneskju, fékk hann til að skrifa vinum sínum á íslandi og spyriast fyrir um ýmsa hluti og lét hann útvega sér aðstoðarmenn meðal Islendinga sem í Kaupmannahöfn dvöldust. Af íslenzkum ritum sem Stephanius komst yfir á þennan hátt skal fyrst talið það sem runnið er frá Magnúsi Ólafssyni. Vísnauppskriftir þær úr fornum ritum sem Magnús sendi Worm á árunum 1632—35 fékk Stephanius allar léðar og eru uppskrift- ir hans úr þeim enn til í R: 693 í Háskólabókasafninu í Uppsölum.1 Orðabók Magn- úsar vfir fornskáldamál fékk Stephanius oftar en einu sinni að láni hjá Worrn og var búinn að skrifa hana upp áður en Worm gaf hana út (Specimen Lexici Runici 1650); sú uppskrift er enn til í DG: 55 í Uppsölum. Latneska þýðingu Magnúsar Ólafssonar á Laufás-Eddu, sem Þorlákur biskup sendi Christian Friis kanslara 1629, fékk Stepha- nius fyrst að láni hjá kanslara, síðar hefur hann eignazt hana eða skrifað hana upp. Loks má geta þess að uppskrift af drápu Magnúsar um Christian Friis er meðal handrita Stephaniusar í Uppsölum (DG: 19—20), en drápuna fékk Worm frá Bene- dikt syni Magnúsar, og er það eintak nú glatað. Frá Þorláki biskupi hafði Worm meðal annars fengið skýringar Björns á Skarðsá við Höfuðlausn, sem enn eru til í eiginhandarriti höfundar í AM 552 r, 4°. Uppskrift af þeim er í safni Stephaniusar (DG: 41), og hann vitnar í þær í NU bls. 70. Aftur á móti hafði Stephanius ekki gagn af Knytlinga sögu, sem Þorlákur hiskup sendi Worm 1639 (AM 1005, 4°), af því að hann fékk hana ekki þýdda. Einar Magnússon 1) Sjí Den store saga om Olav den hellige, utg. av O. A. Johnsen og Jón Helgason, bls. 946—52; Bibl. Arnam. VII, aths. við bls. 224«.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186
Blaðsíða 187
Blaðsíða 188
Blaðsíða 189
Blaðsíða 190
Blaðsíða 191
Blaðsíða 192
Blaðsíða 193
Blaðsíða 194
Blaðsíða 195
Blaðsíða 196
Blaðsíða 197
Blaðsíða 198
Blaðsíða 199
Blaðsíða 200
Blaðsíða 201
Blaðsíða 202
Blaðsíða 203
Blaðsíða 204
Blaðsíða 205
Blaðsíða 206
Blaðsíða 207
Blaðsíða 208
Blaðsíða 209
Blaðsíða 210
Blaðsíða 211
Blaðsíða 212
Blaðsíða 213
Blaðsíða 214
Blaðsíða 215
Blaðsíða 216
Blaðsíða 217
Blaðsíða 218
Blaðsíða 219
Blaðsíða 220
Blaðsíða 221
Blaðsíða 222
Blaðsíða 223
Blaðsíða 224

x

Árbók Landsbókasafns Íslands

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Árbók Landsbókasafns Íslands
https://timarit.is/publication/279

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.