Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.10.2004, Blaðsíða 33

Náttúrufræðingurinn - 01.10.2004, Blaðsíða 33
Tímarit Hins íslenska náttúrufræðifélags Tegund/Species Fossfjörður n % Skagafjörður n % Hólmavík n % Mánárbakki n % Samtals/Tofa/ n % Langvía Uria aalge 5 25 8 22 5 23 3 43 21 25 Stuttnefja Uria lomvia 15 75 25 69 16 73 3 43 59 69 Haftyrðill Alle alle 0 0 1 3 0 0 0 0 1 1 Álka Alca torda 0 0 2 6 1 5 1 14 4 5 Samtals/Toíd! 20 100 36 100 22 100 7 100 85 100 3. tfl/Zfl. Fuglar sem fundust nýdauðir í Fossfirði í Arnarfirði, við Sauðárkrók í Skagafirði, nærri Hólmavík í Steingrímsfirði og við Mánárbakka á Tjörnesi í janúar og febrúar 2002. Safnað var heilum ferskum fuglum og þeir sendir til Náttúrufræðistofnunar til krufningar. - Birds found zvashed ashore in Fossfjörður, at Sauðárkrókur, Hólmavík and Mánárbakki in January and February 2002 and sent to the Icelandic Institute ofNatural History in Reykjavík. Only intact specimens were collected. Tvær gerðir af búrsum sáust í ungfuglum, annars vegar langar, breiðar og þykkar búrsur (oft 1,5 x 1,0 cm) og svo mjóar og þunnar búrsur (oft 1,0 x 0,3 cm). Það er vitað að hjá svartfuglum, a.m.k. lunda, minnkar búrsan með aldri og hverf- ur við kynþroska.1 Allar ungu langvíurnar voru með stórar þrútnar búrsur og því að öllum líkindum fuglar á fyrsta ári. Þrjár (60%) af fimm ungum stuttnefjum voru með mjóa og þunna búrsu og því líklega tveggja til þriggja ára gamlir fuglar. Mælingar á vænglengd hjá lang- víu gáfu marktækan mun flokkað eftir kyni og aldri (fervikagreining, F3,89 = 8,219, p « 0,001) (4. tafla). Ungfuglar voru vængstyttri en full- orðnir fuglar. Samanburður á þyngd sömu hópa gaf einnig marktækan mun (F3,89 = 2,781, p<0,05). Eini hópurinn sem skar sig úr voru ungir kvenfuglar en þeir voru að jafnaði léttari en fullorðnir fuglar og ungir karlfuglar. Hjá stuttnefju var hvorki marktækur munur á þyngd (F372 = 1,2499, p = 0,298) né vænglengd (F374 = 0,998, p = 0,398) milli aldurs- og kynjahópa en úrtakið fyrir ungfugla var lítið (4. tafla). Hamur fuglanna var hreinn að sjá og engin merki um olíu- eða grútar- smit fundust. Bringuvöðvar á öllum langvíum og stuttnefjum, bæði full- orðnum og ungum, voru innfallnir og lærvöðvar rýrir. Enginn vottur af fitu var undir ham né heldur fannst iðrafita í nokkrum fugli (5. mynd). Skoðun á hjarta sýndi að fita, sem við vanalegar kringumstæður er við kransæðar, var umbreytt í hlaup- kenndan glæran massa (serous fatty atrophy) sem bendir til kramar (cachex- ia). Einu gallarnir sem blöstu við inn- vortis voru blæðingar í meltingarvegi (hemorrhagic gastroenteropathy), en garnir í mörgum fuglum voru út- pandar af dökkum blóð- og gall- blönduðum, límkenndum, þykkfljót- andi massa. Fremstu merki um blæð- ingar í meltingarvegi fundust frá og með kirtlamaga. Gallblaðran í fuglun- um var yfirleitt þanin af þunnfljótandi galli. Enga fæðu var að finna í þeim fuglum þar sem meltingarvegur var ristur upp (sex fuglar). Þvagsýru- Pyngd/Weight (g) Vængur/Wtng (mm) Tegund Species Kyn Sex Aldur Age Meðaltal Mean n Spönn Ranges s Meðaltal Mean n Spönn Ranges s Langvía F imm 608,2 33 489-711 56,16 197,9 33 188-210 4,89 Uria aalge F ad 643,4 8 567-719 48,82 201,8 8 194-207 4,71 M imm 637,6 648,4 36 569-762 52,83 199,3 36 190-207 4,07 M ad 16 552-749 56,13 204,4 16 197-213 4,24 Stuttnefja F imm 603,8 5 557-667 39,87 219,0 5 216-225 3,54 Uria lomvia F ad 620,0 25 504-738 57,90 219,0 26 202-228 6,11 M imm 641,3 4 594-700 44,61 218,5 4 212-226 7,55 M ad 646,2 42 524-955 71,97 221,2 43 209-238 5,71 Álka F imm 367,0 2 348-386 26,87 182,0 3 175-190 7,55 Alca torda M imm 423 1 180 1 Haftyrðill F imm 101 1 119 1 Alle alle M ad 146 1 128 1 Himbrimi F imm 1950 1 342 1 Gavia immer Ath.: F er kvenfugl, M er karlfugl, imm er ókynþroska fugl, ad er kynþroska fugl. - F is female, M is male, imm is immature bird and ad is an adult bird. 4. tafla. Meðalþyngd og -vængmál, sýnastærð (n) og staðalfrávik (s) á svartfuglum sem krufðir voru i janúar og febrúar 2002. Fuglunum var safnað í Fossfirði, Steingrímsfirði, Skagafirði og á Norðausturlandi. - Mean weight and iving length (flat chord), sample size (n) and standard deviation (s) of alcids dissected in January and February 2002. The birds were collected in Fossfjörður, Steingrímsfjörður, Skagafjörður and NE-Iceland. 121
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.